YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1213
KARAR NO : 2023/1938
KARAR TARİHİ : 04.04.2023
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ortaklığın giderilmesi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekili ve davalı … tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 158 ada 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar ile 1026 ada 18 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı 5 numaralı bağımsız bölüm ve 1164 ada 57 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı 23 numaralı bağımsız bölüm üzerindeki ortaklığın aynen taksim, mümkün olmaması hâlinde satış yoluyla giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı … ve … vekili; dava konusu 158 ada 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazların paydaşlar arasında fiilen taksim edildiğini beyan ederek ortaklığın aynen taksim, mümkün olmaması hâlinde satış suretiyle giderilmesini istemiştir.
2. Davalılar …,…, ve ….. vekili; dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın aynen taksim, mümkün olmaması hâlinde satış yoluyla giderilmesini istemiş; davacının kabul etmemesi hâlinde muhdesatın aidiyetinin tespiti davası açacaklarını beyan etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemenin 14.06.2016 tarih ve 2014/349 Esas, 2016/661 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 14.06.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı … ve bir kısım davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 17.02.2020 tarih ve 2016/13398 Esas, 2020/1864 Karar sayılı kararıyla taşınmazlardaki muhdesatlar üzerinde hak iddiasında bulunulması hâlinde bozma ilâmında açıklanan ilkeler doğrultusunda muhdesat oranı belirlenerek bu orana göre satış bedelinin dağıtılması suretiyle hüküm kurulması gerekirken, satış bedelinin hükümde atıfta bulunulan bilirkişi raporlarında yer aldığı şekliyle rızai taksim sözleşmesinde mirasçılar adlarına tespit olunan muhdesatlar ve ağaçlar nazara alınarak hisseleri oranında paylaştırılmasına karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine, satış bedelinin 21.12.2021 havale tarihli bilirkişi raporunda belirlenen hisselere ve miktarlara göre paylaştırılmasına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … ve davalılar …,…,…, ve ….vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı … temyiz dilekçesinde; bozma gereklerinin yerine getirilmediğini, kararın infaza elverişli olmadığını, yetersiz bilirkişi raporuna dayalı karar verildiğini, arzın ve muhdesatların değerlerinin hatalı belirlendiğini beyan ederek ve re’sen gözetilecek sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalılar…,…,…,ve ….. vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazların aynen taksiminin mümkün olduğunu, satış bedelinin dağıtılmasına ilişkin hükmün hatalı olduğunu, bilirkişi raporlarının Yargıtay kararlarına uygun olmadığını, hükümde müvekkilleri tarafından yapılan yargılama giderlerinin tümünün de nazara alınmadığını beyan ederek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile 297 nci maddesinin 2 inci fıkrası.
2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 698 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı … ve davalılar …,…,…, ve…. vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir
2. Davalı … ve davalılar …,…,…, ve … vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; Mahkemece bozma ilâmına uyulmasına karar verilmiş ise de gerekleri yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; bozma ilâmı doğrultusunda satış bedelinin, 23.02.2022 havale tarihli ek bilirkişi raporunda her bir taşınmaz bakımından ayrı ayrı belirlenen muhdesat oranları dikkate alınarak ve bu oranlar hükümde gösterilmek suretiyle paydaşlara dağıtılmasına karar verilmesi gerekirken, taşınmazlar ayrılmaksızın tüm taşınmazların toplam değeri dikkate alınarak belirlenen oranların esas alındığı 21.12.2021 tarihli ek bilirkişi raporuna atıfta bulunmak suretiyle hüküm tesis edilmesi doğru değildir.
3. Öte yandan Mahkemece; taraflarca yapılan yargılama giderlerinin, hükümde açıkça ve eksiksiz bir şekilde gösterilerek ve satış bedelinin dağıtılmasına ilişkin oranlar nazara alınarak paydaşlardan tahsiline karar verilmesi gerekirken, bu hususun gözardı edilmesi de doğru olmamıştır.
4. O halde Mahkemece bozma ilâmında da açıklandığı üzere; satış bedelinin, dava konusu 158 ada 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ayrı ayrı belirlenen muhdesat oranları dikkate alınarak ve bu oranlar hükümde gösterilerek; dava konusu 1026 ada 18 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı 5 numaralı bağımsız bölüm ile 1164 ada 57 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı 23 numaralı bağımsız bölüm yönünden ise mirasçılık belgesindeki paylar oranında paydaşlara dağıtılmasına; yargılama giderlerinin de bu oranlara göre paydaşlardan tahsiline karar verilmelidir.
5. Mahkemece, değinilen hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı … ile davalılar…,…,…, ve … vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Davalı … ile davalılar … ve … vekilinin diğer temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkeme kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
04.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.