YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/5400
KARAR NO : 2023/6250
KARAR TARİHİ : 01.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1931 E., 2023/518 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/85 E., 2018/22 K.
Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanuna tabi Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin ürün stopajlarına göre en azından 2009-03.04.2013 tarihleri arasında çiftçilik yaptığını, bu nedenle kurumca resen tarım bağkur hizmeti verilmesi gerekirken, müvekkilinin 2926 sayılı Kanun kapsamında tescil edilmediğini, ilk prim tevkifatını takip eden aybaşı itibariyle hizmet verilmesini ve tescilini talep etmiş ise de, kurum tarafından talebine yanıt verilmediğini, müvekkilinin süt fabrikalarına ürün sattığını, satışlardan prim tevfikatı yapıldığını, bu tarihler arasında kesilen primlerin kurum hesabına girdiğini beyanla, müvekkilinin 01.08.2009 – 31.12.2012 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, zamanaşımı itirazında bulunmuş, davanın yazılı belge ile ispatının gerektiğini, iddianın yerinde olmadığını, kurum işleminin yürürlükteki mevzuata uygun olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kurumdan davacının sicil dosyası, tarım bağkur sicil dosyası, prim tevkifat belgeleri, müstahsil makbuzları getirtilmiş ve incelenmiştir. Buna göre; dava edilen dönemde davacının 31.05.2009 tarihinde Sütaş şirketine ait müstahsil makbuzu ile adı geçen şirkete süt sattığı, bağkur prim tevkifatı yapıldığı, davacının devam eden tarihlerde 31.03.2010 – 30.04.2010 – 31.05.2010 – 30.06.2010 – 31.07.2010 – 31.08.2011 – 30.09.2011 – 30.10.2011 – 31.11.2011 – 31.12.2011 – 31.01.2012 – 29.02.2012 – 31.03.2012 – 16.04.2012 – 30.04.2012 – 31.05.2012 – 31.07.2012 – 31.08.2012 tarihlerinde süt sattığı, tevkifat kesintisi yapıldığı, davacının 28/10/2016 tarihli dilekçe ile tescil için kuruma müracaat ettiği, kurumun 17.11.2016 tarihli yazısı ile geriye dönük tescil yapılamayacağından talebinin reddedildiği, Akova süt aş, Şeker Süt aş, Sel Süt Ltd.Şti müstahsil makbuzları ve prim tevkifat listeleri incelendiğinde davacının süt satışlarının tevkifat listelerinde gösterildiği, tevkifat bedellerinin kurum hesabına yatırıldığına ilişkin banka dekontlarının mevcut olduğu, davacının ziraat odası kaydı bulunmadığı, davacının 14.05.1998 – 31.03.2000 tarihleri arası 1479 sayılı yasa kapsamında sigortalı olduğu, 2926 sayılı Kanun kapsamında tescilinin bulunmadığı, 31.05.2009 tarihli prim kesintisinin 22.06.2009 tarihinde kurum hesabına yatırıldığının, kurumun 07.11.2017 tarihli yazısı ile mahkememize bildirildiği anlaşılmıştır. O halde davacının dava edilen dönemde çiftçilikle uğraştığı, süt satışları nedeni ile prim tevkifatı yapıldığı, tevkifatların kurum hesabına aktarıldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının 01.08.2009 – 31.12.2012 tarihleri arasında tarım bağ-kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, Kurum işlemlerinde bir hata bulunmadığını, 01.10.2008 tarihinden sonra tevkifata dayalı tescil yapılmasının mümkün olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, somut olayda, davacının 31.05.2009 tarihli müstahsil makbuzuna göre prim tevkifatının yapıldığı ve prim kesintileri ile ürün teslimlerinin dava konusu dönem içerisinde devam ettiği, yapılan ürün teslimlerinden kesilen prim tutarlarının Kuruma bildirildiği, davacının talebi de dikkate alınarak verilen kararın yerinde olduğu anlaşıldığından mahkemece kurulan hükme ilişkin mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, 2926 sayılı Kanuna tabi Tarım-Bağkur sigortalılığının tespiti talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci ve 2926 sayılı Kanun’un 2 vd. maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.