YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/958
KARAR NO : 2023/6945
KARAR TARİHİ : 15.06.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2016/238 E., 2018/485 K.
KARAR : Kısmen Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı … yönünden davanın reddine, davalılar Mesaş İnş. Tah. Ltd. Şti. ve Çaba Müh. Ltd. Şti., Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. İş ortaklığına açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı kurum ve davalı Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı kurum vekili, 10.04.2007 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeniyle vefat eden kazalının hak sahiplerine bağlanan gelir ve ödenen cenaze masrafının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili, davanın reddini, her ne kadar Reyhanlı 2. Asliye Ceza mahkemesi dosyasında taksirle ölüme sebebiyet vermekten cezalandırılmasına karar verilmiş ise de hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğini ve kararın kesinleşmediğini, ayrıca hukuk mahkemelerinin ceza mahkemelerinin kusur oranıyla bağlı olmadığını, maddi olgularla bağlı olduğunu, mahkememiz dosyasında kusur oranının yeniden inceleme yapılarak değerlendirilmesini, anılan nedenlerle davanın reddine yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı kuruma yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin iş yerinde hizmet akdi ile çalışan işçi olduğunu, işveren sıfatına haiz olmadığını, iş kazası ile ilgili kusurunun bulunmadığını, mahkemenin ceza dosyasındaki kusur değerlendirmesi ile bağlı olmadığını, yeniden kusur incelemesi yapılması gerektiğini, müvekkili hakkında açılan davanın reddini talep etmiştir.
Davalı Mesaş İnş.Taah. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. vekili, iş kazasında vefat eden işçinin müvekkil firma ie hiçbir ilişkisinin bulunmadığını, diğer davalıların işçisi olduğunu, müvekkil firmanın olayın olduğu işin yapımı ile de hiçbir ilgisinin bulunmadığını, bu nedenle müvekkil firmadan tazminat talep etmesinin yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddine karar verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 11.07.2013 tarih, E.2009/412, K.2013/413 sayılı kararıyla; taraf vekillerinin beyanları, dosyada mevcut kayıt ve belgeler, Reyhanlı 2. Asliye Ceza Mahkemesi dosyası, dosyaya sunulan kusur ve tazminat hesabına ilişkin bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davaya konusu iş kazası neticesinde hayatını kaybeden müteveffa sigortalı Ferhat Miran’ın hak sahiplerine davacı SGK tarafından yapılan ödemelerden davacı kurumun 21.939,05 TL oranı ile sorumlu olduğu ve bu tutarı davalılardan talep edebileceği, meydana gelen iş kazasında davalı …’e kusur izafe edilemeyeceği ve bu nedenle davalı …’nın davacı tarafça sigortalı hak sahiplerine yapılan ödemelerden dolayı sorumlu tutulamayacağı, davalılar Çaba Müh..Ltd.Şti-Mithat Topal …Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Mesaş İnş…Ltd.Şti ‘nin hesaplanan 21.939,05 TL alacaktan 12.12.2007 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz ile birlikte müteselsilen sorumlu olacakları anlaşılmış olup davalı …’e yöneltilen davanın reddine, davalılar Çaba Müh..Ltd.Şti-Mithat Topal …Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Mesaş İnş…Ltd. Şti. ‘ne yöneltilen davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
Dairenin 04.11.2014 tarih ve E.2013/25157, K.2014/22806 sayılı kararında; iş ortaklığının, Reyhanlı 272 Konut ve Sosyal Donatıları İnşaatı işini, işin bitimine kadar birlikte yapacaklarını taahhüt ederek Toplu Konut İdaresinden ihale ile alması karşısında, öncelikle zararlandırıcı sigorta olayına konu işe ilişkin olarak ihale sözleşmesi, işin yapımına ilişkin diğer belgeler getirtilerek, davalı Mithat Topal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin iş ortaklığından ayrılmış olsa bile, işin yapımı ile ilgili olarak sorumluluğunun hangi tarihe kadar devam ettiği, Toplu Konut İdaresi ile arasında akdedilen sözleşmenin hangi tarihte feshedildiği tereddütsüz belirlendikten sonra, kabul edilen maddi olgular doğrultusunda işçi sağlığı ve iş güvenliği ile iş kazasının vuku bulduğu iş kolunda uzman bilirkişi heyetinden, tarafların ve iş ortaklığının kusur oran ve aidiyetleri konusunda oluşa uygun kusur raporu aldıktan ve varsa çelişki giderildikten sonra, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği
belirtilerek söz konusu karar bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılardan Mithat Topal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. ortaklıktan ayrıldığını ve sorumluluğunun olmadığını iddia etmiş ise de projenin ilk aşamasında %49 olan payını peyderpey azaltma ile sorumluklarından kurtulmayı amaçlamış ise de taraflar arasında gerçekleştirilen söz konusu devirlerin üçüncü kişi yönünden hüküm ifade etmeyeceği, kendi aralarında rücu hakkının mümkün olabileceği ancak sorumluluğun 5510 sayılı Kanun’un 89 uncu maddesi ve 4857 sayılı İş Kanun’un İşyerinin veya bir bölümünün devri başlıklı 6 ncı maddesi ve TOKİ ile yapılan anlaşma gereği fesih tarihine kadar sorumluluğunun devam edeceği; nitekim aynı şahıslar hakkında Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2011/12143 E. ve 2011/16421 K. sayılı ilamı ile bu hususu; “Davacı şirket ile davadışı Çaba Müh. Ltd. Şti.’in oluşturduğu iş ortaklığı, Reyhanlı 272 Konut ve Sosyal Donatıları İnşaatı işini, işin bitimine kadar birlikte yapacaklarını taahhüt ederek Toplu Konut İdaresinden ihale ile almışlardır. Davalı Kurum, 2008 yılı 2 ila 10. aylar arası prim borcu için davacılara da ödeme emri göndermiş olup; davacılar, iş ortaklığındaki hisselerini, borca konu dönem öncesinde devrettiklerini belirtmiş iseler de; işveren olan davacı şirket ile onun işveren vekili olan Mithat Topal’ın, Toplu Konut İdaresi tarafından sözleşmenin feshedildiği 11.07.2008 tarihine kadar işin yapımı ile ilgili olarak sorumluluklarının devam ettiği ve bu tarihe kadar olan prim borçlarından sorumlu olacakları gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.” şeklinde karar verildiği; davalı …’in sanık olarak yer aldığı Reyhanlı 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2007/335 E. sayılı dosyasında davalı hakkında verilen HAGB kararı 22.01.2010 tarihinde kesinleşmiş ve kanunda öngörülen süre geçmiş olup hüküm tüm sonuçları ile ortadan kalkmıştır. Dosya kapsamında sunulan bilirkişi raporlarında değinildiği üzere davalı …’in olayda kusuru olmadığı açıktır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ise maddi vakıanın tespiti niteliğinde bir karar olmayıp tüm bu nedenlerle davalı …’in zarardan sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davalı … yönünden davanın reddine, davalılar Mesaş İnş. Tah. Ltd. Şti. ve Çaba Müh. Ltd. Şti., Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. İş ortaklığına açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kurum ve davalı Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı kurum, kusurun hatalı tespit edildiğini beyanla İlk Derece Mahkemesince verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı Mithat Topal İnş. Ltd. Şti. vekili, müvekkili şirketin iş kazası meydana gelmeden çok önce tüm hisselerin devri suretiyle iş ortaklığından ayrıldığını, kusuru ve sorumluluğu bulunmadığından bahisle davanın müvekkili yönünden reddi ile kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile 506 sayılı Kanunu’nun 26 ncı maddesi.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinde hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; davacı kurum ile davalı Mithat Topal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. vekillerinin temyiz dilekçesi kararın bozmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı kurum ve davalı Mithat Topal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
15.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.