YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6144
KARAR NO : 2023/6741
KARAR TARİHİ : 13.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/576 E., 2023/291 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 9. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/31 E., 2022/20 K.
Taraflar arasındaki sigortalılık başlangıç ve hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili ve fer’i müdahil SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili ve fer’i müdahil SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı T.C.D.D. Genel Müdürlüğünün 3. Bölge 31. Şefliğinde … Alsancak’ta yol sürveyanı olarak 17.07.1987 – 31.12.1987 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespiti ile sigortalılık başlangıç tarihinin 17.07.1987 tarihi olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
II.CEVAP
Davalı T.C.D.D. Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ettiği gibi 17.07.1987 tarihinde Teşekkülün 3.Bölge Müdürlüğünde 2147 kurum, …… sigorta, 70.961.020 emekli sicil numarası ile yol sürveyanı ünvanıyla SSK’lı sözleşmeli personel olarak çalışmaya başladığını, davalı tarafından davacının işe başlaması ve 1987/2. ve 3. dönemlerine ait ismini ve işyeri sicil numarasını gösteren onaylı prim tahakkuk cetvellerinin Kuruma bildirildiğini, bu nedenle davada davalının herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Fer’i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacının işyerinde devamlı olarak hizmet akdiyle çalışmış olduğunun ispatlanması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Dosya kapsamına göre, davalı İdare’nin bir kamu kuruluşu olduğu, kamu kuruluşunda çalışanların kayıtlara geçirilmesinin esas olduğu, dava dosyasında davalı İdare’nin İnsan Kaynakları Servis Müdürlüğünün 04.02.2020 tarihli yazı ekinde, davacı …’ın görev durumunu gösterir belgenin bulunduğu, belgede …’ın 17.07.1987 tarihiyle sözleşmeli yol sürveyanı olarak 168500 TL aylıkla işe başladığının yazılı olduğu, davacı adına davalı İdare’ye ait işyerinden 1988/1. dönem ve sonrasında 15.03.1990 tarihine kadar bildirimlerin bulunduğu, dinlenen tanık beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde, davacının davalı işyerinde mahkeme kararıyla reşit sayıldığı 17.07.1987 tarihiyle işe başladığının ve 31.12.1987 tarihine kadar kesintisiz çalıştığının kabulünün gerektiği kanaatiyle, 1- Davacının davasının kabulüne,
2- Davacının davalı … 3. İşletme Müdürlüğüne ait 1399,35 ss numaralı işyerinde 17.07.1987 – 31.12.1987 tarihleri arasında hizmet akdine istinaden asgari ücret ile 165 gün çalıştığı, bu çalışmalarının davalı Kurum’a bildirilmediğinin tespitine,
3- Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.06.1987 tarihli ilamına istinaden sigortalılık başlangıç tarihinin 17.07.1987 tarihi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer’i müdahil SGK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
1.Davalı vekilinin istinaf sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davalı tarafından davacının, 1987 yılına çalışmalarının prim tahakkuk cetvelleri ile SGK Başkanlığı’na bildirildiğini, prime esas kesenek ve karşılıklarının fasılasız olarak yatırıldığını belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
2.Fer’i müdahil SGK vekilinin istinaf sebepleri
Fer’i Müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde; kamu düzenine ilişkin davada, Yargıtay içtihatları kapsamında belirtilen deliller toplanmaksızın eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamındaki kayıtlardan, Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 16.06.1987 tarih ve 1987/347 E. – 1987/249 K. sayılı kararı ile kazai rüşt kararı bulunan, 19.11.1970 doğumlu davacının, uyuşmazlık konusu dönemde sigortalılık bildiriminin bulunmadığı, 01.01.1988 ila 15.03.1990 tarihleri arasında davalı adına kayıtlı 1399.35 sicil sayılı işyerinden tam gün bildirimli, 15.03.1990 – 25.07.2016 tarihleri arasında 5434 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık bildirimlerinin olduğu 25.07.2016 – 02.09.2016 tarihleri arasında 5434 sayılı Kanun kapsamında açığa alınan süre bulunduğu, davacının hizmet belgesinde 17.07.1987 tarihinde yol sürveyanı olarak açıktan atandığı, 17.01.1988 tarihinde sözleşmesinin yenilendiği, davacı hakkında davalı tarafından düzenlenen TCDD Memur Cüzdanı (sicil fişi) belgesinde, 17.07.1987 – 17.01.1988 tarihleri arasında yol sürveyanı olarak sözleşmeli açıklaması bulunan görev durumu bulunduğu, TCDD Alsancak Gar Müdürlüğü personel sicil fişinde davacının işyerinde işe başlama tarihi olarak 14.11.1989 tarihi belirtildiği, personelin ilk işe giriş tarihi olarak 17.07.1987 tarihi olarak belirtildiği, Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü ile TCDD 3. Bölge Müdürlüğü arasında yapılan 08.04.2020 tarihli iç yazışmada, davacının, 17.07.1987 – 15.03.1990 tarihleri arasında geçen hizmetlerinin tamamının 15.03.1990 tarihinde yapılan intibak işlemesinde değerlendirildiğini, 09.08.2004 tarihinde çıkan yangında ücret bordroları ile diğer belgelerin zayi olduğunun belirtildiği, … Sigorta İl Müdürlüğü’nün, dava dilekçesi ekinde yer alan Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü’ne hitaben yazısında davacının 1399,35 sicil sayılı işyerinde 17.07.1987 tarihinde ilk işe girişine ait kurumun bordro kayıtlarında ismine ve çalışmasına rastlanılmadığının bildirildiği, Kurum intikal tarih ve numarası bulunmayan, 1399,35 sicil sayılı işyerinden düzenlenen 1987/2 ve 3 dönem prim hizmet belgelerinde davacının ve Ahmet Cenk Bulut isimli kişinin bildirimlerinin bulunduğu, davacının 09.01.2020 tarihli başvurusunun … SGM’nin 31.01.2020 tarihli yazısı ile 1987/2-3 dönem bordrolarında isminin bulunmaması nedeniyle işlem yapılamadığının bildirildiği, 6100 sayılı Kanun’un 355. maddesinde yer alan, incelemenin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede, özellikle, davacının, davalı işveren nezdinde, 25.07.2016 tarihine kadar çalıştığı değerlendirildiğinde dava açılmasında hak düşürücü süre sorunu bulunmadığı, davalı işverenin, davacı hakkında düzenlediği sicil kartında davacının çalışmalarına ilişkin yer alan bilgiler, davacının 5510 sayılı Kanun'(un 4/1-a maddesi kapsamındaki sigorta sicil numarasının 1986 – 1987 yılı serilerinden olması, yargılama aşamasında beyanları alınan tanıkların, davacının çalışma iddiasını destekler anlatımları, davacının isteme konu sigortalılık dönemi öncesinde, Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 16.06.1987 tarih ve 1987/347 E. – 1987/249 K. Sayılı kararı ile kazai rüşt kararı bulunduğu, dikkate alındığında istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı, ayrıca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer’i müdahil SGK vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı vekilinin temyiz sebepleri
Davalı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.
2.Fer’i müdahil SGK vekilinin temyiz sebepleri
Fer’i müdahil SGK vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davacının davalı işveren yanında geçen 17.07.1987 – 31.12.1987 tarihleri arasındaki hizmetleri ile sigorta başlangıç tarihinin 17.07.1987 olduğunun tespitine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun’un 2, 79/10 ve 108 inci maddeleri.
3.Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı vekili ve fer’i müdahil SGK vekili tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,13.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.