YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6489
KARAR NO : 2023/6481
KARAR TARİHİ : 07.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/821 E., 2023/628 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 21. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/289 E., 2020/353 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili ile fer’i müdahil kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ile fer’i müdahil kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı TRT nezdinde 16.12.1998- 20.09.2013 tarihine kadar aralıksız çalıştığını, halen kadrolu çalışmaya devam eden davacının 16.12.1998- 17.06.2002 tarihleri arasındaki çalışmalarının kuruma bildirilmediğini, 17.06.2002 tarihinden sonrasında ise eksik bildirimde bulunduğunu belirterek, sigorta başlangıç tarihinin 16.12.1998 olduğunun ve 16.12.1998- 17.06.2002, 31.12.2002- 03.02.2003, 31.12.2003- 19.01.2004, 14.12.2004- 07.03.2005, 30.12.2005- 25.01.2006, 25.12.2006- 24.01.2007, 24.12.2007- 04.02.2008 tarihleri arasında bildirilmeyen sürelerin tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Fer’i Müdahil Kurum vekili, davada hak düşürücü sürenin dolduğunu, davada … İş Mahkemelerinin yetkili olduğunu, kurum kayıtları esas olup iddianın eşdeğer belgelerle ispatlanması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı TRT Genel Müdürlüğü vekili, davada … Mahkemelerinin yetkili olduğunu, taraflar arasında istisna akdi bulunmakta olup genel mahkemelerin görevli olduğunu, davada hak düşürücü sürenin dolduğunu, hadise tarihinde meri TRT mevzuatı uyarınca işçi statüsünde personel istihdamına cevaz verilmediğini, davacının çalışmasının götürü bedel hizmet alım sözleşmeleri ve istisna akitlerine istinaden gerçekleştirildiğini, tespit istemine konu bazı dönemlerde ihaleyle hizmet alınan firmalar bünyesinde çalışması mevcutsa ihaleyi üstlenen firmalarca SGK prim ödemelerinin yapılması söz konusu olduğundan müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı işyerinden davacının uyuşmazlık konusu dönemde bir kısım hizmetlerinin bildirildiği ve davacının kesintisiz çalışma iddiası birlikte değerlendirildiğinde dava konusu talep yönünden hak düşürücü sürenin geçmediği kanısına varıldığı; celp edilen kayıtların tetkikinden davalıya ait işyerinin kamu kurumu olduğu ve uyuşmazlık konusu dönemde faal olduğu, faaliyet ve kapsam yönünden tespite engel bir durum olmadığı; re’sen belirlenen bordro tanıklarının davacı iddiası ile örtüşen beyanları, davalının istisna akdi ile çalışma iddiasının aksine davacının hizmet akdine tabi olarak çalıştığı kanısına varılmakla, bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, davacının davalı kuruma bağlı 228949.34.02 sicil numaralı işyerinde hüküm fıkrasında belirtilen tarihler arasında toplam 1466 gün daha çalıştığı; davacı ücret hususunda bir tespit talebi olmamakla birlikte asgari ücretin altında çalışması mümkün olmadığından asgari ücretle çalıştığı anlaşılmakla;
Davanın kabulüne,
Davacının davalı TRT nezdinde 228949.34.02 sicil numaralı işyerinde kuruma bildirilenler dışında kurum taban ücretleri altında kalmaksızın asgari ücretle 16.12.1998-16.06.2002 tarihleri arasında 1261 gün, 01.01.2003-31.01.2003 tarihleri arasında 18 gün, 01.12.2003-31.12.2003 tarihleri arasında 13 gün, 01.01.2004-31.01.2004 tarihleri arasında 3 gün, 01.12.2004-31.01.2005 tarihleri arasında 60 gün, 01.02.2005-28.02.2005 tarihleri arasında 22 gün, 01.12.2005-31.12.2005 tarihleri arasında 14 gün, 01.01.2006-31.01.2006 tarihleri arasında 9 gün, 01.12.2006-31.12.2006 tarihleri arasında 19 gün, 01.01.2007-31.01.2007 tarihleri arasında 8 gün, 01.12.2007-31.12.2007 tarihleri arasında 20 gün, 01.01.2008-31.01.2008 tarihleri arasında 19 gün olmak üzere toplam 1466 gün daha çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer’i müdahil kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı TRT vekili, davanın hak düşürücü süreden sonra açıldığını, davacının bazı programlar için istisna akdi ile çalıştığını, bu nedenle davada asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğunu, bilirkişi raporunun eksik inceleme ile tesis edildiğini, hafta sonu, bayram tatili, rapor, hastalık vs durumların dikkate alınmadığını, salt tanık anlatımlarına göre karar verilmesinin yerinde olmadığını, davacının hukuken geçerli sayılabilen hiçbir bilgi ya da belge sunamadığını, davalıların kamu kurumu olması nedeniyle davacının tanık anlatımları haricinde ispata elverişli delil sunması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Fer’i Müdahil Kurum vekili, kurum kayıtlarının esas olduğunu, davacının bu tarihte çalıştığına dair dönem bordrolarında bil bildirimi bulunmadığını, davanın kamu düzenine ilişkin olduğunu. Her türlü araştırmanın re’sen yapılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dinlenen bordro tanıkları, dosya içinde mevcut denetim raporları ve davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşmelere göre, davacı ile kurum arasında 16.12.1998 tarihinden itibaren muhtelif programlar için istisna akdi imzalanmışsa da taraflar arasında ücret, süreklilik ve bağımlılık unsurları bulunmakla ilişkinin hizmet akdi kabul edilmesi gerektiği, davacının davalı nezdine hizmet akdi ile 16.12.1998 tarihinde başladığı ve kesintisiz devam ettiği, bilahare 4/c sigortalısı olarak kurum nezdinde çalışmaya devam ettiği, eksik bildirilen süreler için hak düşürücü sürenin de işlemediği, mahkeme kararının yerinde olduğu anlaşılmakla;
Davalı ve Fer’i Müdahil Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer’i müdahil kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.
Fer’i müdahil kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının davalı TRT nezdinde 16.12.1998- 17.06.2002, 31.12.2002- 03.02.2003, 31.12.2003- 19.01.2004, 14.12.2004- 07.03.2005, 30.12.2005- 25.01.2006, 25.12.2006- 24.01.2007, 24.12.2007- 04.02.2008 tarihleri arasında bildirilmeyen sürelerin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile
2. 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili ile fer’i müdahil kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
07.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi