YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/1706
KARAR NO : 2023/6534
KARAR TARİHİ : 07.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2526 E., 2021/2289 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/312 E., 2021/281 K.
Taraflar arasındaki iş kazasından sürekli iş göremezliğe giren sigortalının maddi tazminat ile manevi tazminat istemi nedenine dayalı itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekilinin TTK Genel Müdürlüğünün alt işvereni olan şirketlerde çalışmakta iken 26.12.2012 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu %33,2 oranında malül kaldığını, davalı kurum ve alt işverenler aleyhine açılan maddi tazminat davası sonucunda davacının maddi zararının 193,845,78 TL olduğu tespit edilerek, taleple bağlı kalınarak 2,00 TL’nin davalı kurum ve alt işverenlerden müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini, kalan bakiye için icra takibi yapıldığını, davalı tarafça takibe itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, yapılan itirazın haksız olduğunu belirterek, davanın kabulü ile fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile … 2. İcra Müdürlüğünün 2020/2173 sayılı icra dosyası ile yürütülen takip dosyasında borçlunun asıl alacağa, ferilerine ve faize ilişkin haksız itirazının iptaline ve takibin devamına, davalı borçlunun takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde, … Arslanlar Madencilik ile kurumları arasında asıl işveren- alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, husumetin taraflarına yöneltilemeyeceğini, dava ve takip konusu tazminatlardan kurumlarının sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili kurumun işveren sıfatının bulunmadığını, iş ve işyeri anahtar teslimi sayılacak nitelikte davacının çalıştığı şirkete teslim edildiğini, tüm sorumluluğun işletmeciye ait olduğunu, BK’nın ilgili hükümlerinde kiralayanın kiracının işçilerine karşı sorumlu olduğu yönünde hiç bir hükmün bulunmadığını, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne,
1.Davalının … 2. İcra Müdürlüğünün 2020/2173 esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına,
2.Takip konusu asıl alacak üzerinden hesaplanan 38.768,60 TL (asıl alacağın %20’si) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili ,… Arslanlar Madencilik ile kurumları arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, husumetin taraflarına yöneltilemeyeceğini, işin anahtar teslim olarak firmaya verildiğini bu durumda iş sahibinin asıl işveren olarak kabulü ve sorumluluğu söz konusu olamayacağını, davacının tüm işçilik hak ve alacaklarından rödövanslı şirketin sorumlu olduğunu belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “…Davacının davalıya ait işyerinde çalışırken 26.12.2012 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası sonucunda %33,2 oranında malül kaldığı, davacı tarafından açılan … 3. İş Mahkemesi’ne ait 2017/329 Esas 2018/667 Karar sayılı maddi tazminat davası neticesinde , mahkemece alt işveren şirket yönünden taleple bağlı kalınarak 2,00 TL maddi tazminatın kabulüne, davalı TTK yönünden husumet yokluğundan reddine karar verildiği, istinaf sonucu … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 2019/320 Esas 2019/958 Karar sayılı ilamı ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve tüm davalılar yönünden taleple bağlı davanın kabulüne davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, temyiz sonucu Yargıtay 21. Hukuk Dairesi’nin 2019/6894 Esas 2020/2138 Karar sayılı kararı ile kararın onandığı, karar düzeltme talebinin de 19.01.2021 tarihinde Yargıtay 21. Hukuk Dairesi kapandığından 10. Hukuk Dairesinin 2020/9481 Esas 2021/418 Karar sayılı kararı ile reddedildiği ve dosyanın kesinleştiği anlaşılmıştır.
… 3. İş Mahkemesi’ne ait 2017/329 Esas sayılı maddi tazminat davasında alınan bilirkişi raporunda davacının dava konusu iş kazasından kaynaklı maddi zararının 193.845,78 TL olduğunun tespit edildiği, gerekçeli kararda da maddi tazminatı miktarının bu şekilde tespit edildiği bilgisinin yer aldığı, kararın bu şekilde kesinleştiği belirlenmiştir.
Davaya konu icra takibinin kesinleşmiş maddi tazminat davasında alınan bilirkişi raporunda belirlenen alacağa ve bu alacağa işlemiş faize ilişkin olduğu, alacak ve faiz hesabında hata bulunmadığı aldırılan hesap bilirkişi raporu başta olmak üzere tüm dosya kapsamından sabit olup, davalı tarafından takibe yapılan itirazın haksız olması nedeniyle takibe yönelik itirazın iptali ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Her ne kadar davalı taraf meydana gelen iş kazasından davalının sorumlu olmadığına ilişkin istinaf nedenlerini ileri sürmüş ise de; … 3. İş Mahkemesi’ne ait 2017/329 Esas sayılı dosyasında verilen kararla davalının alacaklardan sorumlu olduğu miktar kesinleşmiş olduğundan, mahiyeti itibariyle dava itirazın iptali davası olmakla birlikte aslında kesinleşen dosya kapsamında açılan ek dava niteliğinde olmakla, davalının davanın esasına ilişkin itirazları yerinde görülmediği….” gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvursunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
… Arslanlar Madencilik ile kurumları arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, husumetin taraflarına yöneltilemeyeceğini, işin anahtar teslim olarak firmaya verildiğini bu durumda iş sahibinin asıl işveren olarak kabulü ve sorumluluğu söz konusu olamayacağını, davacının tüm işçilik hak ve alacaklarından rödövanslı şirketin sorumlu olduğunu belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iş kazasında sürekli iş göremezliğe giren sigortalının maddi ve manevi tazminat talebine dayalı ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 417 inci maddesi, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 4 ncü maddesi
hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, temyiz edilen hususlarının kapsam ve nedenlerine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz karar harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
07.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.