YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/5291
KARAR NO : 2023/4907
KARAR TARİHİ : 05.05.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1194 E., 2023/30 K.
HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/92 E., 2020/403 K.
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti ve sigorta primine esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı, davalı ve feri müdahil vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 26.08.2015 ile 14.03.2016 tarihleri arasında aylık net 2.100 TL ücret ile çalıştığının tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Kurum vekili; iddianın yazılı delille kanıtlanması gerektiğinden bahisle davanın reddini talep etmiştir.
Davalı vekili; davacının ücretinin bir kısmının elden ödendiği iddiasının gerçek dışı olduğunu, davacının iş akdinin haklı sebeplerle feshedilene kadar hiçbir ihtirazı kaydı olmadan maaşını aldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 06.10.2020 tarihli ve 2020/92 Esas 2020/403 Karar sayılı kararıyla; davacının …iş yeri sicil nolu iş yerinden talep ettiği 26.08.2015 – 14.03.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerine ilişkin olarak davacının 26.08.2015 – 08.11.2015 tarihleri arasındaki talebinin kabulü ile 28.09.2015 tarihli gün konusuz kalması sebebi ile hariç tutularak …iş yeri sicil nolu iş yerinde çalıştığının tespitine,davacının 09.11.2015 – 14.03.2016 tarihleri arasındaki hizmetleri ve 28.09.2015 tarihli gün hizmeti yönünden ise kurum tarafından bu tarihler arasındaki hizmetlerin …iş yeri sicil nolu iş yerinden bildirildiği için davanın konusuz kalması nedeni ile esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına,davacının 26.08.2015 – 14.03.2016 tarihleri arasındaki prime esas kazancının 2.100,00 TL olması gerektiğinin tespitine yönelik talebinin kabulü ile 26.08.2015 – 14.03.2016 tarihleri arasındaki pirime esas kazancının net 2.100,00 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili ile feri müdahil vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 25.02.2021 tarihli ve 2020/2025 Esas 2021/315 Karar sayılı kararıyla; “davacı ve davalı vekili ile feri müdahil vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, 28.09.2015 tarihli hizmet tespit talebi yönünden bu tarih dava tarihinden sonra …iş yeri sicil nolu iş yerinden kuruma bildirildiği anlaşıldığından bu tarih açısından davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına,davanın hizmet tespiti talebinin kabulü ile davacının …sicil nolu iş yerinde 26.08.2015 – 08.11.2015 tarihleri arasında ( 28.09.2015 tarihi dava tarihinden sonra …sicil nolu iş yerinden kuruma bildirildiği anlaşıldığından bu tarih yönünden davanın konusuz kalması sebebi ile bu tarih hariç tutularak) kesintisiz olarak çalıştığının tespitine, davacının 26.08.2015-14.03.2016 tarihleri arasındaki prime esas kazancının 2.100,00 TL olması gerektiğinin tespitine yönelik talebinin kabulü ile 26.08.2015- 14.03.2016 tarihleri arasındaki prime esas kazancının net 2.100,00 TL olduğunun tespitine” karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil kurum vekili ve davalı işveren vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairece, davacının hizmet tespiti talebi yönünden Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın isabetli bulunduğu, prime esas kazançlar yönünden ise;davaya konu dönemde davacıya asgari ücretin üzerinde ücret ödemesi yapıldığına dair yazılı delil başlangıcı sayılabilecek ödeme belgeleri ve sair bu nitelikte belgeler var ise bu belgeler dosya arasına getirtilerek incelenmesi, aksi halde, prime esas kazancın işverence Kuruma bildirilenin üzerinde olduğuna dair iddianın, hukuksal geçerliliğe haiz olarak düzenlenmiş bulunmak kaydıyla işçinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle ispatının mümkün olduğu göz önünde bulundurularak karar verilmesi gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile , davacının prime esas kazanç tespiti talebi yönünden bu iddiasını yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunması, tespiti gereken gerçek ücretin hukuksal geçerliliğe sahip olarak düzenlenmiş bulunmaları kaydıyla, sigortalının imzasını içeren aylık ücreti gösteren para makbuzları, banka kayıtları, ticari defter kayıtları, ücret bordroları gibi belgelerle kanıtlanmasının olanaklı olduğu, davacı tarafından bu şekilde iddiasının yazılı delille ispatlanamadığı, Yargıtay bozma ilamında davacının hizmet tespiti talebi yönünden verilen karar isabetli bulunmakla, ayrıca bu hususta bir değerlendirme yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı belirtilerek, davacının davasının kısmen kabulü ile davacının …iş yeri sicil nolu davalı iş yerinde 26.08.2015 – 08.11.2015 tarihleri arasında (28.09.2015 tarihinin dava tarihinden sonra kuruma bildirildiği anlaşıldığından bu tarih hariç tutularak) kesintisiz çalıştığının tespitine, davacının 28.09.2015 tarihine ilişkin tespit talebi yönünden bu tarihteki çalışmasının davalı tarafça davadan sonra kuruma bildirildiği anlaşıldığından bu tarihe yönelik tespit davasının konusuz kaldığı anlaşılmakla karar verilmesine yer olmadığına, davacının prime esas kazancının tespiti yönündeki isteminin subut bulmadığından reddine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve feri müdahil vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, hizmet cetvelinde aynı dersanenin … Şubesinde önceki dönemde geçen çalışmasının daha fazla prime esas kazanç miktarı ile bildirildiğini, ücretin elden ödendiğini,2016 yılı ücret bordrosunun imzalı olmadığını belirterek temyiz etmiştir.
Davalı vekili, davacının çalışmasının kuruma bildirilen şekilde olduğunu ,davanın tümüyle reddi gerektiğini beyan ederek temyiz etmiştir.
Feri Müdahil vekili, kurum lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesini, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti ve sigorta primine esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun’un 80 inci maddesi ve 5510 sayılı Kanun’un 86/9 uncu maddesidir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı, davalı ve feri müdahil vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.