YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/2853
KARAR NO : 2023/7406
KARAR TARİHİ : 03.07.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2330 E., 2022/1946 K.
KARAR : Kısmen Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Alanya 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/488 E., 2022/55 K.
Taraflar arasındaki Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne, kararın kaldırılmasına, yeniden yargılama yapmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03.04.1995 tarihinde ticari taksi kaydı ile esnaf sicil kurumu vergi dairesi Taksiciler Odası’na kaydını yaptırarak faaliyete başladığı halde Bağ-Kur tescil tarihinin Bağ-Kur … İl Müdürlüğünce 04.10.2020 olarak belirlendiğini, 2020 tarihinde son çıkan SGK borç affıyla alakalı esnaflığa başlangıç tarihi olan 03.04.1995 ile 04.10.2000 tarihleri arası Bağ-Kur prim borcunu ödeyerek Bağkur tescil tarihini 03.04.1995 tarihine çekilmesiyle alakalı yaptığı müracaatın kabul edilmediğini beyanla Bağkur Müdürlüğündeki kaydının düzeltilerek 03.04.1995 tarihli yeni kaydının tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 17449010972 TC kimlik numaralı …’ın 0867255679 4/b Bağ numaralı sigortalının bağkur giriş bildirgesinin kuruma intikal tarihi 08.09.2001 olduğu, bu giriş bildirgesine istinaden tescil tarihi 04.10.2000 olarak belirlendiğini, davacı sigortalının 21.12.2020 tarih 16289367 sayılı dilekçesi ile müvekkil kuruma tescil tarihinin vergi kaydına istinaden 03.04.1995 tarihine çekilmesi için başvurusu bulunmakta olup 23.12.2021 tarih 16513008 sayılı yazımız ile tescil tarihinin 04.10.2000 tarihinden geriye dönük belirlenmesi ile ilgili herhangi bir işlem yapılamayacağı bildirildiğini, dolayısıyla davacının açmış olduğu davada müvekkil kuruma tescil tarihinin vergi kaydına istinaden 03.04.1995 tarihine çekilmesi mevzuat hükümlerine ve hukuka aykırı olduğunu, bunun yanı sıra davanın süresinde açılmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya dayanak olan taksi şoförlüğü ile ilgili araştırma-soruşturma yapılmadığını, yetki bakımından da kararın hatalı olduğunu, davada yetkili mahkemenin Alanya mahkemeleri değil … mahkemeleri olduğunu, kararın yetki yönünden de bozulması gerektiğini, mahkemece eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak karar verildiğini, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın ve taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Davacının kurum kayıtlarına 08.09.2001 tarihinde vürut eden bağkura giriş bildirgesi olmakla geriye dönük bağkur sigortalılığının tespitini talep ettiği, davacının 1479 sayılı Kanun’un 24 ve 25 inci maddelerinde sözü edilen biçimde esnaf bağkur sigortalısı sayılmasını gerektirecek bilgisi de mevcut olduğu, bunlar taksicilik faaliyeti dolayısıyla vergi, oda ve esnaf sicil kayıtları olduğu, uyuşmazlığın ilişkin bulunduğu dönem itibariyle eldeki davada 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik gözetilerek sonuca gidilmesi gerektiği, buna göre gelir vergisi mükellefi olanların mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanlarında esnaf ve sanatkarlar siciline veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıt oldukları tarihten itibaren sigortalı sayılması gerektiği, eldeki davada her ne kadar 03.04.1995 tarihinden itibaren talepte bulunulmuş ise de davacının vergi mükellefiyet başlangıç tarihi 12.09.1995 tarihi olduğundan bu tarihten itibaren önceden tescil edildiği tarih olan 04.10.2000 tarihleri arası dönem yönünden davanın kısmen kabulüne ilişkin karar verilmesi gerektiği, bu itibarla sonuç olarak; davacının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK’nın 353/1-b-2 nci maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kurum işleminin yerinde olduğunıu belirterek kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1479 sayılı Kanun’un 24 ve 25 inci maddesidir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
03.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.