YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/8355
KARAR NO : 2023/2172
KARAR TARİHİ : 14.06.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 22.07.2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; “müvekkilinin uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 19.01.2016 tarihinde gözaltına alındığını, 15.01.2019 tarihine kadar tutuklu kaldığını, yapılan yargılama neticesinde beraatine karar verildiğini, kararın 14.05.2019 tarihinde kesinleştiğini belirterek 100.000 TL maddi, 100.000 TL manevi tazminatın gözaltına alındığı tarihten tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini” talep etmiştir.
2. Davalı tarafından cevap dilekçesi verilmemiştir.
3. Afyonkarahisar 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 21.11.2019 tarihli ve 2019/400 Esas 2019/514 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
4. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 16.01.2020 tarihli ve 2019/2057 Esas 2020/83 Karar sayılı kararı ile düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 02.11.2021 tarihli, davalı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davalı vekilinin temyiz istemi; davacının maddi zararını ispat edemediğinden reddi gerektiğine ve hükmedilen manevi tazminat miktarının yüksek olduğuna ilişkindir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
İlk Derece Mahkemesince; davacı dava dilekçesinde, gözaltında ve tutuklulukta geçen günler için toplam 100.000 TL maddi tazminat talep etmişse de; davacının atılı suçtan 19.01.2016 tarihinde gözaltına alındığı, 20.01.2016 tarihinde tutuklandığı, 15.01.2019 tarihinde tahliye edildiği, yapılan yargılama sonucunda hakkında beraat kararı verildiği ve bu kararın 14.05.2019 tarihinde kesinleştiği, yine UYAP’tan yapılan sorgulamaya göre, davacının tutukluluktan tahliye olduğu yani tutukluluğunun infaz gördüğü, Afyonkarahisar 2. Ağır Ceza Mahkemesinin cevabı yazısına göre de bu tutukluluğunun da başka bir cezasından mahsup edilmediğinin anlaşıldığı, bu hali ile aylık ortama kazancı net olarak belirlenememişse de, davacının asgari ücret miktarını talep edebileceği, davacının hürriyetinden yoksun kalmış olması nedeniyle, asgari ücret miktarına göre yapılan hesaplama sonucunda 51.928,47 TL’lik maddi zararının oluştuğu anlaşılmakla, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 51.928,47 TL maddi ve 52.000 TL manevi tazminatın, gözaltı tarihi olan 19.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
Bölge Adliye Mahkemesince;vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede; manevi tazminata ilişkin faiz başlangıç tarihinin talebe uygun olacak şekilde gözaltı tarihi olan 19.01.2016 tarihinden itibaren başlatılmasına rağmen bu tarihin tutuklama tarihi olduğunun yazılması mahallinde düzeltilmesi mümkün yazım hatası olarak kabul edilmiştir.
Yukarıda belirtilen husus dışında mahkemenin kararında usule veya esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı, delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, kovuşturma sonucuna uygun olarak tazminat talebinin kısmen kabul, kısmen reddine yönelik oluşan kanaat ve takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunda bulunan davalı vekilinin istinaf talebi yerinde görülmemiş olmakla reddine,ancak: geliri ve tutuklu kaldığı döneme ilişkin kazanç kaybı miktarı konusunda itibar edilebilecek herhangi bir belge ibraz edemeyen davacının, bahse konu döneme ilişkin olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca 16 yaşından büyükler için belirlenen net asgari ücret miktarları üzerinden hesaplanacak “51.903,75” TL’nin gelir kaybı olarak ödenmesine karar verilmesi gerekirken bu miktarın üzerinde kalacak şekilde “51.928,47” TL olarak tayin edilmesi suretiyle fazla maddi tazminata hükmolunması,
Yasaya aykırı görülmüş ise de; yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu aykırılığın CMK’nın 280/1-a, 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b, 2 maddeleri uyarınca düzeltilmesi olanaklı bulunduğundan, hükmün maddi tazminata ilişkin kısmında yer alan ”51.928,47 TL” ibaresi çıkartılarak yerine ”51.903,75 TL” yazılması sureti ile hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan Afyonkarahisar 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/72 Esas 2019/257 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 19.01.2016-15.01.2019 tarihleri arasında 2 yıl 11 ay 27 gün gözaltı/ tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 14.05.2019 tarihinde kesinleştiği, gözaltı/tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK’nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.
Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden
1. Tazminat talebinin dayanağı olan ceza dava dosyasında beraat etmiş olması nedeniyle davacı lehine 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 141 ve devamı maddelerine göre, tazminat hakkı bulunduğundan, davalı vekilinin, davacının tazminat talebinin reddi gerektiğine yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
2. Tutuklandığı dönem içerisindeki maddi zararını ücret bordrosu, vergi kaydı, gelir vergisi beyannamesi gibi itibar edilebilecek bir belgeyle ispatlayamayan davacıya tutuklu kaldığı dönemde 16 yaşından büyükler için geçerli net asgari ücret üzerinden hesaplanan miktarın maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.
3. Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 16.01.2020 tarihli ve 2019/2057 Esas 2020/83 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Afyonkarahisar 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.06.2023 tarihinde karar verildi.