YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6234
KARAR NO : 2023/7174
KARAR TARİHİ : 21.06.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
KARAR : Kısmen Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat istemi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Kurum ve davalı … Kauçuk San. ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesi ile sigortalı …’ın 15.03.1982 tarihinde …’a ait işyerinde işe başladığını, bu işyerinin 01.01.1983 tarihinde davalı … Kauçuk’a devrinden sonra çalışmasını bu işyerinde 10.06.2003 tarihine kadar sürdürdüğünü, sigortalının 19.06.2003 tarihinden itibaren ise davalı… Kauçuk’ta çalıştığını, sigortalının davalı …Kauçuk’ta çalışırken yakalandığı meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünü % 16,20 oranında kaybettiğini, kendisine tedavisi esnasında 121,50 TL hastane masrafı yapıldığını ve 14.460,59 TL tutarında ilk peşin değerli gelir bağlandığını, sigortalının aynı işyerinde ancak farklı işverenlere tabi olarak hazır ayakkabı tabanı imalatı işinde çalışmış olup neticede meslek hastalığına tutulduğunu, bu nedenlerle kusur ve miktar bakımından fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 7.291,05 TL kurum zararının sarf ve onay tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar…Kauçuk ve … davaya süresinde cevap vermemiş, davalılar vekili ıslah dilekçesine karşı sunduğu cevap dilekçesinde ve duruşmada; müvekkillerinin kusurunun olmadığını, ayrıca müvekkillerinin SGK’ya meslek hastalıkları ile ilgili prim ödediğinden zararın bu miktardan karşılanması gerektiğini, ıslah ile artırılan kısma ilişkin ise zamanaşımı itirazları olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 19.11.2015 tarihli ve 2008/118 Esas,2015/681 Karar sayılı kararıyla; meslek hastalığının ortaya çıkmasında davalı … Kauçuk’un % 80 oranında, davalı Atlas Kauçuk’un % 5 oranında, sigortalı …’ın % 5 oranında kusurlu oldukları, davalı …’ın kusurunun bulunmadığı, hastalığın ortaya çıkmasında % 10 oranında kaçınılmazlık faktörü olduğunu kabul ile bağlanan gelir ve yapılan ödemelere, davalılar…Kuçuk ve Atlas Kauçuk’un toplam % 85 kusur oranı uygulanarak 12.291,50 TL peşin sermaye değerli gelirin tahsis onay tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, 103,27 TL tedavi masrafının sarf tarihi olan 17.09.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar…Kauçuk ve …Kauçuk’tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, meslek hastalığında davalı … için herhangi bir kusur verilmediğinden bu davalı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalı … Kauçuk San ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemiz 15.09.2020 tarih 2019/2622 Esas, 2020/4387 Karar sayılı ilamı ile “Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, dava konusu edilen gelirlerin, 506 sayılı Kanun’un 92 nci maddesi (5510 sayılı Kanun’un 54 üncü madde) uyarınca yarıya indirilmiş olduğu anlaşılmakla, Mahkemece; dava konusu edilen gelirlerin, 506 sayılı Kanun’un 92 nci maddesi uyarınca yarıya indirilmesi nedeniyle gelirin başlangıç tarihi itibariyle 506 sayılı Kanun’un 92 nci madde uygulaması gözetilerek belirlenmiş (yukarıda anlatılan şekilde hesaplanmış) miktarını gösterir ilk peşin sermaye değeri ve fark fiili ödeme miktarı Kurumdan sorulmalı, tazminle sorumlu olunan miktar hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli ve hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.
Kuşkusuz, bozma sonrası yürütülecek yargılamada hükmü temyiz etmeyen davalılar yönünden davacı Kurum yararına oluşan usuli kazanılmış hak durumu da gözetilmelidir.” gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “İşveren …, .. A.Ş %80, … Kauçuk Ltd. Şti. %5, … %5, hastalığın ortaya çıkmasında %10 kaçınılmazlık bulunduğunu bildiren bilirkişi raporunu hükme esas alarak” Davanın kısmen kabul ve kısmen reddine, 12.291,50 TL peşin sermaye değerli gelirin (davalı … Kauçuk yönünden 6.314,94 TL ile sınırlı olmak koşuluyla) tahsis onay tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar…Kauçuk yönünden ve Atlas Kauçuk’tan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı kuruma ödenmesine, 103,27 TL tedavi masrafının davalı … Kauçuk yönünden 60,75 TL ile sınırlı olmak koşuluyla) sarf tarihi olan 17.09.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar…Kauçuk yönünden ve Atlas Kauçuk’tan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı kuruma ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı … yönünden açılan davanın reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalı … Kauçuk San. ve Tic. A.Ş. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; hesap raporunun hatalı olduğunu, kusura itiraz ettiklerini belirterek kararı temyiz etmiştir.
2.Davalı … Kauçuk A.Ş. temyiz dilekçesinde özetle; işyerinin periyodik olarak denetlendiğini, 20 yıla yakın sürede yüzlerce işçi çalıştığını ve kimsenin hastalanmadığını, şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci, 438 inci maddesinin yedi, sekiz, dukuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 506 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesi,
3. Değerlendirme
1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, bilirkişi raporlarına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı Kurum ve davalı … Kauçuk San ve Tic. A.Ş. vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgilisinden alınmasına,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,21.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.