YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/8384
KARAR NO : 2023/2573
KARAR TARİHİ : 02.05.2023
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/129 Esas, 2021/134 Karar
HÜKÜM : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Hayrabolu Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/46 E., 2020/252 K.
Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davalılar … ve Erişler Gıda San. ve Tic. A.Ş. yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 11.03.2014 tarihinde davalılardan …’ın sevk ve idaresindeki … plakalı araç ile diğer davalı …’ün sevk ve idaresindeki … plaka sayılı minibüsün çarpışması sonucu minibüste yolcu olarak bulunan … ile küçük oğlu …’nın ağır bir şekilde yaralandıklarını, araçlardan … plaka sayılı olanın S.S. 42 sayılı Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi adına, … plaka sayılı aracın diğer davalı Erişler Gıda San. ve Tic. A.Ş. adına kayıtlı olduğunu, davacı …’nın kazadan sonra kötürüm kalmasından ötürü 50.000,00 TL manevi tazminat, … için 20.000,00 TL manevi tazminat, oğlu Yiğit’in ömür boyu özürlü kalacak olmasından ötürü duyduğu ızdırap nedeniyle 10.000,00 TL manevi tazminat, oğlu Yiğit için baba Bülent’in manevi zararına karşılık olarak 10.000,00 TL manevi tazminat, Yiğit ve …’nın tedavi giderleri ve maddi zararları nedeniyle şimdilik 500,00’er TL olmak üzere 1.000,00 TL maddi tazminat, …’nın kaza nedeniyle gelir elde edemiş olması nedeniyle şimdilik 1.000,00 TL iş ve güçten kalma tazminatı, …’nın kötürüm kalması nedeniyle ileride çalışma hayatına atılıp gelir elde edemeyeceği için şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 11.10.2019 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı … için 679.788,60 TL, davacı … için 61.204,51 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar S.S. 42 sayılı Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi ve … vekili cevap dilekçesinde; meydana gelen kazada … ve … plaka nolu araçları sevk ve idare etmekte olan sürücü …’ın kusurlu olduğunu, halk arasında tır ve çekici olarak isimlendirilen ağır vasıta aracını yol yapısı ve trafik kurallarına aykırı kullanmasının kazaya sebep olduğunu, şahsın gerekli dikkati göstermemesi nedeniyle aracının savrulduğunu, müvekkili …’ün kullandığı aracın şeridine geçtiğini ve … plaka sayılı araca çarparak devrilmesine sebebiyet verdiğini, kazaya karışan … ve 34 HZ 1163 plaka sayılı araçların sigorta şirketi olan Axa Sigorta A.Ş.’nin davaya dahil edilmesi için davacı tarafa süre verilmesini, kusursuz olan müvekkilleri yönünden davanın reddini istemiştir.
Davalılar … ve Erişler Gıda Sanayi ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerinin kaza süresince hiçbir şekilde sorumluluktan kaçmadığını, kazaya dair tüm aşamalarda müteveffa ve yaralılara gereken özen ve hassasiyeti göstererek ellerinden geleni yaptıklarını, bekletici mesele yapılmasını talep ettikleri Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/183 E. sayılı dosyasında mübrez 15.12.2014 tarihli trafik bilirkişi raporunda diğer davalı …’ün alkollü olması nedeniyle kazaya etkisi ve kusurunun eksiksiz olarak değerlendirilmediğini, kusur tespitinde …’ün alkollü olduğunun hemen kaza sonrası tespit edildiğini, bu hususun bilirkişi raporunun dışında tutulduğunu, Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/183 E. sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasını, müvekkili davalıların kusur durumlarının tespiti için bilirkişi incelemesi ve gerekirse keşif yapılmasını, müvekkili davalılar yönünden davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu trafik kazası nedeniyle davacı … ve …’nın yaralanarak malul kaldıkları, Adli Tıp Kurumunun 23.10.2017 ve 02.03.2018 tarihli raporları ile …’nın %59, …’nın %9,2 oranında malul olduklarının tespit edildiği, Adli Tıp Kurumu’nun 13.05.2019 havale tarihli raporu ile davalı …’ın %75, davalı …’ün %25 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, tazminat ve aktüerya hesabı uzmanı bilirkişiden alınan raporla davacı …’nın %59 oranındaki maluliyeti sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararı toplamının 783.038,60 TL, davacı …’nın %9,2 oranındaki maluliyeti sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararı toplamının 77.304,51 TL olduğunun tespit edildiği, davacı vekili 11.10.2019 tarihli ıslah dilekçesi ile … için 679.788,60 TL, … için 61.204,51 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiğinden, davalılar Nihat Ergül ve S.S. 42 nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Taş. Mot. Koop. yönünden; davacı … için dava konusu kaza nedeniyle 679.788,60 TL zararın davalıların kusur oranına tekabul eden 169.947,15 TL maddi zarar ile yine davacı … için dava konusu kaza nedeniyle 61.204,51 TL maddi zararın kusur oranına tekabül eden 15.301,12 TL için haksız fiilin meydana geldiği 11.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacılara ödenmesine, tedavi giderlerinden Sosyal Güvenlik Kurumu sorumlu olduğundan davacıların bu yöndeki taleplerinin reddine, davacı …’nın kaza nedeniyle uğramış olduğu 35.000,00 TL manevi zararın kusur oranına tekabul eden 8.750,00 TL, davacı …’nın kaza nedeniyle uğramış olduğu 10.000,00 TL manevi zararın kusur oranına tekabul eden 2.500,00 TL, davacı …’nın diğer davacı …’nın dava konusu kaza nedeniyle geçirmiş olduğu hastalık yüzünden duyduğu elem ve üzüntünden kaynaklanan uğramış olduğu 5.000,00 TL manevi zararın kusur oranına tekabul eden 1.250,00 TL, davacı …’nın davacı …’nın dava konusu kaza nedeniyle geçirmiş olduğu hastalık yüzünden duyduğu elem ve üzüntünden kaynaklanan uğramış olduğu 5.000,00 TL manevi zararın kusur oranına tekabul eden 1.250,00 TL için haksız fiilin meydana geldiği tarih olan 11.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davacılar vekili 06.10.2020 havale tarihli dilekçeleri ile davalılar … ve Erişler Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. yönünden tüm maddi ve manevi tazminat taleplerinden feragat ettiklerinden, davalılar … ve Erişler Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. yönünden feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı …’ın, ağır vasıta aracını yol yapısı ve trafik kurallarına aykırı kullanması nedeniyle kazanın meydana geldiğini, kazada kooperatife ait aracın şoförü …’ün kusurunun bulunmadığını, davanın devamı sırasında müvekillerine ait aracın sigorta şirketi Ege Sigorta Şirketi tarafından ödemeler yapıldığını, bu ödemelerin tazminattan düşülmediğini, davacının diğer davalılara yönelik davasından feragatinin müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulan tüm tarafları kapsaması gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile trafik bilirkişisi tarafından tanzim edilen 20.05.2016 tarihli bilirkişi raporu ile Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen 05.03.2019 tarihli raporda davalı araç sürücüsü …’ın asli, diğer davalı araç sürücüsü …’ün ise tali kusurlu olduğu kanaatinde bulunulduğu, ceza dosyasında alınan 15.12.2014 tarihli kusur raporunda da aynı şekilde kanaat bildirildiği, mahkemece de davalı …’ün kazada %25 kusurlu olduğu kabul edilerek sonuca gidildiği, İlk Derece Mahkemesinin kusura ilişkin kabulünun usul ve yasaya uygun olduğu, davacılar vekili kusur oranında feragat ettiğinden, bu feragatin kalan kusura tekabül eden zarardan sorumlu olan diğer müteselsil sorumlulara sirayet etmeyeceği, Ege Sigorta A.Ş. tarafından 5387187 numaralı poliçe kapsamında davacılara yapılan toplam 119.350,00 TL tutarındaki tazminatın, can-hayat (meblağ) sigortası niteliğinde bulunan zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasından ödenmiş olması nedeniyle zarardan tenzilinin mümkün bulunmadığı gerekçesiyle davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalılar … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85 inci maddesinin birinci fıkrası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 49 uncu, 50 nci ve 51 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davalı … ve S.S. 42 Nolu Öz Hayrabolu Birlik Minibüs Otobüs Yolcu Taşıma Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.