YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6710
KARAR NO : 2023/7572
KARAR TARİHİ : 05.07.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1637 E., 2023/794 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … Anadolu 29. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/717 E., 2020/457 K.
Taraflar arasındaki, kurum işlemi iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın, davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 4/ 1- a madde kapsamındaki hizmetlerin iptali ile Bağ-Kur statüsüne dönüştürülmesi ve aylığın iptaline ilişkin işlemin kaldırılarak, yaşlılık aylığının yeniden bağlanmasına, yapılan kesintilerin iadesine, karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde; Oda Başkanlarının sigortalılık statülerine ilişkin düzenleme olmaması sebebi ile müvekkil Kurum Merkez Teşkilatından sorulan görüşe cevaben alınan yazıda “Oda ile Davacı arasında hizmet akdi ilişkisi bulunmadığı kanaatine varıldığından adı geçen kişinin sigortalı sayılmaması” görüşüne istinaden 4/1-a statüsünden yapılan bildirimlerin iptal edilerek 4/1-b statüsüne dönüştürüldüğünü, beyanla, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili, müvekkilinin zorunlu bağ- kur sigortalı olmasının aynı anda 4/1 – a madde kapsamında çalışmasını etkilemeyeceğini belirterek; kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının oda başkanı olarak seçimden önce var olan esnaf faaliyeti sebebi ile zorunlu Bağ-Kur statüsüne tabi bulunduğu, oda başkanlığı seçimine Oda üyeliği vasfı ile aday olduğu, davacının esnaf faaliyetinin de devam ettiği ve bu sebeple, zorunlu Bağ-Kur sigortalılığının devam etmesi ettiği, zorunlu sigortalılık kapsamında faaliyette bulunanların, isteklerine bakılmaksızın kendiliğinden zorunlu olarak sigortalı statüsüne girdiği, ilgililerin sigorta türlerinden istediklerini seçme hakkına sahip olmadığı ve hangi kapsamda sigortalı sayılacaklarının da kanunla önceden belirlendiği, kaldı ki başkanı olduğu oda ile davacı arasında işçi-işveren ilişkisini doğurur mahiyette hizmet ilişkisinin de bulunmadığı anlaşıldığından; başvurunun esastan reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık,davacının Oda Başkanlığı dönemindeki 22.10.2014 ile 17.11.2016 dönemine ait 4/1-a statüsündeki bildirimlerinin 4/1-b statüsüne dönüştürülmesine ilişkin davalı kurum işleminin iptali ile davacıya yeniden yaşlılık aylığı bağlanması istemine, ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun ilgili maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.