YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3967
KARAR NO : 2023/4463
KARAR TARİHİ : 05.10.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/25 E., 2021/127 K.
KARAR : Davanın kabulüne
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tapu kaydındaki şerhin terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının … Mahallesi 62344 ada 2 parsel … taşınmazı satın aldığını, taşınmaz kaydına 05.03.2014 tarihinde önceden bulunmayan “Bu parselde mera parseli ile mükerrerlik vardır” şerhinin yazıldığını, tek taraflı bir işlemle konulan bu şerhin mülkiyet hakkını kısıtlandığını belirterek terkinini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, dava konusu taşınmazın mera parseli olduğunun 1955 yılında belirlendiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin 03.03.2016 tarihli ve 2014/127 Esas, 2016/70 Karar … kararıyla;davanın reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin 03.03.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi 12.12.2018 tarih ve 2016/19140 Esas, 2018/8933 Karar … ilamında, hükmün onanmasına karar verilmiştir.
3. Davacı vekili karar düzeltme talebinde bulunmuş; Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi 05.02.2020 tarih 2019/1532 Esas, 2020/1333 Karar … ilamında; davacının, daha önce tapu kayıtlarında yer almayan şerhin idarece tek taraflı konulduğundan bahisle terkinini istediği, dosya kapsamına göre; davaya konu taşınmaza ait tapu kaydında taşınmazın evveliyatından beri bahsi geçen şerhin yer almadığı, sonradan konulan şerhin ise tapuda yapılan tek taraflı işlem ile gerçekleştirildiği, bu şerhin ilgilisinin rızasına göre yapılmış bir işleme de dayanmadığı açıklanmıştır.
4. Evveliyat kaydında olmayan bir kaydın konulması basit bir yazım hatasının düzeltilmesi olmadığı gibi, tapu memurunca bu işlem ilgililerin rızası alınarak da tesis edilmediği; Hukuk Genel Kurulunun 06.07.2011 tarihli ve 2011/396 Esas, 2011/463 … Kararında da belirtildiği gibi, tek taraflı idari işlemi ile usulsüz konulan bu şerhin terkini gerektiği ifade edilmiştir.
5. Mahkemece, tek taraflı bir idari işlemle, usulsüz olarak konulan ve mülkiyet hakkını sınırlayan dava konusu şerhin terkinine karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesinin doğru olmadığı belirtilmiştir.
Açıklanan bu yönler gözetilmeden verilen mahkeme kararının belirtilen nedenlerle bozulması gerekirken onanması maddi hataya dayalı olduğundan davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmasına karar verilmiştir.
6. Kabule göre de; husumetin lehdar Hazineye yöneltilmesi gerekirken, Tapu Sicil Müdürlüğüne yöneltilmesi de doğru görülmemiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesi, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında bozma ilamına uyulmakla bozma kararı gereğince işlem yapma ve hüküm tesis etme yükümlülüğü doğduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tapu kaydındaki şerhin terkini talep edilen dava konusu taşınmazların mera parseli içerisinde kaldığı göz önüne alındığında, dava konusu taşınmazların mera olarak Kamu Orta Malları Siciline kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenlerle, dava konusu taşınmazın mera olması nedeniyle davanın reddi gerektiği, davanın zaman aşımına uğradığı, davanın kadim mera nedeniyle reddi gerektiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davanın kabulü kararın eksik incelemeye ve hatalı değerlendirmeye dayalı olup olmadığı noktasındadır.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 … Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası. 4721 … … Medeni Kanunu’nun (4721 … Kanun) 840, 1025, 1027 nci maddeler.
3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekili yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
05.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.