YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/622
KARAR NO : 2023/10026
KARAR TARİHİ : 19.10.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2533 E., 2022/2550 K.
KARAR : Kısmen Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/37 E., 2021/65 K.
Taraflar arasındaki itirazın iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.
Kararın davacı Kurum vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince kararın kaldırılmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı Kurum vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafın … tahsis numarasıyla ölüm aylığı almakta olduğunu ancak kurum tarafından yersiz ödeme yapıldığının tespit edilmesi üzerine 15.223,53 TL fuzuli ödeme miktarının tahsili için Gaziosmanpaşa 6. İcra Müdürlüğünün 2019/109683 Esas sayılı sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, Gaziosmanpaşa 6. İcra Müdürlüğünün 2019/109683 Esas sayılı sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, yersiz ödeme tarihinden yasal faiz işletilmesini, davalı yanın alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin babası …’nün, 1207 gün 4/a kapsamında ve 266 gün 4/b kapsamında hizmetinin bulunduğunu, …’nün 27.10.2012 tarihinde vefat ettiğini ve 27.11.2006 tarihinde 600 gün askerlik borçlanması için başvurduğunu, 07.05.2007 tarihinde de askerlik borçlanmasından doğan primlerini ödediğini, …’nün 27.10.2012 tarihli vefatından sonra mirasçılarına ve müvekkiline ölüm aylığı bağlandığını, müvekkilinin ölüm aylığının davalı Kurum tarafından iptal edildiğini, iptal gerekçesi olarak da … sigorta sicil numaralı …’nün 29.03.1988 -15.02.2007 tarihleri arasında fasılalı olarak 873 gün malullük, yaşlılık, ölüm sigortaları primi ödediğini, ölüm aylığı bağlamaya yeterli 900 gün hizmeti olmadığı, istenirse askerlik borçlanmasının iade edilebileceğinin Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Bağımsız ve Hizmet Adiyle Çalışanlar Daire Başkanlığının 60991618-3/1620516 sayılı yazısı ile 2019 yılında bildirilmiş olduğunu, Kurumun …’nden dolayı müvekkiline bağladığı ölüm aylığının yıllar sonra 2019 yılında iptal ettiğini, davalı kurumun primleri tahsil ederek kullanmaya başladıktan sonra yapmış olduğu bu işlemin usul ve yasaya aykırı olduğunu iyi niyet ve Sosyal Güvenlik ilkelerine de ters düştüğünü belirterek Tokat İş Mahkemesinin 2013/160 E. 2014/13 K. sayılı kararını bozan Yargıtay’ın 2011/17076 E. 2013/4775 K. sayılı bozma ilamında da aynı prensiplerin vurgulanmakta olduğunu müvekkilinin babasının sadece 4/a hizmetinin değil 4/b hizmetinin de bulunmakta olduğunu, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili ve davalı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkeme gerekçeli kararında Kurumun yapmış olduğu işlemin hukuka uygun olduğunu, talebinde haklı olduğunu belirtmiş ancak davayı kısmen kabul etmiş olmakla karar çelişkili olmuştur. Kurumun alacaklı olduğu sabit iken icra inkar tazminatı talebinin reddi de usul ve yasaya aykırıdır, gerekçeleri ile kararın kaldırılarak davanın tüm talepleri yönünden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı vekili özetle:” Müvekkilin babası … 1207 gün 4/a hizmeti ve 266 gün 4/b hizmeti bulunmaktaydı ve 27.10.2012 tarihinde vefat etmiştir. Kendisi 27.11.2006 tarihinde askerlik borçlanması için başvurmuş 07.05.2007 tarihinde de askerlik borçlanmasından doğan primlerini ödemiştir. Müvekkilin babası 27.10.2012 tarihinde vefat ettikten sonra mirasçılarına ve müvekkiline ölüm aylığı bağlandıktan yıllar sonra 2019 yılında müvekkilin ölüm aylığı iptal edilmiştir. SGK hizmet dökümüne göre müvekkilin babasının toplam 1473 gün prim ödeme gün sayısı mevcuttur. Kurum işlemi usul ve yasaya aykırıdır gerekçesiyle kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 1-Davalı vekilinin istinaf isteminin HMK 353/1-b-1 mad. gereği esastan reddine, 2-Davacı Kurum vekilinin istinaf İsteminin Kabulüne, … 4. İş Mahkemesi’nin 21.04.2021 tarihli, 2020/37 Esas – 2021/65 Karar sayılı kararının HMK’nın 353/1-b-2 nci maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne; Gaziosmanpaşa 6. İcra Dairesi 2019/109683 Esas sayılı icra takibinin kısmen iptali ile takibe 12.546,96 TL yönünden takibin devamına, takibe konu alacağa 03.08.2021 tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine, hükmedilen miktar üzerinden %20 oranında icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacı Kuruma verilmesine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı Kurum vekili ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı Kurum vekili özetle; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
2.Davalı vekili, istinaf dilekçesinde sunduğu gerekçelerle temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı Kurum vekili ve davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisine yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.