YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3079
KARAR NO : 2023/4731
KARAR TARİHİ : 16.10.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/276 E., 2022/224 K.
KARAR : Davanın reddi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen irtifak hakkının terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı bir kısım davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin dava dışı Hazine’den 07.06.2011 tarihinde trampa yoluyla devraldığı 234 ada 36 parsel … taşınmazın tapu kaydında, davalılara ait 234 ada 3 No.lu parsel lehine “üst …” şerhi bulunduğunu, bu şerhin 1952 yılında yapılan kadastro tespiti sırasında tesis edildiğini; ancak, yasal bir dayanağının bulunmadığını, dava konusu 36 No.lu parsel Hazine adına kayıtlı iken, üzerindeki Rumlardan kalan yapının 1982 tarihinde Emniyet Müdürlüğünce yıkılarak yerine polis karakolu ve lojmanı inşa edildiğini, daha sonra trampa yoluyla müvekkilleri adına tescil edildiğini ileri sürerek dava konusu taşınmazların tapu kaydında yer alan üst hakkına ilişkin şerhin kaldırılmasını talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Bir kısım davalılar vekilleri cevap dilekçesinde; hak düşürücü sürenin dolduğunu, ayrıca dava konusu şerhin hukuki dayanağının bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemenin 24.11.2016 tarihli ve 2016/659 Esas, 2016/663 Karar … ilamı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 24.11.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 27.03.2019 tarihli ve 2018/3775 Esas, 2019/2830 Karar … ilamıyla “..1- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalı … vekili ile bir kısım davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş; bu nedenle reddi gerekmiştir.
2- Davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;
Somut olayda, her ne kadar mahkemece, Dairemizin 11.11.2013 tarihli ilk bozma kararına uyulmuş ise de bozma gereği yerine getirilmemiş; 12.03.1952 tarihinde tesis edilen ve hakim taşınmazın manzarasının kapanmamasını, komşu taşınmazda yapılacak bina ve yapılar nedeniyle … ve ışıktan mahrum kalınmamasını amaçlayan dava konusu irtifak hakkının, kurulduğu tarihten bugüne kadar devam eden hak ve yükümlülükler arasındaki dengenin taşınmaz aleyhine bozulup bozulmadığı ve irtifak hakkının terkini koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılmaksızın davanın kabulüne karar verilmiştir.
O halde mahkemece, ilk bozma ilamımız doğrultusunda, mahallinde uzman bilirkişiler aracılığıyla yeniden keşif yapılarak, dava konusu irtifak hakkının terkini koşullarının oluşup oluşmadığının araştırılması ve tarafların bu konudaki delilleri de toplanıp birlikte değerlendirilmek suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülememiş; bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir..” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı … vd vekili ile davacı … vd. vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı … vd vekili temyiz dilekçesinde; irtifak hakkının yolsuz olarak tescil edildiğini yasal dayanağının bulunmadığını, irtifak hakkının amacına aykırı kullanıldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davacı … vd. vekili; irtifak hakkının yolsuz olarak tescil edildiğini, yasal dayanağının bulunmadığını, irtifak hakkının balkon çıkması olarak kullanıldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, irtifak hakkının terkini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 … Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı … vd vekili ile davacı … vd. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz edenlere yükletilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
16.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.