YARGITAY KARARI
DAİRE : 3. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/3609
KARAR NO : 2010/7645
KARAR TARİHİ : 29.04.2010

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Dava dilekçesinde 55.541,76 TL’ye itirazın iptali faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Davacı, davalıların oğullarının askerlik, görevini ifası sırasında ölmesi sebebiyle vazife malüllüyet aylığı bağlandığını, aylık bağlanmasına ilişkin işlerin hatalı bulunduğunu, davalılara 20.012,78 TL asıl ve 35.528,98 TL faiz olmak üzere toplam 55.541,76 TL borç çıkarıldığını , bu alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığını öne sürerek, davalıların takibe haksız itirazlarının iptali karar verilmesini istemiştir.
Davalılar yersiz olan davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece davanın kabulü ile davalıların icra doyasına yaptıkları itirazın iptaline karar verilmiş; hüküm , davalılar tarafından temyiz edilmiştir.
Davalılar tarafından davacı aleyhine açılan Ankara 3. İdare Mahkemesinin 10.6.1998 tarih ve 1997/1134 E.- 1998/591 K. sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine davalılara bağlanan “vazife malüllüğü aylığı, Danıştay 11. Dairesinin 17.10.2003 tarihi ve 2000/8419 E.- 2003/4145 K. sayılı bozma ilamı üzerine kesilmiş olup, yersiz tahsil edilen 1.2.1997 – 31.5.2004 aylıkları tutarı 14.168.260 TL ile 1.2.1997 – 3.12.2003 dönemi tütün ikramiyesi tutarı 5.844.520 TL olmak üzere toplam 20.012.78 TL borç çıkartılmış, 35.528,98 TL faizi ile birlikte 55.541,76 TL alacak için icra takibi başlatılmıştır.
Davalılar Emekli Sandığının rıza ile verdiğinin geri istenemeyeceği, bildirerek borç ve faize itiraz etmektedir.
Davacı kurumun davalılara bağladığı maaşın kesilmesi ve davalıların tekrar aylık bağlanması istemiyle davacı kuruma yaptıkları başvurunun reddine ilişkin idari işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine karar verilmiş olup, davalılara çocuklarından dolayı yetim aylığı bağlanmasının diğer yasal şartı olan dul olma şartının evli olması nedeniyle gerçekleşmediğinden davalılara yasal şartlar oluştuğu kabul edilerek yapılan ödemelerin tahsil istenmiştir.
5434 sayılı Kanunun 121.maddesi uyarınca yersiz olarak yapılan ödemelerden ancak son beş yıllık miktar talep edilebilir.
Bundan ayrı 121.madde uyarınca düzenlenen “İlgililer İstihkaklarından Fazla veya Yersiz Olarak Yapılan Ödemelerin Tahsili Hakkında Yönetmelik” hükümleri irdelenmeden ödeme anından itibaren faize hükmedilmesi de doğru görülmemeştir.
Mahkemece taraf delilleri toplanarak anılan yasa hükmü de birlikte değerlendirmek suretiyle bilirkişi incelemesi yapılmalı ortaya çıkacak sonuca uygun bir karar verilmelidir. Delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 29.4.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.