Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2022/7128 E. , 2022/7503 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/7128
Karar No : 2022/7503
BAĞLANTI BULUNMADIĞI HAKKINDA KARAR
Davacı … Tekstil Sanayi Ticaret Anonim Şirketi vekili Av. … tarafından, ihtirazi kayıtla verilen beyannameye istinaden tahakkuk eden, 2021/10-12 dönemi geçici verginin kaldırılması istemiyle Kahramanmaraş Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne karşı açılan dava ile 11/02/2022 tarihinde yayımlanan 19 seri numaralı Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’in kimi hükümlerinin yine davacı tarafından iptali istemiyle açılan ve Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2022/2224 sayılı dosyasına kayıtlı dava arasında bağlantı bulunduğu” gerekçesiyle … Vergi Mahkemesi’nin … tarih ve E:… sayılı kararı ile Danıştay’a gönderilen dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Bağlantılı davalar” başlıklı 38. maddesinde; “1. Aynı maddi veya hukuki sebepten doğan ya da biri hakkında verilecek hüküm, diğerini etkileyecek nitelikte olan davalar bağlantılı davalardır. 2. İdare mahkemesi, vergi mahkemesi veya Danıştaya veya birden fazla idare veya vergi mahkemelerine açılmış bulunan davalarda bağlantının varlığına taraflardan birinin isteği üzerine veya doğrudan doğruya mahkemece karar verilir. 3. Bağlantılı davalardan birinin Danıştayda bulunması halinde dava dosyası Danıştaya gönderilir. 4. Bağlantılı davalar, değişik bölge idare mahkemesinin yargı çevrelerindeki mahkemelerde bulunduğu takdirde dosyalar Danıştaya gönderilir. 5. Bağlantılı davalar aynı bölge idare mahkemesinin yargı çerçevesindeki mahkemelerde bulunduğu takdirde dosyalar o yer bölge idare mahkemesine gönderilir.”, “Bağlantının Danıştayca incelenmesi” başlıklı 39. maddesinde; “1. Danıştayın dava konusu uyuşmazlığı incelemeye yetkili dairesi, bağlantılı dava dosyalarını öncelikle ve ivedilikle inceler ve karar verir. 2. Danıştay bağlantının bulunduğuna karar verdiği takdirde: a) Davalardan biri Danıştayda açılmış ve çözümlenmesi Danıştayın görevine dahil bir uyuşmazlıkla ilgili ise, davaların tümü Danıştayda görülür ve durum ilgili mahkemelere ve taraflara bildirilir. b) Davaların çözümlenmesi, ayrı bölge idare mahkemesinin yargı çevresindeki idare veya vergi mahkemelerinin görevlerine giren uyuşmazlıklarla ilgili ise Danıştayın ilgili dairesi yetkili mahkemeyi kararında belirtir ve dosyaları bu mahkemeye göndererek diğer mahkemeye veya mahkemelere durumu bildirir. Yetkili mahkeme de durumu ilgililere duyurur. c) Danıştayca verilen karar bağlantı bulunmadığı yolunda ise, dosyalar İlgili mahkemelere geri gönderilir.” ve “Bağlantılı davalar ile ilgili diğer esaslar” başlıklı 42. maddesinin 3. fıkrasında “bağlantının bulunup bulunmadığı yolundaki Bölge İdare Mahkemesi ve Danıştay kararları kesindir.” hükümlerine yer verilmiştir.
Aynı Kanunun 5. maddesinin (1) numaralı fıkrasında da “Her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılır. Ancak, aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık yada sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabilir. ” denilmiştir. Buna göre, aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı, aynı dilekçeyle dava açabileceği gibi, birden fazla da dava açabileceği seçimlik hakkının tanındığı görülmektedir.
İdarenin kendi görev alanına giren konulardaki mevzuatın uygulanması amacıyla ve üst normlara aykırı olmamak üzere çıkardığı düzenleyici işlemlerin ilk derece Danıştay’da dava konusu edilmiş olması, bu objektif düzenlemeler uygulanmak suretiyle tesis edilen tüm subjektif işlemlerin de bağlantılı dava olarak ilk derecede Danıştay’da görülmesi sonucunu doğurmaz. Aksi yönde bir yaklaşım, her bireysel işlemin dayandığı bir düzenleyici işlemin varlığına dayanılarak görevle ilgili yasal düzenlemelerin işlevsiz bırakılmasına, ilk derece idari yargı mahkemelerinin kuruluş amacına ve tabii hakim ilkesine aykırı uygulamalara sebebiyet verecektir.
Düzenleyici işleme aykırılığından bahisle uygulama işlemlerine karşı açılacak davalarda, dava konusu uygulama işlemine dayanak olan genel düzenleyici işlemlerin Danıştay’da dava konusu edilmiş olması halinde davaya bakmakla görevli Mahkemenin bireysel işlemin üst norma uygunluğuyla ilgili hukuki denetiminde bunu bekletici ön mesele olarak değerlendirmesi belirtilen ilke ve amacın bir gereğidir.
Bu durumda, vergi mahkemesindeki dava ile Dairemizde görülmekte olan dava arasında yasada öngörülen anlamda bir bağlılık ya da aynı maddi ve hukuki sebeplerin bulunduğundan söz edilemeyeceğinden, bağlantı istemi yerinde görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, Dairemizin E:2022/2224 esasında kayıtlı dosya ile iş bu dosya arasında bağlantı bulunmadığından … Vergi Mahkemesinin bağlantı isteminin reddine, dosyanın anılan Mahkemeye geri gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun 39. maddesinin (2) numaralı fıkrasının (c) bendi uyarınca 05/12/2022 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.