Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2022/796 E. , 2022/6992 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/796
Karar No : 2022/6992
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av.
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Derneği
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : … Kurumsal Hizmetler Otomasyon Temizlik Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı dernek tarafından; Antalya İli, Kemer İlçesi, … Mahallesi merkezinde bulunan alanın Sakıp Sabancı C tipi Piknik ve Mesire Yeri olarak belirlenmesine ilişkin davalı idarece 02/04/2018 tarihinde onaylanan Revize Vaziyet Planının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; C tipi mesire yerleri asgari 1,0 ha büyüklüğünde olması gerektiği, alanın 0,6972 ha olduğu, ancak belirtilen alanlardan farklı olarak teklif edilecek mesire yerleri için dava dosyasında oluşan komisyon tarafından hazırlanan bir gerekçe raporunun bulunmadığı, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında; dava konusu alanın “piknik ve mesire alanı” olarak gösterilmediği, büyük kısmının “otopark” alanı olarak planlandığı, konaklama tesis alanında kalan kısmının ise yapı çekme mesafesi içinde kaldığı, mevcut imar planına ve plan kararlarına uygun biçimde planlanmadığı, dolayısıyla imar mevzuatı, planlama tekniği ve şehircilik ilkeleri bakımından, alanın mesire yeri olarak belirlenmesi için gerekli ve/veya zorunlu şartların oluşmadığı, kentin bütününü ilgilendiren kamu yararı dikkate alındığında, alanın mesire yeri olarak kullanımının taşınmaz ve bulunduğu bölge açısından olumsuzluk taşıdığı, mesire yeri olarak kontrol edilmesinin ve kamuya açık bir alan olarak kalmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından dava konusu alanın Sakıp Sabancı C Tipi Piknik ve Mesire Yeri olarak belirlenmesine ilişkin davalı idarece 02.04.2018 tarihinde onaylanan Revize Vaziyet Planının; imar mevzuatına, planlama tekniğine, şehircilik ilkelerine ve kamu yararına uygun olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; Dava dilekçesinde ve istinafa konu mahkeme kararında, davanın konusunun 02/04/2018 tarihinde davalı idarece onaylanan revize vaziyet imar planı olarak belirtildiği ancak olayda herhangi bir imar planının söz konusu olmadığı, Orman Kanununun ilgili maddeleri uyarınca davalı Orman Genel Müdürlüğünce çıkarılan Mesire Yerleri Yönetmeliğine istinaden hazırlanan vaziyet planının dava konusu edildiği anlaşılmakla davanın konusu buna uygun olarak düzeltildiği, istinaf dilekçesinde, mahkeme kararında mesire yerinin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve plan kararlarına uymadığından bahsedildiği, ancak söz konusu yerin mülkiyetinin orman vasfıyla hazine adına kayıtlı olduğu, ormanların imar planına dahil edilemeyeceğinin Anayasanın 169.maddesi ve 6831 sayılı Orman Kanunu ile hüküm altına alındığı, bu gerekçenin Orman Kanununa aykırı olduğu ileri sürülmüşse de, Mesire Yerleri Yönetmeliğinin 5. maddesinde, mesire yerlerine ayrılacak alanlarda aranan kriterlere yer verildiği, 3. fıkrasında ise imar planı olan alanlarda imar planına uyulacağının belirtildiği görülmekle orman alanlarında ayrılacak mesire yerlerinde imar planı hükümlerinin dikkate alınacağı açık olduğundan davalı idarenin bu iddiası yerinde görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun belirtilen açıklama ile reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu edilen işlem hukuka uygun olduğundan kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra; müdahale isteminde bulunan … Kurumsal Hizmetler Otomasyon Temizlik Gıda Tic. Ltd. Şti.’nin davalı yanında davaya müdahale istemi kabul edilerek, davalının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava; davacı dernek tarafından; Antalya İli, Kemer İlçesi, … Mahallesi merkezinde bulunan alanın Sakıp Sabancı C tipi Piknik ve Mesire Yeri olarak belirlenmesine ilişkin davalı idarece 02/04/2018 tarihinde onaylanan Revize Vaziyet İmar Planının iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik” başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında; “Dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verilir. Dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.” hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı Kanunun 26. maddesi ile dava sırasında tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olması durumunda izlenecek usul belirlenmiş olup, bu usulün kanun yolu safhasını kapsayacak şekilde anlaşılması gerektiği kuşkusuzdur. Buna göre, davanın gerek ilk derece Mahkemesi safhasında gerekse kanun yolu safhasında; ölüm veya tüzel kişiliğin ortadan kalkması gibi nedenlerle tarafın kişiliğinde ya da vesayet altına alınma, tasfiye sürecine girme gibi medeni hakları kullanma ehliyetini sona erdiren ya da kısıtlayan nedenlerle tarafın niteliğinde değişiklik olması halinde safahatına göre davayı veya kanun yolu başvurusunu takip hakkı kendisine geçenin başvurusuna kadar ilgili mahkeme tarafından dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilecektir.
23.11.2004 tarih ve 25649 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Dernekler Kanunun “Tasfiye” başlıklı 15. maddesinde; “Genel kurul kararı ile feshedilen veya kendiliğinden sona erdiği tespit edilen derneğin para, mal ve haklarının tasfiyesi, tüzüğünde gösterilen esaslara göre yapılır. Tüzükte tasfiyenin ne şekilde yapılacağının genel kurul kararına bırakıldığı hallerde, genel kurul tarafından bir karar alınmamış veya genel kurul toplanamamışsa, yahut dernek mahkeme kararı ile feshedilmişse, derneğin bütün para, mal ve hakları, mahkeme kararıyla derneğin amacına en yakın ve kapatıldığı tarihte en fazla üyeye sahip derneğe devredilir. Kendiliğinden sona erdiği tespit edilen veya feshine karar verilen derneklerin tasfiye ve devir işlemleri tamamlandıktan sonra dernekler kütüğündeki kayıtları silinir. Feshedilmesi için hakkında soruşturma veya dava açılmış olan bir dernek, fesih ve buna bağlı olarak dernek mallarının devrine dair bir karar aldığı takdirde, soruşturma ve dava sonuçlanıncaya kadar devir işlemi yapılmaz. Tasfiye işlemleri sonucu derneklerin defter ve belgelerinin saklanma usulü, süresi ve tasfiyeye ilişkin gerekli belgeler yönetmelikte düzenlenir.” hükmü yer almaktadır.
31.03.2005 tarih ve 25772 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Dernekler Yönetmeliği’nin “Kütükten silme” başlıklı 90. maddesinde; “Derneklerin tüzel kişiliklerinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, para, mal ve haklarının tasfiye ve intikal işlemlerinin tamamlanmasını müteakip, yukarıdaki madde hükümlerine göre tasfiye sonucunun bildirilmesi üzerine, bunların dernekler kütüğündeki kayıtları merkezlerinin bulunduğu yer (Değişik ibare:RG-31/7/2009-27305) il (Mülga ibare:RG-9/7/2020-31180)(…) müdürünün onayı ile silinir, şubelerinin bulunduğu valiliklere ve Bakanlığa da bilgi verilir. Derneklerin merkezlerinin bulunduğu il dışındaki şubelerinin kayıtları, şubenin bulunduğu yer (Değişik ibare:RG-31/7/2009-27305) il (Mülga ibare:RG-9/7/2020-31180) (…) müdürünün onayı ile silinir, (Mülga ibare:RG-9/7/2020-31180) (…). Yabancı dernek ve yabancı vakıfların Türkiye’deki şube ve temsilciliklerinin kütükten silinmesine ilişkin işlemler (Değişik ibare:RG-9/7/2020- 31180) Genel Müdürlükçe yerine getirilir.” düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; davalı yanında müdahil tarafından 05/05/2022 tarihinde dosyaya eklenen dilekçe ekinde sunulan … tarih ve … sayılı Kemer Kaymakamlığı’nın yazısında davacı derneğin tasfiye işlemleri yapılarak Dernekler Yönetmeliği’nin 90. maddesi uyarınca … tarih ve … sayılı Oluru ile Antalya İlindeki kütük kaydı silinerek dosyasının işlemden kaldırıldığı belirtilmiştir.
Bu durumda; davacı derneğin tüzel kişiliğinin son bulup bulmadığı hakkında gerekli araştırmalar yapıldıktan sonra davacı Dernek tasfiye olmuş ise, 2577 sayılı Kanunun 26. maddesi uyarınca karar verilmesi gerektiğinden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun’un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:… , K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 30/11/2022 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.