Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2021/796 E.  ,  2022/4393 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/796
Karar No:2022/4393

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR):
1- … İnşaat Mimarlık Mühendislik Ltd. Şti.
2- … İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
3- … İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): … Kurumu
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) Genel Müdürlüğü tarafından … tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı “Asya Yakası 2.Kısım Müteferrik Atıksu, Yağmursuyu Dere Temizlik Bakım Onarım İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak dava dışı …-…-… iş ortaklığı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine davacı iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesi yönünde düzeltici işlem belirlenmesine ilişkin 28/10/2020 tarih ve 2020/UY.I-1767 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; isteklilerin, teklif birim fiyatlı işlerde, açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacakları, tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen formata uygun olması gerektiği, aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına uygun olmayan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği;
Dava konusu ihalede idarece isteklilere gönderilen analiz formatlarından, TF-10/02 poz nolu “Tabanı betonlu ve üstü açık dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi.” iş kalemi için idare tarafından verilen analiz formatının, düz işçi, operatör makinist, yağcı, formen, eskavatör ve dragline tipi makinalar 100 Hp (1Yd3), motor greyder (80 HP’den yukarı güçte takriben 9 ton) traktör ripper (TD25 veya emsali 185 HP+Ripper), mazot, şantiye sınır içi kamyonla kazı malz. ve moloz nakli (40 km), şantiye sınır içi kamyonla kazı malz. ve moloz nakli (225km) ve sahalara göre döküm bedeli girdilerinden,
TF-10/04 poz nolu “Tabanı betonlu Islahlı batık çalışan (deniz seviyesi altında) açık dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi.” iş kalemi için idare tarafından verilen analiz formatının düz işçi, operatör makinist, makinist yardımcısı, yağcı, formen, motopomp (20 PS gücünde, takriben 125 mm çapında) eskavatör ve dragline tipi makinalar 100 Hp (1Yd3), motor greyder (80 HP’den yukarı güçte takriben 9 ton), mazot, şantiye sınır dışına kamyonla kazı malz. ve moloz nakli (40 km), şantiye sınır içi kamyonla kazı malz. ve moloz nakli (225km) ve sahalara göre döküm bedeli girdilerinden oluştuğu;
Davacı tarafından ise TF-10/02 poz nolu iş kalemine ait analiz formatına ilişkin açıklamada fiyat teklifi kullanılmaksızın sadece EK-O.5 maliyet tespit tutanağı “Tabanı betonlu ve üstü açık dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi” açıklaması ile birim fiyatı 70,00 TL ibarelerine yer verildiği, söz konusu maliyet tespit tutanağında ise mamul/mal sütununda Kozlu dere yatağı temizliği ve depoya nakli, mamulün/malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti sütununda ise 70,00 TL yazıldığı,
TF-10/04 poz nolu iş kalemine ait analiz formatına ilişkin açıklamada ise fiyat teklifi kullanılmaksızın sadece EK.O5 maliyet tespit tutanağı “Tabanı betonlu Islahlı batık çalışan (deniz seviyesi altında) açık dere yataklarında biriken teressubat, kum, taş vb. katı malzemelerin; Kazılması, Çıkartılması ve Kesin Depoya Nakliyesi (Müşkülat zammı dâhil)” açıklaması ile birim fiyatı 115,00 TL ibarelerine yer verildiği, söz konusu maliyet tespit tutanağında ise mamul/mal sütununda Kozlu dere yatağı deniz seviyesi ve altı temizliği ve depoya nakli, mamulün/malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti sütununda ise 115,00 TL yazıldığı;
Davacı tarafından TF-10/02 poz nolu ve TF-10/04 poz nolu iş kalemleri için idarece verilen analiz formatına uyulmadığı ve analiz formatında yer alan işçilik girdileri, mazot, makine ve ekipman girdileri ile nakliye girdilerinin ayrı ayrı açıklanmadığı;
Bununla birlikte davacı tarafından, aynı girdilerin yer aldığı TF-05/03 poz nolu analiz formatında ise söz konusu girdiler analizde ayrı ayrı gösterilerek fiyatlandırılarak açıklama yapıldığı, farklı analizler içerisinde yer alan aynı girdiler için aynı birim fiyatların kullanılmadığı;
Yine, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklanması istenen diğer iş kalemleri arasında yer alan, TF-10/01, TF-11/01, TF-05/06, TF-06/12, TF-11/03, TF-08/05, TF-08/01 ve TF-10/05 poz nolu iş kalemleri için EK.O5 maliyet tespit tutanağı ile aynı usulde açıklama yapıldığı;
Bu durumda, öncelikli olarak herhangi bir fiyat teklifi sunulmaksızın sadece EK-O.5 tutanağı üzerinden idarece açıklanması istenilen analiz girdilerine analiz formatlarının dışına çıkılarak işçilik giderlerinin, mazot giderinin, makine ve ekipman giderlerinin ve nakliye giderlerinin ayrı ayrı açıklanmadığı, bunun yerine idarece verilen analiz formatlarında değişiklik yapılarak, söz konusu girdilerin tamamı tek satırda belirtilerek EK-O.5 maliyet tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı, hangi analiz girdisi için hangi birim fiyatın kullanıldığının anlaşılamadığı gibi idarece verilen miktarlara uyulup uyulmadığının tespitinin de mümkün olmadığı değerlendirildiğinden davacı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı;
Öte yandan, davacı tarafından şantiye sınır dışına kamyonla kazı malz. ve moloz nakli (40 km) girdisi için yapılan hesaplamanın aynı girdi olarak tüm analiz formatlarında kullanılması gerekirken sadece 3 farklı analiz formatında kullanıldığı, söz konusu girdinin yer aldığı diğer analiz formatlarında ise hiç yer verilmediği, yine sahalara göre döküm bedeli girdisi için yapılan hesaplamanın ise aynı girdi olarak tüm analiz formatlarında kullanılması gerekirken sadece iki farklı analiz formatında kullanıldığı;
Sonuç olarak, aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına uygun olmayan davacı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının, yukarıda belirtilen tespitler doğrultusunda mevzuata uygun olarak açıklanmadığı anlaşıldığından aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, idarece gönderilen aşırı düşük sorgulama yazısında belirtilen tüm iş kalemleri için açıklamalar sunulduğu, yasal defter ve belgeleri giren ve ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetinin bulunduğu ve meslek mensubunca kaşelenip onaylanan maliyet tespit tutanağına istinaden yapılan açıklamanın fiyat teklifi sunulmadığından bahisle değerlendirme dışı bırakılmasının mümkün olmadığı, maliyet tespit tutanağı dışında açıklama yapılan iş kalemleri için fiyat teklifi ve kamu kurum ve kuruluşlarınca açıklanan birim fiyat ve rayiçlerin sunulduğu, teklifin esasa ilişkin olmayan ikincil düzenlemeler nedeniyle reddedilmesinin mümkün olmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması idarece kabul edilmiş olmakla verilen teklifle işin yapılabilirliğinin kanıtlanmış olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 24/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.