Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2021/10990 E.  ,  2022/5690 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/10990
Karar No : 2022/5690

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Tarım ve Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti.
adına şirket yetkisi …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İzmir ili, Aliağa ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi, No:… adresinde davacı şirket tarafından işletilen işyerinde davalı idare yetkilileri tarafından 20/01/2015 tarihinde yapılan denetimde işyerinin ruhsatta belirlenen metrekareden daha geniş alanda faaliyet gösterdiğinin tespit edildiğinden bahisle belirlenen aykırılığın giderilmesi için 15 gün süre verilmesine, verilen süre içerisinde aykırılığın giderilmemesi durumunda ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağının davacıya ihtarına ilişkin Aliağa Belediye Encümeni’nin … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava konusu olayda, dava konusu işleme dayanak olan 20/01/2015 tarihli tespit tutanağında, “İşyeri Açma Ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesine aykırı olarak ruhsat sınırı dışında ticaret yapması” açıklaması dışında başka bir açıklamaya yer verilmediği, aykırılığın ve faaliyetin somut bir biçimde ve ne şekilde olduğunun, hangi alanların ve ne kadarlık alanın tespite konu olduğunun açık bir biçimde tutanakta belirtilmediği, savunma dilekçesinde kaldırımın da işgal edildiği belirtilmiş olması karşısında bu duruma ilişkin açık bir belirleme yapılmadığı, verilen 15 günlük süre sonunda giderilmesi gereken aykırılığın neler olduğu hususunun söz konusu eksik tespit nedeniyle tereddüt oluşturacak nitelikte olduğu anlaşıldığından, eksik tespite dayalı olarak tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının ruhsat alanı dışında ticaret yaptığı, idari yaptırım tutanağı düzenlendiği, davacıya idari para cezası verildiği, aykırılığın giderilmesi için 15 gün süre verilip, süre sonunda yapılan denetimde uygun hale getirilmediğinin anlaşıldığı, idare tarafından tesis edilen dava konusu işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay (Kapatılan) Ondördüncü Dairesinin 16/05/2016 günlü, E.2016/3803, K.2016/4051 sayılı gönderme kararı ile Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesine; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulu’nun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının “Ortak Hükümler” kısmının 1. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Onuncu Dairesine gönderilen, daha sonra da anılan Daire tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının “Ortak Hükümler” kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 3. maddesinde, belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde, sıhhi ve sair işletmeler için büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıklarının işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinde, “İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanuni işlem yapılır.
İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır. Ayrıca ilgililerin yalan, yanlış ve yanıltıcı beyanı varsa haklarında kanunî işlem yapılır.” kuralı yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerince, bir işyerinde faaliyette bulunabilmek için yetkili idareden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınması ve alınmış ruhsat kapsamında mevzuat doğrultusunda faaliyet gösterilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Ruhsata aykırı olarak faaliyette bulunulması halinde ise aykırı faaliyetin menine karar verilmesi gerektiği açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket tarafından işletilen işyerinde, 20/01/2015 tarihinde yapılan denetimde işyerinin ruhsatta belirlenen metrekareden daha geniş alanda faaliyet gösterdiğinin tespit edildiğinden bahisle belirlenen aykırılığın giderilmesi için 15 gün süre verilmesine, verilen süre içerisinde aykırılığın giderilmemesi durumunda ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağının davacıya ihtarına ilişkin Aliağa Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesine istinaden; işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilmesi, bu süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıkların giderilmediği takdirde, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılması gerekmekte ise de, uyuşmazlığın anılan işyeri açma ve çalışma ruhsat sahasının dışına çıkılmak suretiyle ruhsat haricinde ticari faaliyette bulunulmasından kaynaklandığından, ruhsata aykırı bu kısım yönünden davalı idare tarafından faaliyetin mennine karar verilmesi gerekirken, ruhsatın iptali ile işyerinin kapatılmasına karar verileceği yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, Mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.