Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/4269 E. , 2022/4011 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/4269
Karar No:2022/4011
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … A.Ş. Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nce 7 adet muhtelif tezgahın satışına ilişkin olarak gerçekleştirilen 09/06/2022 tarihli ihalenin iptal edilerek, anılan tezgahların şirkete satılması için 02/06/2022 tarihli dilekçeyle yapılan başvurunun reddine dair … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; dava konusu ihalenin 09/06/2022 tarihli olduğu; söz konusu ihalenin iptal edilmesi istemiyle davacı tarafından 02/06/2022 tarihli dilekçe ile davalı idareye başvuruda bulunulduğu; anılan başvuruda, yapılması planlanan ihalenin 09/06/2022 tarihinde yapılacağından şirketçe haberdar olunduğu hususu belirtildiği gibi dava dilekçesinde de dava konusu işlemin öğrenme tarihinin 09/06/2022 tarihi olarak beyan edildiği; başka bir anlatımla, ihale işlemlerinin gerçekleşeceğinden davacı şirketin en geç 09/06/2022 tarihinde haberdar olduğunun kabulü gerektiği; 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesi uyarınca özel dava açma süresi öngörülen ve aynı Kanun’un 11. maddesi hükmünün de uygulanma olanağı bulunmayan ihale işlemine ve dolayısıyla 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi kapsamında ihalenin iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işleme karşı dava konusu ihalenin öğrenildiği 09/06/2022 tarihinden itibaren otuz günlük dava açma süresi içinde dava açılması gerekmekte iken, bu süre geçirildikten sonra 27/07/2022 tarihinde açılan iş bu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesinin mümkün bulunmadığı,
Öte yandan; iş bu davanın davacısı şirket tarafından, Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nce 7 adet muhtelif tezgahın satışına ilişkin olarak gerçekleştirilen 09/06/2022 tarihli ihalenin iptali istemiyle açılan davanın Mahkemenin … sayılı esasına kaydedildiği; anılan dava dosyasında, Mahkemenin … tarih ve K:… sayılı kararı ile davanın esastan reddine karar verildiği; işbu davanın tarafları ile … sayılı esasına kayıtlı davanın tarafları aynı olmakla birlikte, iptali istenilen işlemler noktasında, … esas sayılı dava dosyasında doğrudan ihalenin iptalinin istenildiği; iş bu dava dosyasında ise, bahse konu ihaleye 2577 sayılı Kanun’un 11. maddesi kapsamında yapılan idari başvurunun reddedilmesine ilişkin işlemin dava konusu edildiği görüldüğünden, bu yönüyle bakılan davada derdestlik hususu geçilerek süre aşımı yönünden hukuki irdeleme yapıldığı belirtilmiştir.
Belirtilen gerekçelerle davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, iptal davasına konu edilen işlemin ihalenin iptal edilerek ihale konusu malzemelerin şirkete satışının yapılması talebinin reddedilmesi işlemi olduğu, tek başına ihalenin iptalinin istenilmediği, dolayısıyla talebin ivedi yargılama usulüne tâbi olmadığı ve altmış günlük dava açma süresinin uygulanması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiği ve ayrıca davanın derdestlik nedeniyle reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … ‘NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’nce 7 adet muhtelif tezgah satışı ilanı 09/06/2022 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından 03/06/2022 tarihinde Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü’ne başvuru yapılarak, ihtiyaç fazlası, kullanım dışı bırakılan ve hurda durumunda olan malzemelerin kendilerine devredilmesi istenilmiştir. Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü, satışa sunulan tezgahların amacına uygun şekilde kullanılacak durumda olduğunu ve hurda niteliğinde olmadığını belirterek başvuruyu 09/06/2022 tarihinde reddetmiştir.
Bakılan dava, başvurunun reddi işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Dava açma süresi” başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde idare mahkemelerinde altmış gün olduğu, bu sürenin, idari uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı kurala bağlanmış; 11. maddesinde de “İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması hâlinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır.” kuralına yer verilmiştir.
Aynı Kanun’un “İvedi yargılama usulü” başlıklı 20/A maddesinde ise, ”1. İvedi yargılama usulü aşağıda sayılan işlemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır:
a) İhaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemleri.
…
2. İvedi yargılama usulünde:
a) Dava açma süresi otuz gündür.
b) Bu Kanunun 11 inci maddesi hükümleri uygulanmaz. …” kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan mevzuat hükümlerine göre, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemleri ivedi yargılama usulüne tâbi olup, bu işlemler aleyhine açılacak davalarda dava açma süresi 30 gündür.
Öte yandan, ivedi yargılama usulüne tâbi işlemlerde 2577 sayılı Kanun’un 11. maddesi hükümlerinin uygulanma imkânı bulunmamaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından, 03/06/2022 tarihinde davalı idare kaydına alınan … tarih ve … saylılı dilekçeyle, ihtiyaç fazlası, kullanım dışı bırakılan ve hurda durumunda olan malzemelerin kendilerine devredilmesi istemiyle başvuru yapıldığı, başvuruda “7 adet muhtelif tezgahın, ihale yöntemi ile 09/06/2022 tarihinde piyasaya satışının yapılacağının tespit edildiği” yönünde beyanda bulunulduğu, dolayısıyla başvurunun yapıldığı tarihte ihaleden haberdar olunduğu anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu ihalenin, başvurunun yapıldığı 03/06/2022 tarihinde öğrenildiği anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanun’un 11. maddesi hükümlerinin uygulanma imkânı bulunmayan ivedi yargılama usulüne tâbi işbu uyuşmazlıkta, öğrenme tarihi olan 03/06/2022 tarihinden itibaren 30 gün içerisinde iptali istemiyle dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 27/07/2022 tarihinde açılan davanın süre aşımı yönünden reddine yönelik Mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın süre aşımı yönünden reddi yolundaki … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan … -TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 03/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.