Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2021/4422 E.  ,  2022/5165 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2021/4422
Karar No : 2022/5165

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından,6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında inşa edilen İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı muhtelif bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen toplam 266.020,53-TL tapu harcının iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…., K:… sayılı kararıyla; 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 57. maddesinin ve 6306 sayılı Kanun’un olay tarihinde yürürlükte bulunan 7. maddesinin 9.fıkrasının değerlendirilmesinden,gayrimenkullerin ivaz karşılığında devir ve iktisabının harca tabi olduğu, ancak 6306 sayılı Kanun uyarınca yapılacak devir ve tescillerin tapu harcından istisna olduğu,olayda, davacı tarafından dava konusu taşınmaz üzerine inşa edilen bağımsız bölümlerin satışlarının harçtan muaf olduğu ve tapu harcı ödenmemesi gerektiği iddiasıyla 12/04/2016 tarihinde 147.208,63-TL ve 23/01/2018 tarihinde 118.811,90-TL olmak üzere hataen ödenen toplam 266.020,53-TL tapu harcının düzeltme şikayet kapsamında iadesi isteminin zımnen reddine dair işlemin iptali ile tahsil edilen tutarın iadesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı; uyuşmazlığın çözümü için dava konusu alanın 6306 sayılı Kanun hükümleri uyarınca istisna kapsamında bulunup bulunmadığının tespiti gerektiği; bu bağlamda,dosyada mevcut … Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısından davaya konu bağımsız bölümlerin de içinde yer aldığı İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselin 6306 sayılı Yasa kapsamında riskli yapı olduğunun anlaşıldığı;bu durumda, mevzuat hükümleri uyarınca dava konusu bağımsız bölümlerin alım satım işlemlerinin tapu harcından istisna olması, istisnaya dair hususun yoruma yer bırakmayacak şekilde kurala bağlanması ve kanun gereği yeniden inşa edilen taşınmazlarda hak sahibi malik dışında 3. kişilere yapılacak devirlere ilişkin bir kısıtlama getirilmemiş olması karşısında dava konusu tapu harcının iadesine yönelik düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, hukuka aykırı olarak tahsil edilen tapu harçlarının iadesi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu işlemin iptaline, toplam 266.020,53 -TL tapu harcının davacıya iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının usul ve hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davalı istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Uyuşmazlığın çözümünün hukuki yorum gerektirdiği, 6306 sayılı Kanun kapsamında inşa edilen bağımsız bölümlerin hak sahipleri dışında üçüncü kişilere satış işlemlerinin anılan Kanun’un 7/9.maddesinde yer alan istisnadan faydalanamayacağı, bu konuda emsal yargı kararları bulunduğu,idare tarafından yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY:
Davacı tarafından,6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında inşa edilen İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı muhtelif bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen toplam 266.020,53-TL tapu harcının iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın iadesi istenilmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; uyuşmazlıkta, dava konusu istemin ve uyuşmazlık konusunun İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 147.308,63-TL tapu harcı ile İstanbul İli, … Mahallesi, … Cad., … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 118.811,90-TL tapu harcı olmak üzere toplam 266.020,53-TL tapu harcına ilişkin düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddi işlemi olduğu,Vergi Mahkemesi ve Bölge İdare Mahkemesince ise, dava konusu istemin ve uyuşmazlık konusunun İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında farklı tarihlerde ödenen 147.208,63-TL ve 118.811,90-TL olmak üzere toplam 266.020,53-TL tapu harcına ilişkin düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddi işlemi olarak alındığı, olayda,dava konusu tutar içerisinde yer alan 118.811,90-TL tapu harcının … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınmasına ilişkin olmadığı ve temyize konu karara ilişkin davalı tarafından yasal süresinde temyiz isteminde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesince yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında dava konusu istem ve uyuşmazlık konusunun belirlenerek ulaşılacak sonuca göre yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Kaldı ki; davacı vekili tarafından temyiz süresi içerisinde farklı tarihlerde Vergi Mahkemesi, Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesi ve Danıştay Dokuzuncu Dairesi Başkanlığı’na hitaplı verilen dilekçelerle dava konusu düzeltme-şikayet başvurularının İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 147.308,63-TL tapu harcı ile İstanbul İli, … Mahallesi, … Cad.,… Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlerin satın alınması sırasında ödenen 118.811,90-TL tapu harcının iadesine ilişkin olduğu,Vergi Mahkemesince ise dava konusunun sadece İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, … Mahallesi, … Ada, … parselde kayıtlı bağımsız bölümlere ilişkin ödenen tapu harcı olarak değerlendirilerek bu yönde karar verildiği ifade edilmiş olup, dilekçeye anılan parsellerde bulunan bağımsız bölümlere ilişkin ödenen tapu harçlarıyla ilgili Rıhtım Veraset ve Harçlar Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne yapılan düzeltme başvurularının eklendiği görülmüştür.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 27/10/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.