Danıştay Kararı 13. Daire 2022/3607 E. 2022/3353 K. 26.09.2022 T.

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2022/3607 E.  ,  2022/3353 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/3607
Karar No:2022/3353

TEMYİZ EDEN (DAVACI): … Enerji Yatırım Üretim İnşaat ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- … Bakanlığı
VEKİLİ: Av. …

2- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN_KONUSU: … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nce 06/08/2021 tarihinde gerçekleştirilen Kayseri ili hudutlarında bulunan ER:3402010 sayılı IV. Grup maden sahasına yönelik ihalenin uygun bulunmamasına ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu’nun (Taşınmaz Komisyonu) … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; Mahkemelerinin 29/03/2022 tarihli ara kararı ile dava konusu ihalede ihale komisyonu kararı alınmadan önce herhangi bir sebeple başvurusu geçersiz sayılan istekli bulunup bulunmadığı, varsa bu istekli/istekliler tarafından hangi tekliflerin sunulduğu, davacı tarafından teklif edilen tutarın ekonomikliği, elverişliliği, kamu yararına uygun olup olmadığı yönünden herhangi bir değerlendirme yapılıp yapılmadığı ile … tarih ve … sayılı Taşınmaz Komisyonu kararının gerekçelerinin istenildiği; idarenin cevabi yazısı ve eklerinden anılan ihaleye tek teklifin davacı tarafından verildiği ve davacı şirketin kapalı teklifle verdiği 100.500,00-TL ile ihalenin sonuçlandığı, ihale komisyonu kararı alınmadan önce söz konusu saha için başvurusu geçersiz sayılan istekli bulunmadığı, dava konusu Taşınmaz Komisyonu kararının gerekçesinin, ‘Sahanın mahiyeti, teklif miktarı, katılımcı sayısı ve rekabet koşulları dikkate alınarak yapılan değerlendirmelerde verilen teklifin kamu yararına uygun bulunmaması nedeniyle Komisyonumuzca mezkur talep olumsuz olarak değerlendirilmiştir.’ şeklinde olduğu, davacı tarafından teklif edilen tutarın idarece ekonomik, elverişli ve kamu yararına uygun bulunmadığının cevabı yazıdan ve eklerinden anlaşıldığı, maden sahalarına yönelik arama ruhsatı ihalelerini sonuçlandıran ihale komisyonu kararlarının hukukîliğini ve yerindeliğini denetlemek üzere yetkilendirilen Taşınmaz Komisyonu’nun “katılımcı sayısı ve rekabet koşulları” gerekçesinin dava konusu ihaleye sadece 1 (bir) isteklinin katılması olgusunu açıklayan bir gerekçe niteliğinde olduğu, bu tür bir rekabet eksikliğinin ihale kararının uygunluğunu denetleyen makam tarafından fiyatın ekonomik olmaması nedeniyle ihale kararının uygun bulunmaması için yeterli bir sebep olarak değerlendirilebileceği, ruhsat ihalesine yalnızca davacı şirketin katılmış olması nedeniyle yeterli rekabetin gerçekleşmemesinin yanı sıra, ara kararı cevabında belirtilen “sahanın mahiyeti, teklif miktarı ve teklifin kamu yararına uygun olmaması” hususları da göz önünde bulundurularak bir karara varılmasının idarenin bu konuda sahip olduğu takdir yetkisi kapsamında olduğu dikkate alındığında, ihaleyi sonuçlandıran ihale komisyonu kararının aktarılan gerekçelerle uygun bulunmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihalenin sonuçlandırılmasının ardından ihale bedelinin verilen süre içerisinde yatırıldığı, bu şekilde ihale sürecinin usulüne uygun olarak tamamlandığı, sonrasında ihalenin uygun bulunmamasının hukuka uygun bir gerekçesinin bulunmadığı, idarenin takdir yetkisinin hukuka uygun olarak kullanılması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davalı … Bakanlığı tarafından, Taşınmaz Komisyonu’nun Devletin hüküm ve tasarrufundaki maden sahalarının hangi şekilde en verimli kullanılacağı hususunda takdir yetkisinin bulunduğu, sahanın mahiyeti, teklif miktarı, katılımcı sayısı, piyasa şartları ve rekabet koşulları dikkate alınarak davacı tarafından verilen teklifin kamu yararına uygun bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
Davalı … Genel Müdürlüğü tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’NUN DÜŞÜNCESİ : İdari vesayete ilişkin yetkilerin kanunda açıkça düzenlenmesi gerektiğinden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın bağlı kuruluşu olan Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nün işlemleri üzerindeki idari vesayet yetkisi kapsamında yürütme organının adsız düzenleyici işlemlerinden olan Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’ne dayalı olarak tesis edilen dava konusu Taşınmaz Komisyonu kararında yetki unsuru bakımından hukuka uygunluk bulunmadığından, davacının temyiz isteminin kabulü ile davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 26/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.