YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2015/3115
KARAR NO : 2015/22600
KARAR TARİHİ : 30.03.2015
Bedelsiz senedi kullanma ve dolandırıcılık suçlarından şüpheli … hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda… Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 10/07/2014 tarihli ve 2014/13854 soruşturma, 2014/15608 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik müştekiler vekili tarafından yapılan itirazın reddine ilişkin mercii … Sulh Ceza Hâkimliğinin 29/09/2014 tarihli ve 2014/1257 değişik iş sayılı karar aleyhine Yüksek … Bakanlığınca verilen 22.01.2015 gün ve 2015/1931/5216 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının gün ve sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.
Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;
Dosya kapsamına göre, şikâyetçilerden …’nin şüpheli ile 2013 yılında tarlalarını ekme hususunda 100 ton şekerpancarı karşılığında anlaştıkları ve aralarında kira kontratı yaptıkları, şikâyetçilerin kira bedeline ilişkin 12/12/2013 tarihli ve 15.000,00 Türk lirası bedelli teminat senedini tanzim ederek şüpheliye verdikleri, şikâyetçilerin daha sonra şüpheliye verdikleri teminat senedinin iadesini istediklerinde iade etmeyip icra takibinde bulunmak sureti ile bedelsiz senedi tahsile koyma suçunu işlediğinin iddiası karşısında …Cumhuriyet Başsavcılığınca şikâyetçiler tarafından herhangi bir belgenin dosyasına ibraz edilmediğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş, itirazın da reddedildiği anlaşılmış ise de; 5271 sayılı CMK’nun 160. maddesi “ (1) Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar. (2) Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür” biçiminde olup, buna göre suç işlendiğini öğrenen Cumhuriyet savcısının, kamu davası açılmasına yer olup olmadığını belirlemek üzere işin esasını araştırma yükümlülüğü bulunmaktadır. Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 28/05/2009 tarihli ve 2008/7973 esas, 2009/6625 sayılı kararında da açıklandığı üzere müsnet eylemlerin sübutu halinde 5237 sayılı TCK’nun 156 veya 157. maddelerinde öngörülen suçları oluşturabileceği gözetilerek şikayetçilerin ya da şüphelilerin gösterdiği tanıkların olayla ilgili bilgisine başvurulup toplanan tüm deliller bir arada değerlendirilerek, sonucuna göre işlem yapılması gerekirken, eksik soruşturma sonucu verilen kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karara karşı itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Bedelsiz senedi kullanma suçunun oluşabilmesi için; sanığın elinde borçlusunca bedelinin tamamı yada kısmen ödenmiş bir senet olmalı ve bunu kısmen veya tamamen ödenmemiş gibi tahsile sokması veya bir başkasına devretmesi gerekmektedir. Borcun bir bölümü ödenmiş ve geri kalan miktar için elinde tuttuğu senedi, tümü veya kalandan fazla miktarı için kullanan sanığın fiili de bedelsiz senedi kullanma suçunu oluşturacaktır.
Müştekinin tarla kiralama nedeniyle teminat olarak sanığa verdiği 15.000 TL bedelli senedin, elde edilen ürün teslim edildiğinde iade edilmesi hususunda anlaşmalarına rağmen ürün teslim edildiği halde iade edilmeyerek icra takibine konulduğunun iddia edildiği somut olayda, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu’nun 24.03.1989 gün ve 1989/1 esas 1989/2 karar sayılı kararı gereğince sanığa yüklenen eylemin 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun cevaz verdiği ayrık durumlar dışında, borcun ödendiğinin ve senedin bedelsiz kaldığı hususlarının belge ile ispatının gerekmesine ve olayda da müştekinin belge ibraz etmemiş bulunmasına göre,… Cumhuriyet Savcılığı’nın kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına itirazın reddine dair … Sulh Ceza Mahkemesi’nin 29/09/2014 tarih ve 2014/1257 D. İş sayılı kararının usul ve kanuna uygun olduğunun anlaşılması karşısında, … Bakanlığı’nın kanun yararına bozma istemine dayalı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nca düzenlenen ihbarname içeriği yerinde görülmediğinden, kanun yararına bozma isteminin CMK’nın 309.maddesi gereğince REDDİNE, 30/03/2015 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.