YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/31548
KARAR NO : 2015/683
KARAR TARİHİ : 15.01.2015
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davalı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ….. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
….. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 26.06.2012 tarih,2011/174 E. ve 2012/377 K. sayılı kararı ile davalı ….’nin fesih ve tasfiyesine karar verilmiş, mahkemece verilen bu karar, adı geçen davalı şirket ve ihbar olunan … tarafından temyiz edilmiştir. Temyiz harç ve giderlerini şirketin gayrifaal olması nedeni ile ödeyemeceklerini bildiren davalı şirket ile ihbar olunanın adli yardım talebinde bulunmaları üzerine; Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 10.02.2014 Tarih, 2014/934 Esas ve 2014/2137 Karar sayılı kanun yoluna ilişkin adli yardım isteminin reddine dair verdiği kararın itirazen incelenmesi davalı şirket ve ihbar olunan tarafından istenilmiş, dosya HMK’nun 337. maddesi uyarınca itirazı incelemekle görevli olan Dairemize gönderilmiştir.
1- İtiraz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de; H.M.K.’nun 337/2. maddesindeki kararına itiraz edilen mahkemenin itirazı incelemesi için itiraz merciine dosyayı göndereceği yönündeki düzenleme nazara alındığında adli yardım talebinin reddine ilişkin kararların itiraz incelemesinin dosya üzerinden yapılabileceği anlaşıldığından duruşma talebinin oybirliği ile reddine karar verildi;
a) İhbar olunan …’nun itiraz dilekçesinin incelenmesinde:
Adli yardım talebinin reddine dair kararın itiraz edene 14.04.2014 tarihinde tebliğ edildiği halde itiraz dilekçesinin HMK’nun 337/2 maddesinde öngörülen bir haftalık süre geçirildikten sonra 22.04.2014 tarihinde verildiği anlaşılmakla itiraz dilekçesinin süre aşımı bakımından (REDDİNE),
b) Davalı ….’nin süresinde olduğu anlaşılan itirazlarının incelenmesinde:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 334 ve devamı maddeleri uyarınca adli yardım talebinde bulunan kimse, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken yargılama giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğunu ispat etmek (yoksulluk şartı) ve davada veya talepte haklı olduğu yolunda kanaat uyandırmak zorundadır (haklı olma şartı).
Aynı maddesinin ikinci fıkrasına göre ise; tüzel kişilerin adli yardımdan yararlanabilmesi sadece kamuya yararlı dernek ve vakıflarla sınırlıdır. Kanunda adli yardımdan yararlanacak kişiler arasında sayılmadığı için sermaye şirketleri adli yardımdan yararlanamaz. (Dairemizin 2014/5679 E., 2014/9662 K. Sayılı 02.04.2014 tarihli içtihadı).
Konuya ilişkin HMK’nun 336/2. maddesine göre de; adli yardım talebinde bulunacak kişi, yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorundadır.
Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; adli yardım talebinde bulunan davalı ….’nin ticari şirket olması nedeniyle yukarıda anılan kanun hükmü gereği adli yardımdan yararlanma hakkı bulunmadığı gibi ; aksi kabul edilse dahi adli yardım istemine dair dilekçenin ekinde yer alan belgeler tek başına adli yardım talebinde bulunan davalı tüzel kişinin ödeme gücünden yoksun olup olmadığı hususunda kanaat uyandırmaya yeter nitelikte de değildirler. Bütün malvarlığına elkonulmadığı sürece şirketin tasfiyesine karar verilmiş ve gayri faal olması dahi aynı hususun kanıtlandığını göstermeyeceğinden davalı vekilinin Anayasa’ ya aykırılık iddiası da dahil, dilekçesinde bildirdiği diğer itirazlarının tamamının reddine karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ….’nin yerinde görülmeyen itirazının HMK’nun 337/2. maddesi gereğince kesin olarak (REDDİNE), 15.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
MAHKEMESİ : Asliye Ticaret Mahkemesi
Davalı… tarafından…. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 26.06.2012 tarih,2011/174 E. ve 2012/377 K. sayılı kararının adli yardım talebi ile temyiz edildiği, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 10.02.2014 tarih, 2014/934-2137 sayılı adli yardım isteminin reddine ilişkin kararına adı geçenin itiraz etmesi nedeniyle HMK’nun 337. maddesi uyarınca itiraz hakkında yapılan inceleme sonucunda, Dairemizin 15.01.2015 tarih ve 2014/31548 esas, 2015/683 sayılı ilamı ile adli yardım talebinde bulunan davalı…’nin ticari şirket olması nedeniyle HMK’nun 336/2.maddesi hükmü gereği adli yardımdan yararlanma hakkı bulunmadığı gibi; aksi kabul edilse dahi adli yardım istemine dair dilekçenin ekinde yer alan belgeler tek başına adli yardım talebinde bulunan davalı tüzel kişinin ödeme gücünden yoksun olup olmadığı hususunda kanaat uyandırmaya yeter nitelikte de olmadığı, bütün malvarlığına elkonulmadığı sürece şirketin tasfiyesine karar verilmiş ve gayri faal olmasının dahi aynı hususun kanıtlandığını göstermeyeceği nedeniyle davalı vekilinin Anayasa’ ya aykırılık iddiası da dahil, dilekçesinde bildirdiği diğer itirazlarının tamamının reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Adli yardım talebinin reddine dair karar itiraz eden davalı… yetkilisi…..’nun 24.02.2015 tarihinde Dairemize verdiği dilekçe ile Anayasa Mahkemesi’nin 27.01.2015 tarih ve 2014/313 başvuru numaralı kararını sunarak, yeniden inceleme, eski hale getirme ve tavzih talep ettiği, olmazsa Anayasa Mahkemesine yapılacak başvurunun sonucunun beklenmesini istediği görülmüştür.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 337/2.maddesi uyarınca adli yardım talebinin reddine dair karara itiraz edilmesi üzerine verilen karar kesindir.
Hükmün tavzihi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 305.maddesinde düzenlenmiş olup, anılan maddenin 1.fıkrasına göre, tavzih yoluna ancak, hüküm yeterince açık olmaması veya icrasında tereddüt uyandırması yahut birbirine aykırı fıkralar içermesi halinde başvurulabilir. Dairemizin kararı ise açık olup, tavzihi gerektirir bir husus yoktur.
Öte yandan HMK. nun 378/1.maddesinde yargılamanın iadesi talebinin kararı veren mahkemece inceleneceği düzenlenmiş olup, yargılamanın yenilenmesi talebinin, adli yardım talebinin reddine dair kararı veren Yargıtay 11.Hukuk Dairesince incelenmesi gerekir.
SONUÇ: 1-Davalı…..’nin tavzih talebinin ve itirazının yukarıda açıklanan nedenlerle HMK’nun 337/2. maddesi gereğince kesin olarak (REDDİNE),
2- Yargılamanın yenilenmesi talebi yönünden karar verilmek üzere dosyanın HMK. nun 378/1.maddesi uyarınca Yargıtay 11.Hukuk Dairesi Başkanlığı’na gönderilmesine, 23.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.