Danıştay 7. Daire Başkanlığı         2019/2925 E.  ,  2021/5742 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/2925
Karar No : 2021/5742

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Bakanlığı adına …Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …Yağ Su ve Tarım Ürünleri Gıda İnşaat Otomotiv Nakliyat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına 2016 ile 2017 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 5 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın %8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu halde %1 oranında beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla, ithal edilen eşyaya ait katma değer vergisi oranının gümrük idaresince kendiliğinden tespit edilebileceği, olayda, idareye sunulan bilgi ve belgelerin, eşyanın tabi tutulacağı vergi oranının belirlenmesi bakımından eksik, yanlış ya da yanıltıcı olduğu konusunda bir iddianın bulunmadığı anlaşıldığından cezalandırma eyleminin oluşmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Olayda, serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin olmasına rağmen, mahkemece olay tarihinde geçerli olan mevzuat hükmü yerine, değişiklikten önceki mevzuat hükmünün dikkate alınarak verilen kararda sonucu itibariyle hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun kararın mevzuat kısmının düzeltilmesi suretiyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Gıda sanayisinde kullanılacağı beyan edilen eşyanın %8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY :
Davacı adına 2016 ile 2017 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 5 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın %8 katma değer vergisi oranına tabi olduğu halde %1 oranında beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak, yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda, 15. maddede belirtilen Gümrük Tarifesini oluşturan unsurlarda veya vergilendirmeye esas olan sayı, baş, ağırlık gibi ölçülerinde aykırılık görüldüğü ve beyana göre hesaplanan ithalat vergileri ile muayene sonuçlarına göre alınması gereken ithalat vergileri arasındaki fark %5’i aştığı takdirde, ithalat vergilerinden ayrı olarak bu farkın üç katı para cezası alınacağı öngörülmüş; (b) bendinde ise, kıymeti üzerinden ithalat vergilerine tabi eşyanın beyan edilen kıymeti, muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda bu Kanun’un 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait ithalat vergilerinden başka bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı belirtilmiştir.
4458 sayılı Kanun’un 15. maddesinin 1. fıkrasında, gümrük vergilerinin gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan gümrük tarifesine göre hesaplanacağı; 2. fıkrasında, eşya ticaretine ilişkin özel hükümlerle belirlenmiş diğer önlemlerin, gerektiği takdirde, söz konusu eşyanın tarife pozisyonuna göre uygulanacağı; 3. fıkrasında, Gümrük Tarifesinin; a) Bakanlar Kurulunca kabul edilen Türk Gümrük Tarife Cetvelini, b) tamamen veya kısmen Türk Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar ekleyen ve eşya ticaretine ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için tespit edilen diğer cetvelleri, c) Türk Gümrük Tarifesinin kapsadığı eşyaya uygulanacak; – Gümrük vergi oranlarını, – Tarım politikası veya tarım ürünlerinin işlenmesi sonucu elde edilen bazı ürünlere uygulanan özel düzenlemeler çerçevesinde alınan ithalat vergilerini, d) Türkiye’nin bazı ülkeler veya ülke grupları ile yaptığı tercihli bir tarife uygulaması gerektiren anlaşmalarda yer alan tercihli tarife uygulamalarını, e) Türkiye tarafından tek taraflı olarak bazı ülkeler, ülke grupları veya toprak parçaları için tanınan tercihli tarife uygulamalarını, f) ithalat vergilerinde, bazı eşyaya şartlı olarak uygulanacak muafiyet veya indirim uygulamalarını, g) yukarıdakilerin dışında kalan diğer tarife uygulamalarını kapsayacağı hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Belirtilen hükümlere göre, para cezası uygulanabilmesi için, gümrük tarifesini oluşturan unsarlarda veya eşyanın vergilendirmeye esas alınan sayı, baş, ağırlık gibi ölçülerin de farklılık ya da kıymetinin noksan beyan edilmiş olduğunun tespit edilmesi gerekmekte olup, katma değer vergisi oranlarının uygulamasından doğan katma değer vergisi farkı, gümrük tarifesini oluşturan unsurlar arasında sayılmamıştır.
Bu durumda, gümrük tarifesini oluşturan unsurlarda herhangi bir aykırılık tespit edilmediğinden, diğer bir ifadeyle, anılan hükümlere göre para cezası hesaplanarak karara bağlanmasını gerektirecek herhangi bir sebep bulunmadığından, ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi üzerinden hesaplanan para cezasında ve vaki itirazın reddine dair işlemde hukuka uyarlık; söz konusu işlemi yukarıda değinilen gerekçeyle iptal eden mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1….Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 16/12/2021 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Gümrük mevzuatımıza göre gümrük vergileri de genel olarak diğer vergilerde de olduğu üzere beyana dayalıdır. Bu beyanın doğruluğunun idarece, muayene sırasında, denetleme veya teslimden sonra kontrol edilebileceği 4458 sayılı Gümrük Kanun’u ve bu Kanun’un uygulanmasına dair Yönetmelik ile tebliğlerde yapılan düzenlemelerden anlaşılmaktadır.
Beyana dayanan gümrük vergileri, beyan sahibinin, gümrük idarelerine sunduğu beyanname ve ekinde yer alan bilgi ve belgelere istinaden tahakkuk ettirilmektedir. Beyanname üzerinde, gerekli tüm bölümlerin doğru ve eksiksiz olarak doldurulması, eşyanın dahil olduğu, ”tarife ve istatistik pozisyonu” bölümünün de, “Türk gümrük tarife cetveli” (Eşyanın cins ve niteliklerine göre sistematik bir şekilde numaralandırılarak sınıflandırıldığı ve 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanunda yer alan gümrük vergisi oranlarının gösterildiği Bakanlar Kurulunca kabul edilen cetvel) ve izahnamelere dayanılarak veya Gümrük Kanunu’nun 9. maddesinde yer alan, bağlayıcı tarife bilgisi verilmesine ilişkin olarak, ithal konusu eşyanın gümrük tarife ve istatistik pozisyonunun önceden İdarece belirlenmesini sağlayan düzenlemeden faydalanarak doğru olarak bulunduğu GTİP’in beyan sahibince belirtilmesi ticaret yapmak isteyen özel ve tüzel kişilerin uyması gerekli kurallar olduğu tartışmasızdır. Bu bağlamda, ithal konusu eşyanın gümrük işlemlerinin yapılabilmesi için, belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulması talebinde bulunulması ve eşya hakkında gümrük idaresine belirlenen usulde detaylı bir bildirimde bulunulması zorunludur. Gümrük beyanı olarak tanımlanan bu durum eşyaya hangi gümrük ve dış ticaret kurallarının uygulanacağını belirlemekte ve ait olduğu eşyanın vergileri ve cezalarından dolayı taahhüt ve beyan sahibi açısından bağlayıcı niteliktedir. (4458 sayılı yasa 60 ve 61-3 mad.)
Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak, yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda; 15. maddede belirtilen Gümrük Tarifesini oluşturan unsurlarda veya vergilendirmeye esas olan sayı, baş, ağırlık gibi ölçülerinde aykırılık görüldüğü ve beyana göre hesaplanan ithalat vergileri ile muayene sonuçlarına göre alınması gereken ithalat vergileri arasındaki fark %5’i aştığı takdirde, ithalat vergilerinden ayrı olarak bu farkın üç katı para cezası alınacağı düzenlenmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket adına tescilli beş adet beyanname muhteviyatı “aspir tohumu” cinsi eşyanın, … gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer aldığı hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı açık olmakla beraber, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 28. maddesinin verdiği yetkiye istinaden katma değer vergisi oranlarına ilişkin düzenleme getiren 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile karar ekinde yer alan I sayılı listede düzenlenen teslim ve hizmetler için %1, II sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için ise %8 oranında katma değer vergisi uygulanmasına karar verilmiş, daha sonra 29/12/2015 tarih ve 2015/8353 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 2007/13033 sayılı Karar eki I sayılı listeye ekleme yapılarak, 01/01/2016 tarihinden itibaren 19. sırada yer alan yemler için katma değer vergisi oranının %1 olarak uygulanacağı belirtilmiş, ayrıca 6663 sayılı Kanun ile 10/02/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yem teslimleri istisna kapsamına alınmıştır. Bu kapsamda olmak üzere, aspir tohumu, hayvan yemi üretimi kapsamında kullanılmak üzere ithal ve teslimi halinde 01/01/2016 ilâ 10/02/2016 tarihleri arasında %1 oranında, hayvan yemi dışında kullanılmak üzere ithal ve teslimi halinde ise % 8 oranında vergiye tabi tutulmuştur.
Olayda, davacı adına tescilli beyannamelerde eşyanın “gıda sanayiinde” kullanılacağı belirtilmiş olmasına rağmen, katma değer vergisi oranının %1 olarak beyan edilip ödendiği, ancak idare tarafından davacının beyanı esas alınmak suretiyle katma değer vergisi oranının %8 olduğu gerekçesiyle bu oran üzerinden ek olarak katma değer vergisi tahakkuku ve para cezası kararı alındığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, tarife uygulamasını etkileyebileceği kabul edilen durumlar, beyannameye yazılması veya eklenmesi zorunlu kılınan ve eşyanın beyan edildiği gümrük rejimini düzenleyen hükümlerin uygulanması için gerekli bütün bilgi ve belgelerle ilgili olduğundan ve bu bilgilerde yapılan bir hatanın uygulanacak vergi oranının da yanlış belirlenmesi ile vergi kaybına yol açmasına neden olacağından, davacının gıda üretiminde kullanmak amacıyla ithal ettiği eşya için düşük oranda beyanda bulunduğu ve vergi kaybına neden olduğu tespit edildiğinden bahisle Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendine istinaden tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.