Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2017/9050 E. , 2021/3650 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/9050
Karar No : 2021/3650
DAVACI : …
DAVALI : … Başkanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU :
2014 yılında dikey geçiş sınavı ile … Üniversitesi Hukuk Fakültesine yerleşen davacı tarafından; Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 2.maddesinin 4.fıkrası uyarınca Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca 18/08.2016 tarihinde yayımlanan 667 sayılı KHK ile Kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının Önlisans ve Lisans Programlarındaki Öğrencilerin İşlemleri ile İlgili Usul ve Esasların ”2., 3., 6., 14., 15., 20., 21. ve Ek-1.” maddelerinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Dava konusu Usul ve Esasların; Anayasanın 42. maddesinde belirtilen “öğrenim hakkının kapsamı ancak kanunla tespit edilir ve düzenlenir.” hükmüne aykırı olduğu, idarenin eylem ve işlemlerinin kanuna dayanması gerektiği, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 5.maddesinin (c) bendinde yer alan eğitim-öğretimde birlik ilkesi, (e) bendinde yer alan imkan ve fırsat eşitliği düzenlemesine, aynı Kanunun ek 11. maddesinde, “Faaliyet izni kaldırılan vakıf yükseköğretim kurumlarında kayıtlı öğrenciler yükseköğretim kurulu tarafından garantör üniversiteye veya belirlenecek bir Devlet üniversitesine intikal ettirilir” hükmüne, yine 31/12/2005 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Vakıf Yükseköğrefim Kurumları Yönetmeliği’nin 27. maddesinde, “Faaliyet izni kaldırılan vakıf yükseköğretim kurumunun yönetimi, tüzel kişiliğinin sona ereceği tarihe kadar garantör Devlet üniversitesi veya Yükseköğretim Genel Kurulu tarafından kapasitesi dikkate alınarak belirlenecek aynı ildeki bir Devlet üniversitesine devredilir. Tüzel kişiliğin sona ereceği tarihe kadar eğitim-öğretimini tamamlayan öğrenciler, faaliyet izni kaldırılan vakıf yükseköğretim kurumunun diplomasını alırlar. Tüzel kişiliğin sona erdiği tarihten sonra ise eğitim-öğretim vakıf yükseköğretim kurumunu devralan üniversitede devam eder ve mezun olan öğrencilerin diplomaları bu üniversite tarafından verilir.” düzenlemesine aykırı olduğu, … Üniversitesinin kuruluş işlemlerinden itibaren kapatılan … Üniversitesinin garantörlüğünü üstlendiği halde dava konusu Usul ve Esasların Ek-1 maddesinde belirtildiği gibi koordinatör üniversite olarak belirlendiği, 2014 yılında dikey geçiş sınavı ile ÖSYM tarafından tercih kılavuzunda yer verilen 20. sıradaki tercihi olan … Üniversitesi Hukuk Fakültesine yerleştirildiği, faaliyetlerinin YÖK tarafından denetlendiği … Üniversitesi öğrencisi olması nedeniyle 15 Temmuz hain darbe girişiminden sonra terör örgütü bağlantısı nedeniyle kapatılan bir üniversite ile adının birlikte geçmesini kabul etmesinin mümkün olmadığı, 667 sayılı KHK hükümlerinde ve 2547 saylı Yükseköğretim Kanunu ve bu Kanuna dayalı olarak çıkarılan vAkıf Yükseköğretim Kurumları Yönetmeliği’nde kapatılan vakrf yükseköğretim kurumu öğrencilerinin Devlet üniversitelerine veya vakıf üniversitelerine Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından yerleştirileceği ibaresi geçmesine rağmen Yükseköğretim Kurulunca bu yetkinin dava konusu edilen Usul ve Esasların 2. maddesiyle ÖSYM’ye devredilmesinin yürürlükteki mevzuata aykırı olduğu, merkezi yerleştirme sonrası yükseköğretim kurumundan alınacak diploma ve eklerinde “667 sayılı KHK” ibaresinin yer almasına karar verildiği, görülecek eğitim sonrasında alınacak diploma ve eklerinde yer alacak bu ve buna benzer ibarelerin gelecekteki özel ve mesleki yaşantısını sıkıntıya sokacağı, kapatılan üniversitelerde öğrenim gören yabancı uyruklu öğrencilerin garantör (koordinatör) üniversite öğrencisi olarak eğitim ve öğretim hayatlarına devam etmeleri sağlandığı halde T.C. vatandaşı olan öğrencilere ise yürürlükteki mevzuata aykırı olarak tekrar tercih yapma zorunluluğu getirildiği, ayrıca, kapatılan üniversitelerde yüksek lisans eğitimi almakta olan öğrencilere garantör (koordinatör) üniversitede eğitim ve öğretime devam etme imkanı sağlarken; aynı zamanda lisans eğitimi alanları taban puan sınırlamasıyla tercih yapmaya zorlayarak yüksek lisans eğitimini garantör (koordinatör) üniversite olan … Üniversitesinde, lisans eğitimini ise …Üniversitesinde almasına neden olduğu, Usul ve Esaslarla getirilen “özel öğrencilik statüsü” ile …Üniversitesi’nde eğitim aldığı halde lisans eğitiminin sonunda … Üniversitesi diploması verileceği, dava konusu Usul Ve Esaslardaki düzenlemenin aksine eğitimini garantör üniversite olan Selçuk Üniversitesinde devam etmesi gerektiği ve Selçuk Üniversitesi diplomasının verilmesi gerektiği ileri sürülerek dava konusu düzenlemelerin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu iddia edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASI:
Usule ilişkin olarak ehliyet ve husumet yokluğu ve süre aşımı yönünden davanın reddi gerektiği, esas yönünden ise 667 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamemin amacının; 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu, anılan KHK’nın 2. maddesinin 4. fıkrası uyarınca; uygulamayla ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye idarelerinin görevli ve yetkili kılındığı, dava konusu düzenlemelerle, öğrencilerin yükseköğretim sistemine girişteki başarı puanı esaslı ve mağduriyetin oluşmaması ile sosyal adalet ilkesinin temininin esas olduğu, yerleştirmede öncelikle koordinatör üniversitelerin dikkate alındığı fakat belirtilen gerekçeler dikkate alınarak öğrencilerin yükseköğretime yerleştirilmesindeki puanı ve tercihleri doğrultusunda bir devlet veya vakıf yükseköğretim kurumuna yerleştirilmelerinin sağlandığı, eğitim öğretim kalitesinin gözetilmesi anlayışı çerçevesinde öğrencilerin, üniversitelerin öğretim elemanlarının karşılaşacakları sorunlar bakımından en adil ve en az mağduriyet oluşturacak yöntem dahilinde tercihlerine ve aldıkları puana (puanı yetmeyenlerin tercih edilen en yakın programa) göre ve istedikleri devlet veya vakıf üniversitesine yerleştirildikleri, sosyal adalet ilkesi uyarınca da bahse konu düzenlemelerin hukuken yerinde olduğu, eğitim öğretimin kalitesi, fiziki imkansızlıklar, koordinatör üniversitelerde bulunmayan birim ve öğretim elemanı sıkıntısı gibi ciddi sorunların çözümü aşamasında kimi öğrencilerin lehine ortaya çıkan fırsatların korunamamış olmasının muhtemel olduğu, yaklaşık 65.000 öğrenci ile birlikte bütün paydaşlar (diğer öğrenciler, üniversiteler, öğretim elemanları) için hiç sorunsuz bir çözüm yolu üretilmeye çalışıldığı, ayrıca kapatılan yükseköğretim kurumlarındaki öğrencilere, Kurulun resmi internet sitesinde sıkça sorulan sorular başlığı altında açıklayıcı bilgiler verildiği, bahse konu Usul ve Esasların; Olağanüstü hal KHK hükmüne ve diğer mevzuat hükümlerine uygun, objektif olarak, hizmet gerekleri ve kamu yararı ilkesi doğrultusunda tesis edildiği, ilgililerin kapatılan yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırdıkları yıldaki ÖSYS/DGS puanları diğer yükseköğretim kurumlarının aynı adı taşıyan programlarının taban puanları esas alınarak yapılan yerleştirmelerde hukuka aykırılık bulunmadığı, bu şekilde öğrencilerin kapatılan yükseköğretim kurumlarına girdikleri yıldaki bilgi, beceri ve eğitim düzeyini ortaya koyan puanlarının yerleştirmelerde esas alınmasının ölçülü nitelikte bir işlem olduğu, zira kapatılan yükseköğretim kurumlarına giren öğrencilerin mağduriyet yaşamamaları ve eğitim düzeylerinin diğer öğrenciler aleyhine eşitlik ilkesine zarar vermemesi için en adilane çözüm metodunun uygulamaya geçirildiği, davacının iddia ettiğinin aksine dava konusu Usul ve Esaslar’da “garantör üniversitenin” söz konusu olmadığı, “koordinatör üniversitelerin” belirlendiği, ÖSYM tarafından yerleştirilen öğrencilere istedikleri ilde programın bulunması şartıyla özel öğrencilik hakkı verildiği, özel öğrencilik statüsünde bulunan öğrencilere aynı bölümdeki öğrencilere tanınan hakların verildiği, bu çerçevede kapatılan … Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencilerinin de …Üniversitesi Hukuk Fakültesinde özel öğenci oiarak eğitim alabidiği, davacının da YÖKSİS veri tabanındaki bilgileri kontrol edildiğinde … Üniversitesi Hukuk Fakültesinde kayıtlı, … Üniversitesinde ise aktif özel öğrenci olarak eğitim aldığının görüldüğü, davacının herhangi bir hak kaybı veya mağduriyetinin olmadığı hususunun sabit olduğu, usul ve esaslardaki intibakla ilgili maddeler uyarınca …Üniversitesinde davacı tarafından alınan ve başarılı olunan tüm dersler sayılarak intibakının yapıldığı. dava konusu Usul ve Esasların 14. maddesindeki düzenleme ile eğitimini tamamlamış, mezun aşamasında olan öğrenciler için geçerli olduğu, alınan kararın bu kapsamda değerIendirilmesi gerektiği, belirlenen üniversiteden alınacak diplomada bilgi kapsamında derslerin kapanan üniversiteden alındığı hususuna yer verileceği Türk öğrenciler İle yabancı uyruklu öğrencilerin yerleştirme yöntemindeki farklılık sebebinin Türk öğrencilerin merkezi yerleştirme ile yerleştirilmeleri, yabancı uyruklu öğrencilerde ise merkezi yerleştirilme sürecinin uygulanmadığı, ancak Türk öğrencilere özel öğrencilik hakkı verilirken, yabancı uyruklu öğrencilere bu hakkın verilmediği özel öğrencilik statüsü getirilmesindeki temel amacın kapatılan Üniversitenin bulunduğu ilde eğitim hakkının verilmesi olduğu, lisansüstü öğrencilerin durumu da, yabancı uyruklu öğrenciler gibi olduğu, lisansüstü programa yerleştirme işlemlerinde merkezi yerleştirme olmadığından, bu kapsamdaki öğrencilerin bulunduğu ildeki koordinatör üniversitelere yerleştirildiği, bu öğrenciler için de özel öğrencilik imkanı söz konusu olmadığı, dava konusu düzenlemelerin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’IN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu usul ve esasların 2., 3., 6.,, 15., , 21. ve Ek-1.’ maddeleri yönünden reddi, 14. ve 20. maddeleri yönünden ise ehliyet yönünden reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI … DÜŞÜNCESİ :Davacı, Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 2.maddesinin 4.fıkrası uyarınca Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca 18.8.2016 tarihinde yayımlanan 667 sayılı KHK ile Kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının Önlisans ve Lisans Programlarındaki Öğrencilerin İşlemleri İle İlgili Usul ve Esasların ”2., 3., 6., 14., 15., 20., 21. ve Ek-1.” maddelerinin iptalini istemektedir.
23/07/2016 tarihli, 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı KHK’nın 2.maddesinin 4.fıkrasında;” Kapatılan yükseköğretim kurumlarında kayıtlı öğrenciler, Yükseköğretim Kurulu tarafından Devlet üniversitelerine veya vakıf üniversitelerine yerleştirilir. Bu şekilde yerleştirilen öğrenciler, mezun oluncaya kadar vakıf yükseköğretim kurumlarına ödemeleri gereken ücretleri ilgili üniversiteye ödemeye devam ederler. Bu fıkranın uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Yükseköğretim Kurulu görevli ve yetkilidir.”hükmü yer almaktadır.667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname 6749 sayılı Kanun olarak 18.10.2016 tarihinde kabul edilerek kanunlaşmıştır.
Anayasa Mahkemesi’nin 31.10.2019 tarihli,30934 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 24.07.2019 tarihli,E:2016/205,K:2019/63 sayılı kararıyla 6749 Kanun’un 2.maddesinin (4) numaralı fıkrasının ikinci cümlesi “puanı eşit ya da düşük devlet üniversiteleri”yönünden Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 667 sayılı KHK ile kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının önlisans ve lisans programlarındaki öğrencilerin işlemleri ile ilgili belirlemiş olduğu 18/08/2016 tarihli usul ve esasların 2.maddesinde ;Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarında kayıtlı tüm önlisans ve lisans öğrencilerinin (özel yetenek sınavı ile kayıt yaptıranlar dahil); kapatılan yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırdıkları yıldaki ÖSYS/DGS puanları ile kayıt yaptırmış oldukları yılda diğer yükseköğretim kurumlarının aynı adı taşıyan programlarının taban puanları esas alınmak suretiyle, yapacakları tercihler dikkate alınarak ÖSYM tarafından merkezi olarak yerleştirilecekleri ,6.maddesinde; Tercihlere yerleştirmede öğrencinin kayıt olduğu yıla ait ilgili puan dikkate alınacağı, tercih edilen programın ilgili yıla ait taban puanının öğrencinin puanından düşük veya puanına eşit olması durumunda yerleştirme yapılacağı, öğrencinin tercih ettiği programlardan birine yerleşememesi durumunda, ilgili yılda adayın puanından düşük veya adayın puanına eşit puanla öğrenci alan program olması durumunda taban puanı öğrencinin puanına en yakın olan programa yerleştirileceği, öğrencinin puanının ilgili yıldaki programların taban puanlarından düşük olması durumunda ise ilgili yıldaki en düşük taban puanlı programa yerleştirilecekleri öngörülmüş,.ÖSYM’nin 667 sayılı KHK ile kapatılan Yükseköğretim Kurumlarının Öğrencilerinin Türkiye’deki diğer Yükseköğretim Kurumlarına yerleştirilmesine ilişkin 23/08/2016 tarihli duyurusunun 1.maddesinde Yerleştirme işlemlerinde; öğrencilerin, ilgili yıldaki ÖSYS/DGS puanları, tercihleri ve tercih edilen yükseköğretim programlarının ilgili yıldaki en küçük puanları göz önünde tutulacağı,. 2.maddesinde Tercih edilen program öğrencinin yerleştiği yıl öğrenci almamış ise yerleştirmede bu tercihin işleme alınmayacağı 4. Maddesinde Yerleştirmede öğrencinin kayıt olduğu yıla ait puanın dikkate alınacağı, tercih edilen programın ilgili yıla ait taban puanının öğrencinin puanından düşük veya puanına eşit olması halinde yerleştirme yapılacağı. 7.maddesinde öğrencinin tercih ettiği programa/programlara yerleşememesi durumunda ilgili yılda öğrencinin puanından düşük veya öğrencinin puanına eşit puanla öğrenci alan program olması durumunda taban puanı öğrencinin puanına en yakın olan programa boş kontenjan bulunduğu takdirde yerleştirileceği, öğrencinin puanının ilgili yıldaki programların taban puanından düşük olması ve boş kontenjan bulunmaması durumunda ise vakıf, devlet üniversitesi ayrımı yapılmadan ilgili yıldaki en düşük taban puanlı programa yerleştirileceği,18.maddesinde yerleştirme işleminde tercih hakkı bulunmayan program tercihlerinin yerleştirme işlemine alınmayacağı belirlenmiştir.
23/07/2016 tarihli, 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı KHK’nın 2.maddesinin 4.fıkrasının uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye görevli ve yetkili olan Yükseköğretim Kurulu tarafından öğrencilerin Üniversiteye yerleştikleri yıldaki bilgi,beceri ve eğitim düzeyini ortaya koyan puanlarının yerleştirmeye esas alınması eşitlik ilkesine ve hakkaniye uygundur.
Bu itibarla Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 667 sayılı KHK ile kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının önlisans ve lisans programlarındaki öğrencilerin işlemleri ile ilgili belirlemiş olduğu 18/08/2016 tarihli usul ve esasların dava konusu edilen maddeleri hukuka uygun olduğundan davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarenin ehliyet dışındaki usule ilişkin iddiaları yerinde görülmediğinden işin esasına geçildi, gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
2014 yılında girdiği dikey geçiş sınavı sonucunda … Üniversitesi Hukuk Fakültesine yerleştirilen davacı, … Üniversitesinin 667 sayılı KHK ile kapatılması üzerine … Üniversitesi Hukuk Fakültesine 3. sınıf öğrencisi olarak yerleştirilmiş …Üniversitesi Hukuk Fakültesinde de aktif özel öğrenci statüsünde eğitimine devam etmesine olanak tanınmıştır.
Dava, 18/08/2016 tarihinde uygulanan 667 sayılı KHK ile Kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının Önlisans ve Lisans Programlarındaki Öğrencilerin İşlemleri ile İlgili Usul ve Esasların ”2., 3., 6., 14., 15., 20., 21. ve Ek-1″ maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 131. maddesinde,”Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim- öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile Yükseköğretim Kurulu kurulur. Yükseköğretim Kurulu, üniversiteler tarafından seçilen ve sayıları, nitelikleri, seçilme usulleri kanunla belirlenen adaylar arasından rektörlük ve öğretim üyeliğinde başarılı hizmet yapmış profesörlere öncelik vermek sureti ile Cumhurbaşkanınca atanan üyeler ve Cumhurbaşkanınca doğrudan doğruya seçilen üyelerden kurulur. Kurulun teşkilatı, görev, yetki, sorumluluğu ve çalışma esasları kanunla düzenlenir.” hükmüne yer verilmiştir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Yükseköğretim Kurulunun görevleri” başlıklı 7. maddesinde, “Yükseköğretim Kurulunun görevleri; a) Yükseköğretim kurumlarının bu Kanunda belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim-öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve yükseköğretim alanlarının ihtiyaç duyduğu öğretim elemanlarının yurt içinde ve yurt dışında yetiştirilmesi için kısa ve uzun vadeli planlar hazırlamak, üniversitelere tahsis edilen kaynakların, bu plan ve programlar çerçevesinde etkili bir biçimde kullanılmasını gözetim ve denetim altında bulundurmak, b) Yükseköğretim kurumları arasında bu Kanunda belirlenen amaç, ilke ve hedefler doğrultusunda birleştirici, bütünleştirici, sürekli, ahenkli ve geliştirici işbirliği ve koordinasyonu sağlamak,” olduğu hükmüne yer verilmiştir.
6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanunu’nun dava konusu genel düzenleyici işlem tarihinde yürürlükte olan 3. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinde; “Yükseköğretim Kurulu kararlarına veya ilgili mevzuat hükümlerine istinaden başta yükseköğretim kuramlarında ön lisans, lisans veya lisansüstü öğrenim görecek adayların puan sıralamasına göre tespiti veya yerleştirilmesi ile yükseköğretim kurumlarına atama veya yükselmelerde esas alınan sınavlar olmak üzere, ulusal ve uluslararası her türlü bilim; yetenek veya yabancı dil sınavları ile gerektiğinde yerleştirme işlemlerini yapmak” hükmüne yer verilmiştir.
23/07/2016 tarihli, 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname’nin 2. maddesinin 4. fıkrasında;” Kapatılan yükseköğretim kurumlarında kayıtlı öğrenciler, Yükseköğretim Kurulu tarafından Devlet üniversitelerine veya vakıf üniversitelerine yerleştirilir. Bu şekilde yerleştirilen öğrenciler, mezun oluncaya kadar vakıf yükseköğretim kurumlarına ödemeleri gereken ücretleri ilgili üniversiteye ödemeye devam ederler. Bu fıkranın uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Yükseköğretim Kurulu görevli ve yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.
29/10/2016 tarihli, 29872 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun’un 2. maddesinin 4. fıkrasında; “Kapatılan yükseköğretim kurumlarında kayıtlı öğrenciler, Yükseköğretim Kurulu tarafından Devlet üniversitelerine veya vakıf üniversitelerine yerleştirilir. Bu şekilde yerleştirilen öğrenciler, mezun oluncaya kadar vakıf yükseköğretim kurumlarına ödemeleri gereken ücretleri ilgili üniversiteye ödemeye devam ederler. Bu fıkranın uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Yükseköğretim Kurulu görevli ve yetkilidir.” hükmü aynen kabul edilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 667 sayılı KHK ile kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarının önlisans ve lisans programlarındaki öğrencilerin işlemleri ile ilgili belirlemiş olduğu 18/08/2016 tarihli Usul ve Esasların 2., 3., 6., 15., 21. ve Ek-1 maddelerinin incelenmesi:
YÖK tarafından yayınlanan Usul ve Esaslarının 2. maddesinde “Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarında kayıtlı tüm önlisans ve lisans öğrencilerinin özel yetenek sınavı ile kayıt yaptıranlar dahil; kapatılan yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırdıkları yıldaki ÖSYS/DGS puanları ile kayıt yaptırmış oldukları yılda diğer yükseköğretim kurumlarının aynı adı taşıyan programların taban puanları esas alınmak suretiyle yapacakları tercihler dikkate alınarak ÖSYM tarafından merkezi olarak yerleştirilmelerine.” düzenlemesine, 3. maddesinde, “Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarındaki kayıtlı önlisans ve lisans öğrencilerinin ÖSYM tarafından merkezi olarak yerleştirilme işlemleri aşamasında öğrencilikle ilgili işlemlerinin kesintiye uğramaması için Yükseköğretim Kurulu tarafından YÖKSİS Veri Tabanında Ek-1 deki koordinatör üniversitelerine aktarılmalarına, ÖSYM tarafından yerleştirme işlemlerinin tamamlamasını müteakiben de yerleştikleri yükseköğretim kurumuna aktarılmalarına.” düzenlemesine, 6. maddesinde “Tercihlere yerleştirmede öğrencinin kayıt olduğu yıla ait ilgili puanının dikkate alınmasına, tercih edilen programın ilgili yıla ait taban puanının öğrencinin puanından düşük veya puanına eşit olması durumunda yerleştirme yapılmasına, öğrencinin tercih ettiği programlardan birine yerleşememesi durumunda ilgili yılda adayın puanından düşük veya eşit puanla öğrenci alan program olması durumunda taban puanı öğrencinin puanına en yakın olan programa yerleştirilmesine, öğrencinin puanının ilgili yıldaki programların taban puanlarından düşük durumunda ise ilgili yıldaki en düşük taban puanlı programa yerleştirilirmesine” düzenlemesine, ,15. maddesinde, “Kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarındaki öğrencilerin ÖSYM tarafından kayıt olduğu yıldaki puanları dikkate alınarak merkezi olarak yerleştirilmesinden sonra, istemeleri halinde yükseköğretim kurumlarından özel öğrenci olarak ders alabilmesine ve bu derslerin yerleştirildiği yükseköğretim kurumunda saydırılmasına.” düzenlemesine 21. maddesinde, “ÖSYM tarafından öğrencilerin tercihlerinin 23 Ağustos 2016 Salı gününden, 26 Ağustos 2016 Cuma günü saat 23.59’a kadar alınmasına.” düzenlemesine, Ek-1 maddesinde de “kapatılan vakıf yükseköğretim kurumları ve koordinatör üniversitelerin karşılıklı olarak belirlendiği ve davacının öğrencisi olduğu kapatılan … Üniversitesine koordinatör üniversite olarak …Üniversitesi” olarak belirlenmesine ilişkin düzenlemeye yer verildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta davacı tarafından. Dava konusu Usul ve Esasların; Anayasası’nın 42. maddesinde belirtilen “öğrenim hakkının kapsamı ancak kanunla tespit edilir ve düzenlenir.” hükmüne aykırı olduğu idarenin kanunîliği ilkesine göre; idarenin eylem ve işlemlerinin kanuna dayanması gerektiği, eğitim hakkının usul ve esaslar ile belirlenmesinin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu iddia edilmiş ise de ,dava dosyasında yer alan bilgi, belgeler ile yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve dava konusu edilen usul ve esaslar ile Anayasası’nın 131. maddesi ile yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, amacıyla kurulan davalı idarenin; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 7. maddesinde de, yükseköğretim kurumlarının anılan Kanunda belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim-öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinin görevleri arasında sayılmıştır Dolayısıyla, davalı idare, Anayasanın 131. maddesi ve 2547 sayılı kanunun 7. maddesi uyarınca verilen yetkiye dayanarak dava konusu işlemi tesis ettiği açık olduğundan davacının bu yöndeki iddialarına itibar edilmemiştir.
Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen FETÖ/PDY’ye aidiyeti, iltisakı veya bu örgütle irtibatı belirlenen vakıf yükseköğretim kurumlarının kapatılması olağanüstü hâl kapsamında alınan bir tedbirin gereği olarak 23/07/2016 tarihli, 29779 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı KHK’nın 2.maddesinin 4.fıkrasının uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye, uygulamayı yönlendirmeye, her türlü tedbiri almaya ve ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye görevli ve yetkili kılındığı, kapatılan üniversitelerde öğrenim gören öğrencilerin Devlet veya Vakıf Üniversitelerine yerleştirmelerine ilişkin temel esaslar belirlenerek 6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun’un uyuşmazlık konusu genel düzenleyici işlem tarihinde yürürlükte olan 3. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca yerleştirme işlemlerinde ÖSYM’nin yetkilendirildiği anlaşılmaktadır.
Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnemesi ile kapatılan vakıf yüksek öğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin öğrencilikle ilgili koordinatör işlemlerinin kesintiye uğramaması için belirlenen koordinatör Devlet veya vakıf yükseköğretim kurumlarına aktarılmasına ilişkin düzenlemenin darbe teşebbüsü sonucunda ortaya çıkan olağanüstü hal süreciyle birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu süreçte on beş (15) vakıf yükseköğretim kurumunun kapatıldığı ve yaklaşık 65 bin öğrencinin yerleştirilme durumunun oluştuğu, kapatılan üniversitelerin her birine bir Devlet veya vakıf üniversitesinin koordinatör üniversite olarak belirlenmesinin zorunluluk olduğu tartışmasızdır.
Belirlenen koordinatör yükseköğretim kurumlarının hem fiziki, hem de öğretim elemanı imkanları ile bu sayıdaki öğrenciye eğitim veremeyeceği, kapatılan yükseköğretim kurumlarındaki kimi fakülte, enstitü, yüksekokul, bölüm ve anabilim dallarının koordinatör üniversitelerde bulunmadığı, yine kapatılan üniversitelerde eğitim alan yabancı uyruklu öğrenciler ile lisansüstü eğitim alan öğrencilerin yerleştirmelerinin merkezi sisteme tabi olmaması nedeniyle bu kapsamdaki öğrencilerin eğitimlerini kordinatör üniversitelerde devam etme imkanı sağlandığı anlaşılmış olup, kapatılan yükseköğretim kurumlarındaki öğrencilerin mağduriyet yaşamamaları ve eğitim düzeylerinin diğer öğrenciler aleyhine eşitlik ilkesine uygun olarak ÖSYM tarafından yerleştirilen öğrencilerin istedikleri ilde programın bulunması şartıyla özel öğrencilik statüsü verilerek ve özel öğrencilik statüsünde bulunan öğrenciler ile aynı bölümdeki öğrencilere aynı hakların verilmek suretiyle, Anayasada düzenlenen eğitim ve öğretim hakkı, hukuk devleti ve eşitlik ilkesine de uygun bir düzenleme yapıldığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda; milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen FETÖ/PDY’ye aidiyeti, iltisakı veya bu örgütle irtibatı belirlenen vakıf yükseköğretim kuramlarının kapatılması olağanüstü hâl kapsamında alınan bir tedbirin sonucu olup, bu kapsamda, kapatılan …Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde öğrenim gören davacının, dava konusu düzenleme uyarınca ÖSYM’nin yerleştirme işlemi ile anılan okula kayıt yaptırdığı yılda diğer yükseköğretim kurumlarının aynı adı taşıyan programların taban puanları esas alınarak ve tercih imkanı tanınmak suretiyle … Üniversitesi Hukuk Fakültesine yerleştirilmesinden sonra, … Üniversitesinde aldığı ve başarılı olduğu dersler sayılarak 3. sınıf öğrencisi olarak intibakının yapıldığı ve … Üniversitesi Hukuk Fakültesinde aktif özel öğrenci statüsünde ve yine aynı üniversitede lisans eğitimine devam ettiği ihtilafsız olup anılan düzenleme ile davacının herhangi bir hak kaybı ve/veya mağduriyetinin olmadığı anlaşıldığından, davacının iddialarına itibar edilmemiştir.
Bu itibarla, iptali istenen düzenlemelerde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 667 sayılı KHK ile kapatılan vakıf yükseköğretim kurumlarının önlisans ve lisans programlarındaki öğrencilerin işlemleri ile ilgili belirlemiş olduğu 18/08/2016 tarihli Usul ve Esasların 14. ve 20. maddelerinin incelenmesi:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2. maddesinin 1/a fıkrasında, iptal davaları, idarî işlemler hakkında yetki, sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan davalar olarak belirtildikten sonra, ilk inceleme konularının belirlendiği 14. maddesinin 3/c bendinde dava dilekçesinin ehliyet yönünden inceleneceği, 15. maddesinin 1/b bendinde ise, bu hususta kanuna aykırılık görülmesi hâlinde davanın reddedileceği kurala bağlanmıştır.
Bir iptal davasının açılabilmesi ve idari yargı mercilerinin bu davayı ön koşullar yönünden kabul edebilmesi için 2577 sayılı Yasa’nın 14. maddesi uyarınca dava dilekçesi “ehliyet” yönünden de incelenmelidir. Danıştay’ın istikrar bulan kararlarına göre, davacının subjektif dava açma ehliyetinin bulunduğunun kabulü için idari kararın davacının meşru, şahsi ve güncel bir menfaatini ihlal etmesi gerekmektedir. Menfaatin kişisel olması, idarî işlemin mutlaka davacı hakkında tesis edilmiş olmasını gerektirmemektedir. Sözü edilen menfaat alâkasının varlığı ve sınırlarının her olayda yargı yerince uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenmesi gerekmektedir.
YÖK tarafından yayınlanan Usul ve Esaslarının 14. maddesinde, “Tekemmül eden diploma ve diploma yerine geçen belgelerin düzenlenmesinin koordinatör yükseköğretim kurumu tarafından gerçekleştirilmesine, bu süreçte diploma veya diploma yerine geçen belgelerin imzalı olarak hazır olması halinde öğrencilere bu diplomaların verilmesine, diploma veya diploma yerine geçen belgelerin hazır olmaması durumunda diplomanın, öğrencinin yerleştirildiği yükseköğretim kurumu (koordinatör üniversite) tarafından düzenlenmesine, ancak diplomanın üzerinde 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca söz konusu yükseköğretim kurumuna yerleştirildiği ibaresinin yer almasına,” düzenlemesine, 20. maddesinde, ÖSYM tarafından yapılan yerleştirme işlemlerine tercih yapmayan adaylar haklarından vaz geçmiş kabul edilmesine ve tekrar yerleştirme yapılmamasına,” ilişkin düzenlemeye yer verildiği analaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta davacı tarafından, dava konusu Usul ve Esesların 14. maddesindeki düzenleme ile 20. maddesindeki düzenlemenin iptali istenilmiş ise de, dava konusu Usul ve Esasların 14. maddesindeki düzenlemenin eğitimini tamamlamış, mezun aşamasında olan öğrenciler için geçerli olduğu, 20. maddedeki düzenlemenin de, tercih yapmayan öğrencileri kapsadığı açık bir şekilde düzenlenmiştir.
Bu durumda, kapatılan …Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencisi olan ve dava konusu düzenleme uyarınca tercih yaparak ÖSYM’nin yerleştirme işlemi ile … Üniversitesi Hukuk Fakültesine 3. sınıf öğrencisi olarak yerleştirilme işlemi tamamlanan ve … Üniversitesi Hukuk Fakültesinde aktif özel öğrenci statüsünde eğitimine devam eden davacının, uyuşmazlık konusu Usul ve Esaslarının 14. maddesinde ve 20. Maddesinde yer alan düzenleme ile arasında meşru, kişisel ve güncel bir menfaat ilişkisi bulunmadığından bu kısma ilişkin dava açma ehliyetinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 667 sayılı KHK ile Kapatılan Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının Önlisans ve Lisans Programlarındaki Öğrencilerin İşlemleri İle iİgili 18/08/2016 tarihli Usul ve Esasların 2., 3., 6., 15., 21. ve Ek-1 maddelerinin iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE,
2. 18/08/2016 tarihli Usul ve Esasların 14. ve 20. maddelerinin iptali istemi yönünden DAVANIN EHLİYET YÖNÜNDEN REDDİNE,
3. Aşağıda ayrıntısı gösterilen toplam … -TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen … TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5. Posta gideri avansından varsa artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 15/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.