Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/3131 E. , 2021/2992 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/3131
Karar No : 2021/2992
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Bakanlığı / …
VEKİLİ : 1. Huk. Müş. Yrd. V. …
İSTEMLERİN_KONUSU : …. İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, davacı tarafından, dava konusu işlemin kardeşinin eşyalarının iade edilmesine ilişkin kısmı yönünden davanın reddine dair kısmının, davalı idare tarafından ise davacının kardeşinin mezar yerinin bildirilmesine ilişkin kısmı yönünden işlemin iptaline dair kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından; Tunceli ilinde 1994 yılında çıkan çatışmada ölen ağabeyi …’nin mezar yerinin tarafına bildirilmesi ve 1994 yılında evlerinde yapılan arama sonucunda askerler tarafından alınan ve ağabeyine ait olan kişisel eşyalarının iadesi istemiyle yapmış olduğu 11/03/2015 tarihli başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla; davacının kardeşine ait eşyalara evde yapılan arama sonrası el koyulması adli mercilerin görevine girmekle birlikte davacının kardeşinin cesedinin nereye gömüldüğü hususunun yargısal mercilerin görevine giren bir konu olmadığı açık olduğundan, davacının dilekçesinin bu kısmının idarece incelenmesi ve davalı idare tarafından davacının kardeşinin nereye gömüldüğü, öldüğü tarih itibari ile cesedin kime teslim edildiğine dair bilgi ve belgeler varsa bunların davacıya verilmesi gerektiği, bu durumda, dava konusu işlemin; davacı talebinin kardeşinin eşyalarının iade edilmesine ilişkin kısmının reddinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle bu kısım yönünden davanın reddine, kardeşinin mezarının nerede olduğunu öğrenme talebinin reddine ilişkin kısmında ise hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle bu kısmın iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, başvurunun 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun kapsamında yapılmadığı, Mahkemenin bu Kanun uyarınca hüküm kurmasının hatalı olduğu, yıllardır devam eden hukuka aykırı eylemlerin sonlandırılması amacıyla yapılan bir başvuru olduğu, Mahkeme kararının gerekçesiz olduğu, davalı idarece herhangi bir yargı kararına ya da yargı sürecine dahil olunmadan yapılmış haksız eylem sonucunda kişisel eşyalara el konulduğu, dolayısıyla bu hususun adli yargının görev alanına girmediği ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN_SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş olup davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının onanması, davanın reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından; Tunceli ilinde 1994 yılında çıkan çatışmada ölen ağabeyi …’nin mezar yerinin tarafına bildirilmesi ve 1994 yılında evlerinde yapılan arama sonucunda askerler tarafından alınan ve ağabeyine ait olan kişisel eşyalarının iadesi istemiyle yapmış olduğu 11/03/2015 tarihli başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Davalı idarenin temyiz isteminin incelenmesi:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, davacının kardeşinin mezar yerinin bildirilmesine ilişkin istemi yönünden işlemin iptaline ilişkin kısmı hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davacının temyiz isteminin incelenmesi:
Bakılan davada, davacı tarafından, 1994 yılında Edremit İlçe Jandarma Karakolu tarafından evlerine girilerek müteveffa ağabeyi …’nin kişisel eşyalarına el konulduğu ileri sürülerek bu eşyaların tarafına iadesi istemiyle davalı idareye başvuruda bulunulması üzerine davalı idarenin 31/03/2015 tarihli işlemi ile 17/09/2015 tarihinde Mahkeme kaydına giren savunma dilekçesinde, başvuruda belirtilen hususlara ilişkin davacının talebinin adli makamların görev alanına girdiği gerekçesiyle başvurunun reddedildiği anlaşılmaktadır.
İdare Mahkemesince, davacının kardeşine ait eşyalarının evde yapılan arama sonrası el koyulmasının adli mercilerin görevine girdiği gerekçesiyle dava konusu işlemin bu kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlıkta; davacının kardeşinin eşyalarına el konulan ev ile ilgili arama kararı bulunup bulunmadığı, evde bulunan davacının ağabeyine ait eşyalara ne suretle el konulduğu, var ise arama ve el koyma kararının hangi adli merciler tarafından verildiği hususları araştırılmaksızın davacının kardeşine ait eşyalara evde yapılan arama sonrası el koyulduğu, bu hususun adli mercilerin görevine girdiği gerekçesiyle eksik inceleme ve araştırma sonunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
3. Temyize konu …. İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, davanın reddine ilişkin kısmının BOZULMASINA, iptale ilişkin kısmının ONANMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03/06/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.