Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2021/358 E.  ,  2021/2645 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/358
Karar No : 2021/2645

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- Kendi adına asaleten …’e
velayeten …
2- …
3- …
4- …
5- …
6- …
VEKİLİ : Av. …

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Genel Komutanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMLERİN_KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılar tarafından, yakınları olan …’ün Van ili, Gürpınar Jandarma Komando Tabur Komutanlığı emrinde Jandarma Uzman Çavuş olarak görev yapmakta iken 02/09/2016 tarihinde bölücü terör örgütü mensuplarıyla çıkan çatışmada şehit olması nedeniyle uğramış oldukları manevi zararlara karşılık, davacılardan … için 125.000,00 TL, … için 100.000,00 TL, … için 75.000,00 TL, … için 75.000,00 TL, … için 50.000,00 TL, … için 50.000,00 TL ve … için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 525.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla; manevî zararı doğuran olayın yaşam hakkını sona erdiren bir ölüm olayı olması, eylemin oluş şekli itibarıyla toplumda yarattığı infial, olayın niteliği, zarar gören davacılar ile hayatını kaybeden kişi arasındaki yakınlık ilişkisi dikkate alındığında; davacılardan … için 100.000,00 TL, … için 75.000,00 TL, … için 50.000,00 TL, … için 50.000,00 TL, … için 35.000,00 TL, … için 35.000,00 TL ve … için 35.000,00 TL olmak üzere toplamda 380.000,00 TL manevi tazminatın, idareye başvuru tarihi olan 20/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından, davacılara ödenmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince; istinaf başvurularına konu …. İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usûle uygun olduğu, taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine, anılan Kanun’un 46. maddesi uyarınca Danıştay’a temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından, hükmedilen manevi tazminat miktarının yetersiz olduğu, hükmedilen tazminat miktarına olay tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, davacılara yapılan nakdi tazminat ödemesi düşülmeden manevi tazminata hükmedildiği, davacıların iddialarıyla bağlı kalınmadan olayın 5233 sayılı Kanun’a göre manevi tazminat istemlerinin çözülmesi gerektiği, dolayısıyla manevi tazminat istemlerinin 5233 sayılı Kanun’a göre reddi gerektiği, hükmedilen manevi tazminat miktarına faiz işletilmemesi gerektiği, manevi tazminat miktarının fahiş olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN_SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, davacıların temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmuş olup, davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY_TETKİK_HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz konu kararın, davacıların manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin kısmının bozulması, kısmen reddine ilişkin kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, tetkik hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :

MADDİ OLAY:
Davacılar tarafından, yakınları olan …’ün Van ili, Gürpınar Jandarma Komando Tabur Komutanlığı emrinde Jandarma Uzman Çavuş olarak görev yapmakta iken 02/09/2016 tarihinde bölücü terör örgütü mensuplarıyla çıkan çatışmada şehit olması nedeniyle uğramış oldukları manevi zararlara karşılık, davacılardan … için 125.000,00 TL, … için 100.000,00 TL, … için 75.000,00 TL, … için 75.000,00 TL, … için 50.000,00 TL, … için 50.000,00 TL ve … için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 525.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacıların temyiz istemlerinin incelenmesi;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın manevi tazminat isteminin kısmen reddi yönünden yapılan davacıların istinaf başvurularının reddine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Davalı idarenin temyiz isteminin incelenmesi;
2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun’un “Nakdi tazminat ve aylığın etkisi” başlıklı 6. maddesinde, “Bu Kanun hükümlerine göre ödenecek nakdi tazminat ile bağlanacak emekli aylığı uğranılan maddi ve manevi zararların karşılığıdır.
Yargı mercilerinde maddi ve manevi zararlar karşılığı olarak kurumların ödemekle yükümlü tutulacakları tazminatın hesabında bu kanun hükümlerine göre ödenen nakdi tazminat ile bağlanmış bulunan aylıklar gözönünde tutulur.” kuralı yer almıştır.
Olayda, …tarih ve …sayılı Nakdi Tazminat Komisyon kararıyla müteveffanın kanuni mirasçılarına 88.569,00 TL nakdi tazminat ödenmesine karar verildiği görülmektedir.
Yukarıda aktarılan Kanun hükmüne göre ödenen nakdi tazminatın hükmedilecek manevi tazminatın tutarının belirlenmesinde dikkate alınması gerekmektedir.
Dava konusu olayda davalı idarenin kusursuz sorumluluğundan kaynaklı uğranılan manevi zararın, manevi tazminatın zenginleşme aracı olamayacağı ilkesi de gözetilerek manevi tatmin sağlayacak, makul bir tutarın ödenmesine karar verilmek suretiyle giderilmesi gerekmektedir.
Olayda; manevi tazminat miktarının benzeri olaylarda hükmedilen manevi tazminattan yüksek belirlenmesini gerektiren farklı ve özel bir sebebin bulunmadığı, davacılar için hükmedilen manevi tazminat miktarının fazla olduğu görüldüğünden, manevi tazminatın amaç ve niteliği dikkate alındığında, hükmedilecek manevi tazminat miktarının Mahkemece yeniden belirlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesince, yukarıda belirtilen kriterler dikkate alınarak manevi tazminatın yeniden belirlenmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın kısmen kabulü, kısmen reddi yolundaki …. İdare Mahkemesi kararına yönelik taraflarca yapılan istinaf başvurularının reddine ilişkin temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi kararının, davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davacıların temyiz isteminin reddine,
3. Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin …. İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının reddi yolundaki temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının BOZULMASINA, davacıların istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının ONANMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 26/05/2021 tarihinde oy birliğiyle, kesin olarak karar verildi.