YARGITAY KARARI
DAİRE : 3. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/14207
KARAR NO : 2016/5261
KARAR TARİHİ : 05.04.2016
Davacı … ile davalı … vs. aralarındaki alacak davasına dair … 2.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 05.06.2014 günlü ve 2013/657 E.- 2014/460 K. sayılı hükmün onanması hakkında dairece verilen 06.07.2015 günlü ve 2014/18036 E.- 2015/12442 K. sayılı ilama karşı davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir.
Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili dilekçesinde, müvekkilinin hazineye ait gayrimenkulü ecrimisil ödemek suretiyle 2004-2005 yılında kiraladığını, buraya 340 kök zeytin diktiğini, taşıma su ile suladığını ilaçlamasını yapıp büyüttüğünü, şu an zeytin ağaçlarının 10 yaşlarında olduğunu son iki yıldır zeytin ağaçlarından tam verim alındığını, ancak müvekkilinin ecrimisil ödemek suretiyle ekip diktiği hazine arazisinin 2012 yılında maliye hazinesinden mücavir alan ve 18 uygulamasıyla … Belediyesine devredildiğini, davalı … Belediye Başkanlığına Yaveriye ..alanında gayrimenkulü kullanılan ….n’a parsel olarak parsellediğini, 1978 ada 1,2,3 parsel olarak parsellendiğini, daha sonra 1 ve 3 parseli takas suretiyle bu şahıslara müvekkilinin zeytin ağaçlarının olduğu gayrimenkulü devrettiğini, Belediye imar uygulamasında ..İ alanı olarak gösterildiğini,… şantiyesinin müvekkilinin zeytin ağaçlarının yanına kurulduğunu zeytin ağaçlarının değerinin tespiti için … 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2013/166 D.İş sayılı dosyası ile tespit yapıldığını 340 ağacın 8-9 yaşlarında bakımı yapılmış zeytin ağaçlarının sahibi müvekkilinin uğradığı zarara karşılık olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, zamanaşımı def’inde bulunmuş, mahkemece davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.
Verilen hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine,Dairemizin 06.07.2015 tarih, 2014/ 18036 E.; 2015/ 2442 K. sayılı kararıyla davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün onanmasına karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Dosyanın incelenmesinden, İmar Kanunu madde 18 gereği, imar uygulaması sonucu, davacıya ait ağaçların başka parsellerde kaldığı anlaşılmaktadır.
Davacı, imar uygulaması sonucu, ağaçlarının elinden gitmesi nedeni ile davalıların sebepsiz zenginleştiklerini iddia ederek, ağaç bedellerinin tahsilini talep etmektedir.
Yerel mahkeme tarafından, davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.
HMK ‘nun 114/e bendi gereğince, tarafların dava takip yetkisine sahip olmaları dava şartlarındandır. HMK madde 115 gereğince de, mahkeme dava şartlarının bulunup bulunmadığını, davanın her aşamasında res’en araştırır ve dava şartı noksanlığını tespit etmesi durumunda da, davanın usulden reddine karar verir.Bu husus, kamu düzenine ilişkindir.
Ancak, somut olayda, tevzi öncesi ve sonrası dava konusu ağaçların hangi taşınmazın veya taşınmazların sınırları içinde kaldığı ve sebepsiz zenginleşenin kim olduğu tam olarak tespit edilmemiştir. Öncelikle, bu durum tespit edilip, husumet durumunun çözümlenmesi gerekir.
Davanın doğru hasıma yöneltildiğinin anlaşılmasından sonra da, davalının zamanaşımı def’i üzerinde inceleme yapılması gerekecektir.
Davacı vekili dava dilekçesinde, “…Şu an taşınmazı satın alanlar tarafından gayrimenkil tel çekilmek suretiyle teslim alınmak istenmiş, belki zeytin ağaçlarını kullanıp kesmeyecekler, belki de satın alanlar zeytinlerin tamanın kesip sökecekler…” ifadelerini kullanmıştır. Bu ifadelerden , taşınmazın davacının zilyetliğinden çıkıp çıkmadığı tam olarak belli değildir. Davacının zilyetliğinin devam ettiği sürece, zamanaşımı da işlemeyecektir.
Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre,eldeki davada, zamanaşımı ağaçların zilyetliğinin davacıdan çıktığı anda başlar.
Öyle ise mahkemece, davacının ağaçlar üzerindeki zilyetliğinin son bulduğu tarihin araştırılıp, bu tarih itibariyle zamanaşımı hususunun değerlendirilmesi gerekir.
Mahkeme kararının açıklanan gerekçelerle bozulması gerekirken, zuhulen onandığı anlaşılmakla, davacı tarafın bu yöne ilişkin karar düzeltme isteminin kabulü ile, Dairemizin 06.07.2015 tarih, 2014/ 18036 E. 2015/12442 K. sayılı sayılı onama kararının kaldırılarak, … 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 5.6.2014 tarih, 2013/657 esas ve 2014/460 karar sayılı mahkeme kararının yukarıda açıklanan sebeplere binaen BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 05.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.