10. Daire 2020/6072 E. , 2021/455 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2020/6072
Karar No : 2021/455
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacı … vekili Av. … tarafından, İstanbul Gemi Siciline ve Türk Loydu Klasına … numarası ile kayıtlı … isimli geminin donatan sıfatıyla sahibi olan müvekkilinin, anılan geminin, Gemi ve Su Araçlarının İnşâ, Tadilat ve Bakım-Onarım Yönetmeliği’nin 14. madddesi uyarınca doğrudan belgelendirilmesi istemiyle Yalova Liman Başkanlığına yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve E. … sayılı işlemin iptali istemiyle …’na karşı açılan davada, … İdare Mahkemesince verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde … İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile … İdare Mahkemesi’nin uyuşmazlığın görüm ve çözümünde … İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun’un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki” başlıklı 34. maddesi, 1. fıkrasında; “İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesidir.” hükmüne yer verilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 936. maddesi uyarınca gemiler “taşınır eşyadan” sayılmış; aynı Kanun’un 937. maddesi, 2. fıkrasının atıfta bulunduğu Türk Medenî Kanunu’nun 429. maddesi, 1. fıkrasının “Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir aynî hak kurulması” hakkındaki (2) numaralı bendi uyarınca, yapı hâlinde veya tamamlanmış olan bütün gemiler “taşınmaz” hükümlerine, “gemi sicilleri”nin de “tapu sicili” hükümlerine tabi olduğu kural altına alınmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; İstanbul Gemi Siciline ve Türk Loydu Klasına … numarası ile kayıtlı … isimli geminin donatanı sıfatıyla maliki olan davacı tarafından, anılan geminin, Gemi ve Su Araçlarının İnşâ, Tadilat ve Bakım-Onarım Yönetmeliği’nin 14. madddesi uyarınca doğrudan belgelendirilmesi istemiyle Yalova Liman Başkanlığına yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve E. … sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, gemiler hakkındaki idari davalarda yetkili mahkemenin “taşınır” hükümlerine göre değil, “taşınmaz” hükümlerine göre tayin edilmesi gerektiği açık olup, … isimli geminin İstanbul Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı olduğu anlaşıldığından, dava konusu uyuşmazlığın görüm ve çözümünde taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetkiyi düzenleyen 2577 sayılı Kanun’un 34. maddesi, 1. fıkrası uyarınca geminin kayıtlı olduğu İstanbul Gemi Sicilinin bulunduğu yer idare mahkemesi olan İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ve dosyanın İstanbul 8. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Çanakkale İdare Mahkemesi’ne ve taraflara bildirilmesine, 11/02/2021 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.