YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/17022
KARAR NO : 2014/22251
KARAR TARİHİ : 09.12.2014
Mahkemesi : Ermenek Asliye Hukuk Mahkemesi
(İş Mahkemesi Sıfatıyla)
Tarihi : 23/11/2012
Numarası : 2010/1122-2012/1365
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.
Fazla çalışmanın belirlenmesinde, 4857 sayılı Yasanın 68’inci maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin de dikkate alınması gerekir.
Fazla çalışmaların uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtay’ca son yıllarda hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır. Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre taktir edilmelidir. Hakkın özünü ortadan kaldıracak oranda bir indirime gidilmemelidir.
Somut olayda davacı dava dilekçesinde günde kaç saat çalıştığını veya kaç saat fazla mesai yaptığını bildirmemişse de fazla çalışmalarının olduğunu ancak ücretlerinin ödenmediğini bu nedenle fazla çalışma ücretlerinin tarafına ödenmesini talep etmiştir. Yargılama sırasında dinlenen davacı tanığı S.. K.. davacının sabah 08.00 ile akşam 17.00 arasında çalıştığını akşamları da arıza olması halinde arızaya gidip haftanın 6 günü çalıştığını belirtmiş, diğer davacı tanığı İ.B.. davacının saat 08.00 ile akşam 17.00 arasında mesai yaptığını ancak bazen bunun akşam saat 21.00’a kadar uzadığını, davacının cumartesi pazar günleri de çalıştığını belirtmiştir. Dinlenen davacı tanıkların beyanlarıyla birlikte dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde davacının haftanın 6 günü 08.00-17.00 saatleri arasında günde 9 saat çalışıp 1 saat ara dinlenmesi yaptığında davacının haftalık 48 saat çalışması mevcut olup haftada 3 saat fazla mesaisi bulunmaktadır. Davalılar tarafından davacının fazla mesai ücretlerinin ödendiği ispatlanamadığına göre bu fazla çalışmalarının karşılığının hesaplattırılıp hüküm altına alınması gerekirken fazla mesai talebinin reddine karar verilmesi hatalı olup bozma sebebidir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 09.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.