Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2019/4533 E. , 2020/5581 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/4533
Karar No : 2020/5581
DAVACI :… adına vasisi …
DAVALILAR :1- … Bakanlığı / …
2- … Müdürlüğü / …
İSTEMİN KONUSU :Davacı tarafından, 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 2016/17 sayılı Genelgenin iptali ve bu düzenlemeler uyarınca alınan haklarının iadesine karar verilmesi istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … ‘NÜN DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. ve 5. maddelerine uygun olmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla davacıya … ‘in vasi olarak atandığı görüldüğünden, davaya vasi yoluyla devam edilmesine karar verilerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlenildikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 14/6. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2. maddesinin 1/a bendinde, iptal davaları; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak davalar olarak tanımlanmış; 2. fıkrasında, idari yargı yetkisinin, idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olduğu, idari mahkemelerin; yerindelik denetimi yapamayacağı, yürütme görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremeyeceği; aynı Kanunun 3. maddesinin 1. fıkrasında; idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; 2. fıkrasında, dilekçelerde davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin gösterileceği; 3. fıkrasında, dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 5. maddesinin 1. fıkrasında, her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı, ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabileceği; 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendinde, dilekçeler üzerinde bu Kanun’un 3. ve 5.maddesine uygun olup olmadığı yönünden inceleme yapılacağı; 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde, bu yönlerden Kanuna aykırılık görülür ise otuz gün içinde 3. ve 5. maddeye uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak yahut (c) bendinde yazılı hallerde, ehliyetli olan şahsın avukat olmayan vekili tarafından dava açılmış ise otuz gün içinde bizzat veya bir avukat vasıtasıyla dava açılmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği; 15. maddesinin 5. fıkrasında, bu yönlerden dilekçenin reddedilmesi üzerine yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İptal davalarında iptali istenilen işlem ya da işlemlerin sayı, tarih, tebliğ tarihi belirtilmek ve menfaat bağı kurulmak suretiyle işlemin tamamının mı, yoksa belli kısımlarının mı iptalinin istenildiğinin hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıkça gösterilmesi gerekmektedir. Bir düzenleyici işlemin tamamının ancak yetki veya şekil yönünden iptalinin istenebileceği; aksi halde tüm maddeler yönünden tek tek hukuka aykırılık sebeplerinin belirtilmesi ve düzenleyici işlemin iptali istenen kısımlarının davacının menfaatini ne şekilde etkilediğinin açıklanmış olması gerekmektedir. Dilekçede istemin açık, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirtilmiş olması, her bir madde veya kısım ile menfaat ilgisi kurulması ve hukuka aykırılık sebeplerinin ortaya konulması gerekmektedir.
Uyuşmazlık, emekli olan davacının 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesi ve 2016/17 sayılı Başbakanlık Genelgesi doğrultusunda silah ruhsatlarının iptal edildiği, iddiasıyla 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 2016/17 sayılı Başbakanlık Genelgesinin iptali ile bu kapsamda haklarının iadesi isteminden kaynaklanmakta ise de, 2016/17 sayılı Genelge doğrultusunda tesis edilen işlemin, davacının öğretmen olan eşinin görevden uzaklaştırılmasının ardından, söz konusu silahların emanete alınmasından ibaret olduğu, davaya konu edilen silah ruhsatlarının iptali ile mülkiyetinin kamuya geçirilmesine ilişkin işlemlerin, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu Ek-4. maddesi uyarınca tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Öte yandan, Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnameleri, Anayasa’nın 121. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak Cumhurbaşkanı’nın başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulunca çıkartılan, yasa gücünde ve düzeyinde olan hukuki düzenlemelerdir. Dolayısıyla, idari işlemlere karşı açılan davaların çözümüyle görevli idari yargıda, yasa gücünde olan Kanun Hükmünde Kararname hükmünün iptali istemiyle açılmış davaların incelenmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Bu durumda, davacı tarafından, 2016/17 sayılı Başbakanlık Genelgesi yönünden menfaat ihlalinin dava dilekçesinde açıkça ve tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirtilmesi ve silah ruhsatlarının iptaline ilişkin işlemler yönünden hukuka aykırılık sebeplerinin gösterilmesi, her bir işlemin tarih ve sayısı ile tebliğ tarihi belirtilerek dilekçe ekine dava konusu işlem ile tebliğ alındısına ilişkin belgenin eklenmesi ve karşı taraf sayısından bir fazla düzenlenerek imzalanmış dilekçelerle yeniden dava açılması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. ve 5. maddelerine uygun olmayan dava dilekçesinin, aynı Kanun’un 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi gereğince bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren otuz (30) gün içinde yukarıdaki hususlar gözetilerek, yeniden dava açmakta serbest olmak üzere REDDİNE,
2. Dilekçenin yenilenmesi halinde harç alınmasına, dilekçenin yenilenmemesi halinde adli yardım talebinin kabul edilmesi nedeniyle davanın açılışı sırasında tahsil edilmeyen ve ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderinin davacıdan tahsili için ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
3. Dilekçe ve eklerinin davacıya iadesine,
4. Yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde anılan Kanun’un 15. maddesinin beşinci fıkrası gereğince davanın reddedileceği hususunun davacıya bildirilmesine, kararın bir örneğinin davalı idareye bildirilmesine, 03/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.