YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/12581
KARAR NO : 2014/18787
KARAR TARİHİ : 02.12.2014

MAHKEMESİ : BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 10/04/2014
NUMARASI : 2013/439-2014/97

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 10.04.2014 tarih ve 2013/439-2014/97 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin alacağına karşılık olarak almış olduğu 30.06.2013 tarihli 40.000 TL bedelli çekin hırsızlık sonucu çalındığını, çek iptali davası açıldığını, davalının çeke dayalı olarak icra takibi başlattığını, davalı ile ciranta …Proje Dekorasyon İnşaat San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığı gibi davalı ile müvekkil şirket arasında da ticari ilişki bulunmadığını belirterek dava konusu çekin istirdadı ile müvekkilin ciranta . Proje Dekorasyon İnşaat San. Ve Dış. Tic. Ltd. Şti.’den sonraki haklı hamil sıfatıyla alacaklı olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, çekte keşideci veya ciranta sıfatı bulunmayan, icra takibi konusu çekle hiçbir ilgisi olmayan ve icra dosyasında da borçlu bulunmayan davacının aktif dava ehliyetinin olmadığını, ticari ilişki kapsamında çekin müvekkiline geçtiğini ve müvekkilinin iyi niyetli meşru hamil olduğunu belirterek davanın reddine, kötü niyetli davacının %20’den aşağı olmamak üzere tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çekin cirolar yoluyla davalıya intikal ettiği, çek arkasındaki ciro silsilesi kapsamında davacı şirketin çekte sıfatının bulunmadığı, davacının aktif dava ehliyetinin olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi (6762 sayılı TTK m.704) uyarınca açılan çekin istirdadı istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesinde “Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790’ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.” denilmiştir. Belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir.
Zayi olan çekin istirdadı talebiyle açılan işbu davada ispat yükü davacıda olup, davacının senedin rızası hilafına elinden çıktığını ve senedi elinde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir. Mahkemece her ne kadar çekte yer alan ciro silsilesine göre davacının sıfatının olmadığı ve davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de, davacının çekin bütün hususiyetleri hakkında beyanda bulunmak suretiyle çek iptali davası açtığı, bu davada davacıya çek istirdadı davası açmak için süre verildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, davacının yetkili hamil olmadığı, aktif dava ehliyeti bulunmadığından bahisle deliller toplanmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.