YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2018/94
KARAR NO : 2018/18559
KARAR TARİHİ : 13.11.2018
MAHKEMESİ : … ……Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda … 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 29.03.2017 tarihli ve 2014/424 Esas, 2017/88 Karar sayılı kararıyla davanın usulden reddine karar verilmiş olup, Mahkeme hükmüne karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine … ……Mahkemesi (16.) Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kaldırılmasına ve davalı … aleyhine açılan davanın esastan, davalı … ve … kızı …… aleyhine açılan davanın ise pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş, bu kez de ……Mahkemesi kararının duruşma yapılması suretiyle Yargıtayca incelenmesi davacı vekilince istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 13.11.2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü temyiz eden davacı vekili Av. … ve karşı taraftan … vekili Av. …… Güven geldiler. Duruşmaya başlanarak temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan ve hazır bulunanların sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
KARAR
Davacı vekili dilekçesinde, evveliyatında …… şerhi bulunan … ……… Mahallesi 200 ada 19 parsel sayılı taşınmazın … tarafından … aleyhine açılan dava sonucu …… Kanunu 17. madde kapsamında kim olduğu bilinmeyen veya mirasçı bırakmadan öldüğü kabul edilen ……’nin 1/2 payının …… adına tescil edilmesine dair kararının doğru olmadığı ileri sürülerek …… Medeni Kanununun 713/2. maddesi gereği olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı tapu iptali ve tescili istenmiştir.
Mahkemece, 5737 sayılı …… Kanunu’nun 17. maddesi kapsamında … aleyhine açılıp …… adına verilen tescil kararının kesin hüküm ve ……’nin ise taşınmazda malik olmadığından hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmiş, istinaf incelemesi sonucu ise ……Mahkemesi, …… Kanunu’nun 17. madde kapsamında açılıp karara bağlanan kesinleşmiş ilamı güçlü delil olarak değerlendirip, … aleyhine açılan davayı esastan, … ve diğer davalı … yönünden ise iptali istenilen payda malik olmamaları sebebi ile pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar vermiştir.
5737 sayılı …… Kanunu’nun “Taşınmazların vakfına dönmesi” başlıklı 17.maddesinde, taşınmazları tasarruf edenlerin veya maliklerin mirasçı bırakmadan ölümleri, kaybolmaları, terk veya mübadil gibi durumlara düşmeleri halinde icareteynli ve mukataalı taşınmaz malların mülkiyetinin vakfı adına tescil edileceği, 4721 sayılı …… Medeni Kanunu’nun taşınmaz mülkiyetinin kazanılması hallerinden “Olağanüstü zamanaşımı” başlıklı 713. maddesinin ilk fıkrasında, tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebileceği, maddenin ikinci fıkrasında ise tapulu taşınmazlar yönünden edinme durumu düzenlenmiş ve aynı koşullar altında, maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan veya yirmi yıl önce hakkında gaiplik kararı verilmiş bir kimse adına kayıtlı bulunan taşınmazın tamamının veya bölünmesinde sakınca olmayan bir parçasının zilyedi de, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilme imkanı verilmiştir.
Somut uyuşmazlıkta ilk önce çözümlenmesi gereken husus; taşınmazın 1/2 payının …… Kanunu’nun 17. maddesi kapsamında vakfı adına tescil edilen malik …’nin ölümü ile mirasçı bırakıp bırakmadığı hususudur. Bu durum açıklığa kavuşturulduktan sonra somut uyuşmazlıkta nihai karar verilmelidir.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Öncelikle taşınmazın …… adına tescil edilen 1/2 pay maliki …’nin (……t eşi) mirasçı bırakıp bırakmadığının tespiti için … ve … hasım gösterilerek mirasçılık belgesi almak üzere davacı tarafa süre ve imkan verilmesi, …’nin mirasçılarının olduğunun belirlenmesi durumunda, taşınmazın diğer 1/2 payı yönünden …… şerhinin kaldırılmasına dair … 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin kanun yollarından geçerek 02.06.2014 tarihinde kesinleşen 02.07.2013 tarihli ve 2013/174-323 sayılı ilamı uyarınca taşınmazın …… adına tescil edilmesinin yolsuz olacağı, önceki malik ……’nin ölüm tarihinden itibaren taşınmaz bölümünün …… adına tescil tarihi itibari ile TMK’nin 713/2. maddesi kapsamında olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı koşulları yani taşınmaz bölümünün davacı … yönünden nizasız fasılasız halde 20 yıl malik sıfatıyla zilyetlik şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi gereklidir. Bu amaçla davacı iddiası ile davalı savunmaları doğrultusunda taraf delilleri toplanarak karar verilmesi, pay maliki …’nin mirasçı bırakmadan öldüğünün tespit edilmesi durumunda ise …… Kanunu’nun 17. maddesi uyarınca lehine şerh bulunan ……’na, …… malı olmadığı kabul edilmesi halinde ise TMK’nin 501. maddesi gereğince …’ye kalacağı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 33. maddesi yollaması ile genel madde niteliğindeki 18. madde uyarınca kanunları uyarınca Devlete kalan taşınmaz mallar, tapuda kayıtlı olsun olmasın kazandırıcı zamanaşımı yolu ile iktisap edilemeyeceğinden davanın şimdiki gibi reddine karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK’nin 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın … Bölge Adliyesi Mahkemesi (16.) Hukuk Dairesine gönderilmesine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 13.11.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.