YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/7790
KARAR NO : 2010/15031
KARAR TARİHİ : 04.11.2010
Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmün, davacı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava, davalı işverene ait çeyiz eşyaları satışı(….. çeyiz evi) işyerinde, 01.05.2001-31.05.2006 tarihleri arası dönemde terzi olarak geçen sigortalı çalışmaların tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, taraflar arasındaki ilişkinin hizmet akti olmayıp,davacının kendi nam ve hesabına, davalı işverene ait işyerinde faaliyette bulunduğundan bahisle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemenin hükmü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.İfadelerine başvurulan tanık anlatımları, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin belirlenmesi konusunda yeterli değildir.
Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Yasanın 79.maddesi olup,bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar kamu düzenine ilişkin bulunmaları, sigortalılığın zorunlu, kişiye bağlı ve devredilemez bir hak olması nedeniyle özel bir duyarlılıkla araştırması yapılarak deliller re’sen toplanmalıdır.
Bu nedenle, davalı işverenin kurum nezdinde bulunan varsa iş yeri dosyası ile, dava konusu yapılan dönemi içerir iş yerine ait dört aylık sigorta primleri bordrolarının tamamı davalı kurumdan getirtilmeli,varsa işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyası getirtilmeli,sigortalının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu yeterince araştırılmalı; davacının kendi nam ve hesabına terzilik faaliyetinde bulunduğunun idda edilmesi karşısında,davacıya ait…..şahsi sicil dosyası ile vergi-oda-sicil kayıtlarının varlığı usulünce araşırılmalı; davacı ile davalı arasında varsa kira sözleşmelerinin ibrazı sağlanmalı, çalışmaya konu dönemde sigortalıyı yakından tanıması gereken müdür, şef, ustabaşı ve çalışma arkadaşları ile aynı çevrede iş yapan başka işverenler veya bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler, aynı yerde çalışması bulunan bordo tanıkları saptanarak, bilgi ve görgülerine başvurulmalı, elde edilecek bu kanıtlar, işin ve iş yerinin niteliği ile ilk yargılamada dinlenilen tanık anlatımları dikkate alınarak çalışmanın şekli ve taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği belirlenerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.
Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davacı Avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine, 04.11.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.