YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/8066
KARAR NO : 2013/22807
KARAR TARİHİ : 13.12.2013
MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Eskişehir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11.12.2012 tarih ve 2012/99-2012/531 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalıya ait 54.000 kg patatesin taşınması işini üstlendiğini, alıcı firmanın ürünlerin donduğunu belirterek teslimattan kaçındığını, bunun üzerine durumun davalıya haber verildiğini, davalının da malları teslim almak istemediğini, kendilerine 30.10.2011 tarihli 21.434,22 TL bedelli fatura tanzim ettiğini, bu miktarı hiç kusurları yokken ödemek zorunda kaldıklarını, yaptıkları tespitte hasarın taşıma sırasında meydana gelmediğinin belirlendiğini ileri sürerek, anılan miktarın iadesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının patatesleri yüklemeye geç geldiğini, yüklemenin ertesi güne sarkttığını, gece ayaz olması nedeniyle patateslerin davacı kusuru sonucu donduğunu, düzenlenen faturanın rıza ile ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, 818 Sayılı BK’nun 62. maddesi uyarınca borçlu olmadığı şeyi rızası ile veren kimsenin hataen kendisini borçlu zan ederek verdiğini ispat etmedikçe istirdat isteminde bulunamayacağı, faturanın rıza ile ihtirazi kayıt öne sürülmeden ödendiği, davacının kendisini hataen borçlu zan ettiğini öne sürmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, borçlu olmadığı halde ödeme yaptığı iddiasıyla EBK 62. md. uyarınca açılan alacak davasıdır. Mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş ise de verilen karar yeterli araştırmayı içermemektedir. EBK 62. maddesinin uygulanabilmesi için borç bulunmadığı halde ödemenin şahsın ihtiyarıyla ve hataen yapılması gerekir. Somut olayda şahsın ihtiyarıyla ödeme söz konusu ise de davacı hataen ödendiğini ve aslında borcun olmadığını iddia etmiştir. BK 62. maddesine göre, yerine getirilen borcun eda anında “mevcut olmaması” gerekir. Davacı, ödemeyi yapmışsa da davaya konu patateslerin davalının kusuru nedeniyle hasar gördüğünden aslında borçlu olmadığını iddia etmiştir. Belirtilen maddedeki “hata”, iradenin hata sebebiyle bozulması değil, aksine borcun sebebinin yokluğudur. Sebebin bulunmaması hata unsurunun varlığı için yeterli olup, nedensiz zenginleşmede hata unsurunun açıklandığı şekilde ele alınması gerekir. Bu itibarla, davanın esasına girilerek davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği ve davacının delilleri değerlendirilerek davasında haklı olup olmadığının belirlenmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçeyle davanın reddi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA,13.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verilmiştir.