YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2017/290
KARAR NO : 2019/3173
KARAR TARİHİ : 29.05.2019
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı … vekili Avukat … tarafından, davalı … aleyhine 19/06/2014 gününde verilen dilekçe ile kurum zararı sebebiyle alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 18/12/2014 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
1-Davacının temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Dava, kurum zararı sebebiyle tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, davalının er olarak askerlik görevini yaptığı esnada kullandığı askeri ambulansla hatalı sollama yapmak suretiyle kazaya sebebiyet vermesi sonucu ambulansta maddi hasarın meydana geldiğini ve hasar sebebiyle müvekkili kurumun zarara uğradığını belirterek tazminat isteminde bulunmuştur.
Davalı, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, K.K.K. 2. Kolordu Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 2006/377 esas ve 2006/108 karar sayılı kararının davacı tarafından temyiz edilmemesi sebebiyle davalı bakımından usuli kazanılmış hak oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dosya kapsamından; K.K.K. 2. Kolordu Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 2006/377-108 sayılı kararı ile davalının mahkumiyetine ve oluşan zararın tamamının tahsilinin davalıyı müzayakaya düşüreceğinden zararın 4.000,00 TL’sinin tahsiline karar verildiği, kararın davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine Askeri Yargıtay tarafından bozulduğu, bozmaya uyularak yapılan yeniden yargılama sonucunda K.K.K. 2. Kolordu Komutanlığı Askeri Mahkemesince, Hazine zararı olan 21.613,47.TL nin takip ve tahsilinin saklı tutulmasına karar verildiği, iş bu kararın taraflarca yasa yoluna başvurulmaması sebebiyle 06/07/2011 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Şu halde, davalı bozma sonrası verilen ikinci kararı temyiz etmediğine göre, anılan kararda geçen Hazine zararı olan 21.613,47.TL nin takip ve tahsilinin saklı tutulmasına ilişkin hüküm fıkrası davalı yönünden de kesinleşmiş, ilk kararda hükmedilen 4.000,00 TL bakımından davalının usuli kazanılmış hakkının varlığından söz etme imkanı kalmamıştır. Hal böyle olunca, davacı kurum ambulansına gelen hasarın tespit edilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmiş olması doğru olmamıştır.
2-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
3- Davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Kusur, zarar kapsamını belirlemede etkin ise de hakkaniyet de onunla birlikte değerlendirilmesi gereken önemli ögelerdendir. Davalı, Anayasa’nın 72. maddesi gereği, hakkı olan askerlik görevi sırasında kusuru ile zarara yol açmıştır. Hizmetin karşılığında ücret almaması ve bu hizmetin anayasal bir görev niteliğinde olması nedeniyle, tazminatın tamamından sorumlu tutulması, hakkaniyet ögesinin kapsam belirlemede dikkate alınmamış olunması sonucunu doğurur. Şu durumda anılan öge değerlendirmeye katılarak asker olan davalı yönünden belirlenecek tazminattan belirli bir indirim yapılması gereklidir. Yerel mahkemece açıklanan bu yönün gözetilmemesi de doğru olmamış, kararın bozulmasını gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan (1) nolu bentte gösterilen sebeplerle davacı yararına, (3) nolu bentte gösterilen sebeplerle davalı yararına BOZULMASINA, (2) nolu bentte gösterilen sebeplerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine ve davalıdan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 29/05/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.