YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/4293
KARAR NO : 2013/15379
KARAR TARİHİ : 14.11.2013
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Kiracılık sıfatının tespiti
Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı kiracılık sıfatının tespiti davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Dava, kiracılık sıfatının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, dava dilekçesinde, davalı Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait … ada, …, …, …, …, …, … parsel sayılı mecuru 2004 yılında yapılan sözleşme ile … ada … parsel sayılı mecuru 2009 yılında yapılan sözleşme ile kiraladıklarını, davalı idarenin 26/11/2010 tarihli yazıları ile 2011 yılında sözleşme yapılmayacağı, taşınmazların 31/12/2010 tarihine kadar teslim edilmesi, aksi halde 5737 sayılı Vakıflar Kanunu ve 2886 Sayılı Yasanın 75. maddesine göre mülki amirlikçe tahliye edileceğini bildirdiğini, 6570 sayılı yasa çerçevesinde tahliye sebebinin bulunmadığını, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu yönünden de 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 20. Maddesi gereğince kira süresinin bitiminden 1 ay önce bildirim yapılması şartıyla mülki amirliğin tahliye edebileceğini, davalının süresinde bildirimde bulunmadığını belirterek kiracılık sıfatının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili davanın reddini savunmuştur. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 5737 Sayılı Kanunun 79/c maddesi ile değişik “Ecrimisil ve Tahliye” başlıklı 75.maddesinin 3 ve 4.fıkrasında; “kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm var ise ona göre hareket edilir. Aksi halde ecrimisil alınır. İşgal edilen taşınmaz mal, idarenin talebi üzerine bulunduğu yer mülkiye amirince en geç onbeş gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edilir.” hükmü bulunmaktadır. Bu madde önceleri sadece Hazine tarafından bu kanun hükümlerine göre kiraya verilen taşınmazlar hakkında uygulanırken, 13.7.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 15/p-3 maddesi hükmüyle belediye taşınmazları 5538 Sayılı Kanunun 26/b maddesi uyarınca İl Özel İdareleri ve son olarak 5737 Sayılı Kanunun 79/c maddesi uyarınca Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait taşınmazlar hakkında da uygulanması öngörülmüştür. Bu madde ile adı geçen kurumlara tahliye konusunda bir ayrıcalık tanınmıştır. Yasal süre bitiminden itibaren ecrimisil alınacağı hüküm altına alındığından, 2886 Sayılı Yasanın 1.maddesi uyarınca usulüne uygun yeni bir sözleşme yapılmadıkça kiracıyı fuzuli şagil kabul etmek gerekir.
Hazine, Vakıflar Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri ve Belediyeler 2886 Sayılı Yasa uyarınca kiraya verdikleri taşınmazlarını, kira süresi sonunda, işgal ne kadar süre devam ederse etsin kiralananın 6570 Sayılı Yasaya ya da Borçlar Kanununa tabi olup olmadığına bakılmaksızın her zaman gerek mahkemeden gerekse mülki amirinden tahliyesini isteyebilirler. Ecrimisil olarak alınması gereken paranın “kira parası” adı altında alınmış veya ödenmiş olması, taraflar arasındaki kira sözleşmesinin yenilendiği anlamına gelmez.
Olayımızda; Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından 01/01/2004 başlangıç 31/12/2004 bitiş tarihli kira sözleşmesi ile … ada …, …,…,…,…,… nolu parseller üzerindeki dükkan, 18/12/2009 başlangıç tarihli 31/12/2010 bitiş tarihli kira sözleşmesi ile … ada … parsel sayılı taşınmaz üzerindeki dükkan davacılara kiralanmıştır. Her iki kira sözleşmesinin ekinde bulunan ve taraflarca imzalanan şartname hükümlerine göre kiralananların 2886 sayılı yasa hükümlerine göre kiralandığı anlaşılmaktadır. Esasen bu husus tarafların ve mahkemenin de kabulünde olup, davacı vekili Vakıflar Kanununun 20. Maddesine göre kira süresinin bitiminden 1 ay önce bildirim yapılmadığından kira süresinin uzadığını belirtmiş, mahkemece kira süresinin bitiminden 1 ay önce bildirim yapılmadığından bahisle kiracılığın tespitine karar verilmiştir. 5737 Sayılı Vakıflar Kanununun 20. Maddesinde kira süresinin bitiminden bir ay önce bildirim yapılması kaydıyla, hiçbir hüküm ve karara bağlı olmaksızın kira süresi sonunda taşınmazın mülki amirlikçe tahliye edileceği düzenlemesine yer verilmekle birlikte maddede yer alan bildirim, taşınmazın 2886 sayılı yasanın 75. Maddesi uyarınca mülki amirlikçe tahliye edileceği hususunda kiracının uyarılmasına ilişkindir. Bu bildirimin yapılmamış olması halinde kira süresi kendiliğinden uzamaz, yukarıda açıklandığı üzere yeni bir sözleşme yapılmadıkça kiracıyı fuzuli şagil kabul etmek gerekir. Bu nedenle mahkemece davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 Sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 14.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.