YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2019/2062
KARAR NO : 2019/3333
KARAR TARİHİ : 11.07.2019
Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davalı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat … ile davalı vekili Avukat … geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu işin gereği konuşulup düşünüldü:
– K A R A R –
Dava, teminat kesintisinin iadesi istemiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptâli, takibin devamı ve icra inkâr tazminatı istemlerine ilişkin olup, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraflarca temyiz edilmiştir. Davacı taşeron, davalı ise yüklenicidir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davacı taşeron, davalı yüklenicinin üstlendiği …, …, …, …, …, … HES projelerini taşeron olarak imâl edip teslim ettiğini, davalı yüklenicinin gerçekleşecek risklere karşı hakedişlerinden teminat kesintisi yaptığını, işlerin kesin kabullerinin yapılmasına rağmen teminatların iade edilmediğini iddia etmiş; davalı yüklenici ise sözleşmelere göre tutulan teminatların … Barajı ve HES inşaatında meydana gelen iş kazalarının teminatı olarak tutulduğunu, aleyhlerine açılan iş davalarının devam ettiğini, buna dair davacının ibraname başlıklı belge imzaladığını belirterek davanın reddini savunmuş; mahkemece yapılan yargılama sonunda davacı taşeron tarafından verilen ibranamenin kesin kabulden önce verildiği, işlerin kesin kabullerinin yapıldığı, bu nedenle sözleşmenin 11. maddesinde düzenlenen nakdi teminatın iade koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Taraflar arasında farklı tarihlerde ve farklı yerlere ilişkin baraj ve HES inşaatı yapılması konusunda taşeronluk sözleşmeleri akdedilmiştir. Söz konusu sözleşmelerin 11. maddesinde nakdi teminatın iade edilmesi, işin kesin kabulünün yapılmasına ve 12. maddede düzenlenen kesin teminat tutarının alt yüklenicinin faaliyetlerinden dolayı yüklenici aleyhine açılmış ve henüz sonuçlanmamış davaların muhtemel riskini karşılama koşuluna bağlanmıştır. Davacı taşeron tarafından imzalanan tarihsiz ibranamede, … Barajı ve HES inşaatı işine ait baraj yapıları ile …-… İl Yolunun büyük sanat yapılarının kalıp, demir, beton işlerinin
yapılması işi ile ilgili olarak 01.05.2009 tarihinde imzalanan sözleşmenin 31.12.2010 tarihi itibariyle sona erdiği, bu sözleşmenin ifasından doğacak her türlü borçlardan sorumlu olunacağı taahhüt edilmiştir. Dosya arasında bulunan … İş Mahkemesinin 2013/33 Esas ve 2015/405 Esas sayılı dava dosyalarının, davacı SGK tarafından davalı olarak iş bu davanın tarafları aleyhine … Baraj İnşaatı devamı sırasında vefat eden işçiler … ve …’nın hak sahiplerine ödenen tazminatların rücu istemiyle açıldıkları ve yargılamaların devam ettiği anlaşılmıştır. Mahkeme tarafından her ne kadar kesin kabullerin yapıldığından bahisle nakdi teminatın iadesine karar verilmiş ise de sözleşmenin 12. maddesinde kesin teminat miktarının meydana gelen zararları karşılayıp karşılamadığı noktasında bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.
Bu nedenlerle mahkemece yapılacak iş, … Barajı ve HES inşaatının yapımı esnasında davacı taşeronun sorumluluk alanı içinde iki işçinin vefat ettiği, bu nedenle SGK tarafından az yukarıda bahsedilen rücu davalarının açıldığı ve söz konusu davaların devam ettiği anlaşıldığından davacı taşeron tarafından bu işe dair verilen ibranamede bu sözleşmeden kaynaklanan sorumluluk ve borçların taraflarınca ödeneceği, buna dair hakediş ve teminatlardan yapılan kesintilerin elde tutulmasını taahhüt etmiş olduğu anlaşıldığından, … işine dair davalı yüklenici tarafından ne kadar kesin ve nakdi teminat tutarının elde tutulduğu konusunda taraflardan açıklama yapılmasını talep etmek, bu iş haricinde başka işlerden kaynaklanan teminatların elde tutulduğunun anlaşılması durumunda davalı yüklenicinin bu teminatları da elde tutabileceğine dair gerek 01.05.2009 tarihli sözleşmede gerekse bu işe dair verilen ibranamede hüküm bulunmadığından bu miktarların iadesine karar vermek, bu işe dair tutulan teminatların ise iade koşullarının oluşup oluşmadığının sözleşmenin 11, 12 ve 18. maddelerinin birlikte değerlendirerek sonucuna uygun karar vermekten ibaret olmalıdır.
Eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu verilen karar doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacının tüm, davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, 2.037,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacıdan alınarak Yargıtay’daki duruşmada vekille temsil olunan davalıya verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 15,20 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 5766 sayılı Kanun’un 11. maddesi ile yapılan değişiklik gereğince Harçlar Kanunu 42/2-d maddesi uyarınca alınması gereken 143,50 TL Yargıtay başvurma harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya iadesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 11.07.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.