YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2018/4287
KARAR NO : 2019/355
KARAR TARİHİ : 23.01.2019
Mahkemesi : Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı olan Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen kararın temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
– K A R A R –
Dava, arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin yüklenicinin temerrüdü nedeniyle feshi istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın kabulü ile yüklenicinin temerrüdü nedeniyle taraflar arasında imzalanan … 1. Noterliği’nin 24.10.2011 gün … yevmiye nolu kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin geriye etkili feshine dair verilen karara karşı davalı yüklenicinin istinaf başvurusu … Bölge Adliye Mahkemesinin 05.06.2018 gün 2017/615 Esas, 2018/633 Karar sayılı ilamı ile esastan reddedilmiş, verilen karar yasal süresi içinde yine davalı yüklenici vekilince temyiz edilmiştir.
Davacı arsa sahibi, davalı yüklenicidir. Davalı yüklenici … 1. Noterliği’nde davacı arsa sahibi ile imzaladıkları 24.10.2011 gün 21906 yevmiye nolu düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesi ile davacı arsa sahibine ait … … Beldesi … Mevki 3 pafta 3048 parsel sayılı taşınmaz üzerinde arsa payı karşılığı inşaat yapımını üstlenmiştir.
Sözleşmenin 6.a maddesine göre sözleşme tarihinden itibaren 3 ay içerisinde binaların projeleri hazırlanarak inşaat ruhsatı alındıktan sonra kat irtifakları kurulacak ve inşaata başlanacaktır. Su basman seviyesi ruhsatı alış tarihinden itibaren 24 ayda inşaat anahtar teslimi bitirilerek, daireler kooperatife teslim edilecektir. 6. b maddesinde kooperaftiften dolayı işin uzaması halinde geçen sürenin inşaat süresine ilave edileceği ve yine 6. c maddesinde yüklenicinin elinde olmayan nedenlerle inşaaat süresinde oluşacak uzamanın inşaat süresine ilave edileceği kabul edilmiştir. Sözleşmenin 22. a maddesinde de yükleniciden kaynaklanan sebeplerle inşaat süresinde tamamlanamaz ise kooperaftin bir kereye mahsus olmak üzere yükleniciye 3 aylık ek
süre vereceği, bu 3 ay sonunda da inşaat tamamlanamaz ise kira kaybı, gecikme cezası ve kooperatifin zararlarına karşı tarafların ayrıca protokol imzalayacakları kararlaştırılmıştır.
Buna göre inşaatın anahtar teslimi yapımı üstlenildiğinden tamamlanıp teslim edilme süresi su basman (temel üstü) ruhsat tarihinden itibaren 24 aydır. 22. b maddeye göre de temerrüt bir kereye mahsus olarak verilecek 3 aylık ek süreden sonra oluşacaktır. Dairemizin yerleşik içtihat ve uygulamalarında da kabul edildiği gibi arsa sahibinden kaynaklanan gecikmeler ve tarafların iradesi dışında ve dava dışı idareden kaynaklanan gecikmeler sözleşmenin 6. b ve c. maddelerine göre inşaat süresine eklenecektir.
Yapı ruhsatı 14.08.2012 tarihinde … Belediyesi’nden alınmış ise de, su basman (temel üstü) ruhsatının alınıp alınmadığı ve ne kadarlık bir sürede alınabileceği, yapı ruhsatı alınmasından sonra sözleşme konusu parselle ilgili imar plan tadilatı ile 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 22/A maddesine göre cins tashihi yapılıp yapılmadığı inşaat alanının artıp artmadığı, davalı tarafça 12.08.2014 tarihinde … Belediyesince yer teslimi yapıldığına dair belgenin ne anlama geldiği araştırılmamış, imar işlem dosyası getirtilmemiş, tedavüllü tapu kayıtları ileri sürülen savunmalar ve bilirkişi raporuna itiraz edilmesine rağmen celp edilmemiştir.
Bu durumda mahkemece öncelikle sözleşme konusu taşınmaz sözleşme tarihinde tarla olup 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 22/A maddesine göre cins tashihi yapıldığı anlaşıldığından ilgili tapu ve kadastro müdürlüğünden sözleşme konusu taşınmazın tapu kaydının tedavül ve intikalleri ile cins tashihi işlemlerinin yapılmasına ilişkin talep ve diğer belge suretleri getirtilip, … Belediyesinden inşaatın yapılacağı parsel ile ilgili inşaat işlem dosyasının tamamının tasdikli suretleri ile alınmış ise yapı ruhsatı ve su basman (temel üstü) ruhsat suretleri ve davalının savunmalarında belirttiği sözleşme konusu taşınmazla ilgili 06.06.2014 tarihli belediye meclis kararı ve 14.08.2014 tarihli yer teslim tutanağı suretleri celp edilmelidir. Bundan sonra, bozmadan önce yapılan keşfe bağlı olarak rapor düzenleyen teknik bilirkişiden davalının rapora yaptığı itirazları da irdeleyip karşılamak suretiyle sözleşmenin 6. a ve 22. a maddesi hükümlerine göre inşaat süresi, su basman (temel üstü) ruhsat tarihinden itibaren başlatılacağından 22. a maddesindeki 3 aylık ek süre ile birlikte davalı yüklenicinin temerrüdünün gerçekleşip gerçekleşmediği temel üstü ruhsatı alınmamış ise dosya kapsamı, yapılan işlemler ve getirtilecek belgelere göre temel üstü ruhsatının ne kadarlık makul sürede alınabileceğinin tesbiti ile bu süreden itibaren dava tarihine kadar inşaat süresi ve ek sürenin geçip, yüklenicinin temerrüdünün gerçekleşip gerçekleşmediği, getirtilecek belgeler, işlem dosyası ve mevcut delillere göre davalı yüklenicinin iradesi dışında dava dışı Belediye, Kadastro ve Tapu idarelerinden kaynaklanan inşaatın yapılmasını engelleyen ve süre uzatımını gerektiren haller bulunup bulunmadığı ile bunun süreye etkisi ve bu hale görede dava tarihi itibariyle yüklenici temerrüdünün gerçekleşip gerçekleşmediği konusunda gerekçeli ve denetime elverişli ek rapor alınıp dava sonuçlandırılmalıdır.
Bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile davalının itirazına rağmen itirazları karşılayacak biçimde ek rapor dahi alınmaksızın davanın kabulü doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile …
Bölge Adliye Mahkemesinin 05.06.2018 gün 2017/615 Esas 2018/633 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK’nın 373/1 maddesi gereğince kaldırılarak, ilk derece mahkeme hükmünün davalı yararına BOZULMASINA, 6100 sayılı HMK 373. madde hükümleri gözetilerek dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğin ise Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 23.01.2019 gününde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.