YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2017/43078
KARAR NO : 2017/24900
KARAR TARİHİ : 15.11.2017

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ: … 5. Hukuk Dairesi
DAVATÜRÜ:İŞE İADE

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili; davacının bazı konularda savunmasının istendiğini, davacının savunmasını verdiğini, ancak buna rağmen iş akdinin feshedildiğini, davacının iş akdinin sonlandırma nedenlerinin yıllar önce gerçekleşmiş olaylar olduğu, haksız ve kötü niyetle iş akdinin feshedildiğini, bu nedenle feshin geçersizliği ile davacının işe iadesini talep etmiştir.Davalı Savunmasının Özeti:Davalı vekili, davacının işveren vekili olduğunu işe iade davası açamayacağı, davacının şirket kurallarının ihlal ettiği gerekçesiyle savunmasının talep edildiği, davacının bağlılıkla uygun olmayan davranışları nedeniyle güven ilişkisini düzeltilemez şekilde zedelediği, bu nedenle iş akti haklı nedenle ve derhal feshedildiği bu nedenle davanın reddi gerektiğini savunmuştur.İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:Mahkemece, davacı genel müdür yardımcısı olmakla birlikte işletmenin bütününü sevk ve idare eden konumunda değildir. Zira dosya kapsamından anlaşıldığı ve taraflarında kabulünde olduğu gibi davacı sadece Kamu Sektörü Genel Müdür Yardımcısı sıfatı ile … bölgesinin sevk ve idaresini sağlamaktadır. Dolayısıyla … Ofisi iş yerinin bütününü sevk ve idare ettiğinden işveren vekili olması için aynı zamanda işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisine de sahip olması gerekir. Davalı tarafça dosyaya sunulan Kamu Sektörü Genel Müdür Yardımcısının İş Tanımına ilişkin belgede bu görevdeki genel müdür yardımcısının işçiyi işe alma ve çıkartma yetkisi bulunduğu iş tanımlamasında bulunmamaktadır. Hal böyle olunca davacı, işletmenin bütününde sevk ve idare yetkisi bulunmayan, … Ofisinde Kamu Sektörü Genel Müdür Yardımcısı sıfatı ile … iş yerinin bütününü sevk ve idare eden ancak burada işçilerin işe alımı ve işten çıkartılmasında yetkili olmadığından işveren vekili olmadığı ve 4857 sayılı Yasanın iş güvencesi hükümleri kapsamında olduğu kabul edilmiştir. Davalı tarafça davacının iş akdinin iş yeri kuralı niteliğinde bulunan yönetmeliklerde belirtilen en esaslı ihlalleri gerçekleştirerek şirket genel kurallarının ihlal edilmesi nedeniyle haklı olarak feshedildiğini savunmuştur. Bu ihlaller olarakta … iş ortağını müşteriden kesin sipariş olmadan sipariş geçmeye yönlendirmek, şirket yetkililerinden onay almadan şirket adına iş ortağına indirim taahhüt edilmesi, şirket ticari belgelerini bilinçli olarak özel e-posta adresi kullanarak iletmek, ihale kapandıktan sonra iş ortakları arasındaki ödeme koşullarına ilişkin pazarlığa dahil olmak, 2013 …seyahatine ilişkin eksik ve şeffaf olmayan masraf raporu sunmak, şirket indirim politikalarına aykırı olarak gerekli onayları almadan işlem yapmak, soruşturma yapan denetçiye kasten eksik ve yanıltıcı bilgi verme hususları belirtilerek davacının savunması istenmiştir. Savunma istenen hususlar incelendiğinde bu hususlarda davacının kusur ve ihlallerinin ne olduğu, hangi nedenlerle bu olaylarda kusurlu bulunduğu hususları maddi vakıalarla açıklanmaksızın soyut olarak ifade edilmiştir. Davacının savunmasını sunmasının ardından ise savunmaya hangi hususta neden itibar edilmediği, savunmada ileri sürülen hususların neden yeterli olmadığı hususları açıklanmaksızın soyut olarak “savunmanın yeterli bulunmadığı” belirtilerek güven ilişkisinin zedelendiğini ileri sürerek iş akdi feshedilmiştir. Yargılama aşamasında da davacının iş akdinin feshi sebebi yapılan vakıaların gerçekleştiği ve iş yeri genel kurallarının ihlal edildiği hususları açıklanıp, ispatlanmamış olup soyut ifadelerle iş yeri genel kurallarının ihlal edilerek güven ilişkisinin zedelendiği belirtilmekle yetinilmiştir. İş akdinin geçerli nedenle feshedildiğinin ispat külfeti işverenin üzerinde olup davacının iş akdinin işveren tarafından geçerli sebeplerle feshedildiği, feshe gerekçe oluşturulan vakıaların davacının ihalalleri ile gerçekleştiği ve objektif kriterlere bağlı olarak açıklanıp ispatlanamadığından davacı tarafından açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.İstinaf Başvurusu:İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:Bölge Adliye Mahkemesi, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, İlk Derece Mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK’nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve re’sen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu; İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla istinaf talebinin reddine dair karar verilmiştir.Temyiz Başvurusu:
Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı vekili temyiz yoluna başvurmuştur.Gerekçe:Taraflar arasındaki uyuşmazlık iş sözleşmesinin feshinin haklı veya geçerli bir sebebe dayanıp dayanmadığı noktasındadır.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesinin 2. fıkrasına göre, feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükü işverene aittir. Aynı durum, iş sözleşmesinin haklı sebeple feshi halinde de söz konusu olup, işveren ispat yükünü yerine getirirken; geçerli sebeple fesihte, feshin biçimsel koşullarına uyduğunu ve içerik yönünden de feshin haklı veya geçerli bir sebebe dayandığını kanıtlamalıdır.İşverenin haklı sebeple fesih hakkı, işçinin davranışı sebebiyle sözleşmenin sürdürülmesinin imkansız hale gelmesi halinde doğar. Bununla birlikte, bazı hallerde işçinin davranışı haklı sebep ağırlığında olmamakla birlikte, sözleşmenin devamını makul ve önemli ölçülerde beklenemez hale getirebilir.İşçinin bu tür davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.
İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.
Davalı işveren, iş sözleşmesini İş Kanunu’nun 25/II maddesine göre haklı sebeple feshettiğini ileri sürmüştür. Somut olayda, davacının iş şakdinin fesih nedenleri, …iş ortağını müşteriden kesin sipariş olmadan sipariş geçmeye yönlendirmek, şirket yetkililerinden onay almadan şirket adına iş ortağına indirim taahhüt edilmesi, indirimlerin tüm iş ortaklarına iletilmesine ilişkin kuralların ihlali, iş ortağını daha pahalı lisanlama modeli üzerinden teklif vermeye yönlendirme, şirket ticari belgelerini bilinçli olarak özel e-posta adresi kullanarak iletmek, ihale kapandıktan sonra iş ortakları arasındaki ödeme koşullarına ilişkin pazarlığa dahil olmak, Ekim 2013 … seyahatine ilişkin eksik ve şeffaf olmayan masraf raporu sunmak, şirket indirim politikalarına aykırı olarak gerekli onayları almadan işlem yapmak, soruşturma yapan denetçiye kasten eksik ve yanıltıcı bilgi verme hususları olarak ortaya konulmuştur.Feshe konu söz konusu eylemlerin sabit olup olmadığı, sabit ise davacının bu eylemleri gerçekleştirmesinde kusuru bulunup bulunmadığı yönünde bilirkişi incelemesi yaptırılıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın kabulü hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç:Temyiz olunan … Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi’nin 2017/892 esas 2017/704 karar sayılı kararı ile … 22. İş Mahkemesi’nin 2016/1164 esas, 2017/67 karar sayılı kararının yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 15/11/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.