YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/34350
KARAR NO : 2017/14333
KARAR TARİHİ : 27.09.2017
MAHKEMESİ : …İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, işe iade ve işe başlatmama tazminatının konusuz kaldığından bu talepler hakkında karar verilmesine yer olmadığına, boşta geçen süre ücretine ilişkin talebin kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili Müvekkilinin 17.08.2009 tarihinden itibaren 2. numaralı davalı kadrosunda ve 1 numaralı davalı işyerinde çalışmakta iken iş akdinin, kendi çıkmak istediği ve motivasyonu etkilendiği gibi gerçeğe aykırı sebeplerle 4857 sayılı İş Kanunun 17-18. maddeleri gereğince 25.02.2015 tarihinde feshedildiğini, yazılı fesih yapılmadığını, fesih sebepleri için müvekkilden savunma alınmadığını, müvekkili hakkında tutulan tutanakların gerçeği yansıtmadığını, feshin hukuka uygun olmadığını, fesih gerekçesinin de gerçeğe uygun olmadığını, asıl fesih sebebinin ise davalı işyerinde örgütlü bir sendika olmaması çalışanların gerek ücret ve gerekse işçilikten kaynaklanan bir kısım haklarının işverence sağlanmaması nedeniyle müvekkilinin ve bazı işçilerin iş yerinde yetkili bir sendikaları olmasını istediğini ve bu nedenle… … Sendikasına üye olduğunu, işçilerin bir kısmının da sendikaya üye olduğunu ve… … Sendikasının işyerinde örgütlenme çalışmaları yaptığını öğrenen işverenin, bu işe öncülük eden müvekkili ve bir kısım arkadaşlarını farklı sebeplerle ve 22.02.2015 tarihinden başlayarak bir hafta içinde iş akitlerini feshettiğini, bu fesihlerden sonra, işini kaybetmek istemeyen birçok işçi de sendika ile görüşmelerini kestiğini, ve sendikada yetkili olabilmek için gerekli çoğunluğu sağlayamadığını, müvekkilimizin iş akdinin feshi sendikal sebeplere de dayandığından 6356 sayılı Kanunun 25. maddesinin ihlal edildiğini belirterek müvekkilinin işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalılar vekili cevap dilekçesinde, davalının ev aldığını ve borcu olduğunu beyan ederek kıdem tazminatını alarak işten ayrılmak istediğini, kendisinden bu talebini yazılı olarak iletmesini istediklerini, ancak yazılı bir talepte bulunmadığını ve kendisini işten attırmak için işleri yavaşlatmaya başladığını, kendisinden yazılı savunma istendiğini ancak vermediğini, durumun tutanakla tevsik edildiğini, fesih bildirimini de tebellüğden imtina ettiğini ve keyfiyetin tutanak altına alındığını, feshin geçerli nedenle yapıldığını, sendikal nedenle yapılmadığını, iş kolunun davacının üye olduğu sendikanınkinden farklı olduğunu, davadan önce davacının sendikalı olduğunu bilmediklerini, işyerinden pek çok işçi çıkartılmasına rağmen, bunlardan sadece bir kısmının işe iade davası açtığını bunların da tamamının sendikal tazminat talebinde bulunmadıklarını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, “..fesihte sendikal neden olmadığı, davalının davacıyı dava açıldıktan sonra işe davet ettiği, ancak davacının bu teklifi reddettiği, gerekçesi ile “;
“1-Davalı tarafından yargılama sırasında davacıya işe başlatma teklifinde bulunduğu ve davacı tarafından reddedilmesi nedeni ile işe iade ve işe başlatmama tazminat talepleri konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacının iş sözleşmesinin feshedildiği 25.02.2015 tarihi ile işe başlatılması için teklifte bulunulan 25.05.2015 tarihleri arasındaki ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin gerektiğine, ” karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Karar davacı vekili tarafından temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, feshin geçerli yada haklı nedene dayanıp dayanmadığı, ayrıca işe davetin etkisi noktasında toplanmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davalı işveren tarafından iş akdi feshedilen davacının işe iade davası açıldıktan sonra Kadıköy 14. Noterliği’ nin 14.05.2015 tarih ve 08579 yevmiye no’lu ihtarnamesi ile işe davet edildiği anlaşılmaktadır.
Mahkemece her ne kadar davacının işe daveti kabul etmediği gerekçesi ile ” Davalı tarafından yargılama sırasında davacıya işe başlatma teklifinde bulunduğu ve davacı tarafından reddedilmesi nedeni ile işe iade ve işe başlatmama tazminat talepleri konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,” karar verilmiş ise de, fesihten sonra yapılan işe davet, işverenin feshin geçersiz olduğunu kabulünün göstergesidir.
İşçinin açtığı davaya ilişkin mahkeme kararı talep etmesi, kendisini hukuki güvenceye alması en doğal hakkıdır.
Bu nedenle davacı işçinin işe iade davası sırasında yapılan işe dön daveti halinde mahkemece yapılması gereken feshin geçersizliğine ve işe iadenin yasal sonuçları hakkında karar vermektir.
Mahkemece işe iade davası sırasında işe davet edilen davacı işçinin bu daveti kabul etmemesini hatalı yorumlayarak ” Davalı tarafından yargılama sırasında davacıya işe başlatma teklifinde bulunduğu ve davacı tarafından reddedilmesi nedeni ile işe iade ve işe başlatmama tazminat talepleri konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,” karar verilmesi isabetsizdir.
Mahkemenin, davalılar arasında organik bağ olduğuna ilişkin gerekçesi ile sendikal nedenin olmadığına ilişkin gerekçeleri yerinde olmakla, 4857 sayılı İş Kanunu’ nun 20/3. maddesi uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda belirtilen nedenlerle;
1-Yerel Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2- Davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının davalılardan FARPLAS OTO YEDEK PARÇA İMALAT İTHALAT İHRACAT ANONİM ŞİRKETİ nezdinde işe iadesine,
3- Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davalıların müşterek- müteselsil sorumluluğunda olması kaydı ile davacının kıdemi ve fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4- Davacının süresi içinde başvurması halinde kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine,
5- Davacı vekil ile temsil edildiğinden karar tarihindeki AAÜT. si uyarınca belirlenen 1.980,00 TL. maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6- Alınması gereken 31,40 TL. karar-ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 27,70 TL. harcın mahsubu ile bakiye 3,70 TL. harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
7- Davacı tarafça yapılan harçlar dahil toplam 134,40 TL. yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
8- Davalıların yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
9- Tarafların yatırdığı avanslardan kullanılmayanların ilgilisine iadesine,
10- Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, kesin olarak 27/09/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.