YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/10660
KARAR NO : 2015/21065
KARAR TARİHİ : 02.11.2015
Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava Türü : Alacak
YARGITAY İLAMI
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine.
2 -Davacı, davalının işlettiği sigara fabrikası işyerinde, üretim bölümünde 2004-2010 yılları arasında yüklenici firma yanında, NTM dağıtım elemanı olarak, doğrudan üretimde çalıştığını, sigara üretiminde kullanılan tütün hariç diğer üretim unsuru maddelerin istiflenmesi, gruplandırılması, üretime hazır hale getirildikten sonra sigara üreten makineleri beslediğini, makinenin sigara yapabilmesi için gereken malzemeyi makineye yerleştirme işini yaptığını, bu suretle doğrudan üretimde çalıştığını, 3600 iş günü çalışmasını doldurduğu için davalının baskısı ile yüklenici firma tarafından ayrılmaya zorlandığını, iş şartlarının sürekli değiştirilmesi sonucunda işten ayrılmak zorunda kaldığını, işverenin yüklenici firma olmasına rağmen, geçekte asıl ve gerçek işvereninin davalı olduğunu, işe alınıp alınmamayı davalının karar verdiğini, işe alınacak işçilerin niteliğinin davalı tarafından belirlendiğini, işe davalının verdiği eğitim sonucunda başladığını, daha sonra verilen eğitimlere katıldığını, yanında çalıştığı yükleniciler değişmesine rağmen ayni işte ve işyerinde çalışmasını sürdürdüğünü, davalı asıl işverenle alt işveren yükleniciler arasındaki sözleşmenin muvazaaya dayandığı için geçersiz olduğunu, davacının başından beri davalı işçisi olduğunu, bunun sonucu ayni yapan davalı işçileri ile ayni ücreti ve sosyal hakları alması gerektiğini iddia ederek fark kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret, genel tatil, yıllık izin alacakları ile sosyal yardım alacağının ve eşit davranmama tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, davacının şirketin işçisi olmadığını, alt işverenleri … Firmasının elemanı olduğunu, söz konusu firma ile aralarında yasaya uygun hizmet sözleşmesi bulunduğunu, müvekkil firmanın asıl işinin tütün işlemesi ile sigara üretimi olduğunu, bunun dışında kalan … Harici Malzeme Dağıtımı- yani bu malzemelerin depolardan sigara bölümüne taşınması hizmetleri yardımcı işlerinin Euroserve Firmasına verildiğini, daha sonra bu sözleşmenin kapsamı genişletilerek diğer yardımcı işlerinde yüklenici firma eliyle yaptırdığını, aralarındaki ilişkinin muvazaalı olmadığını, yüklenici firmanın bildirdiğine göre davacının 27.09.2004-30.09.2009 tarihleri arasında çalıştığını, … elemanı olarak görev yaptığını, davacının hizmet süresi itibariyle kıdem tazminatına hak kazanması nedeniyle istifa ederek ayrıldığını, tüm yasal haklarının ödendiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İhbar olunan … Hizmet ve İşletmecilik A.Ş.de davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, davalı iş veren tarafından uyuşmazlık konusu işlerin alt iş verene verilmesinin muvazaaya dayandığı ve davacının iş akdinin kıdem tazminatı ödenerek feshedildiği gerekçesiyle fark kıdem tazminatı ile sosyal haklar yönünden davanın kısmen kabulüne, diğer taleplerin reddine karar verilmiştir.
Davacı, … (… … metaryal) Dağıtım Elemanı olarak tütün harici malzemelerin sigara üretimi yapan makinalara taşınması ve makinaların beslenmesi işinde çalıştığını, bu işin yardımcı iş olmayıp asıl işin bir parçası olduğunu ve bu nedenle asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunu, davacının baştan beri davalı şirketin işçisi sayılarak buna göre ücret ve diğer haklarının belirlenmesi gerektiğini iddia ederek fark alacak talebinde bulunmuştur. Temyiz incelemesi yapılan 2015/10661 ve 2015/4606 Esas sayılı davalarda aynı işi yapan işçiler açısından asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu yönünde tespit yapılmış ve bu tespitler Dairemizce yerinde bulunmuştur. Yine … İş Mahkemelerinde açılan davalarda mahkemece verilen red kararları 22.Hukuk Dairesi’nin ilamları ile asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu ancak, fark alacak talebinin yerinde olmadığı gerekçesi ile onanmıştır. Dairemizin 2015-4606,4743, 9809, 9810, 9811, 9815 vd dosyalarında da aynı görüş benimsenmiş ve yerleşik uygulama halini almıştır. Bu itibarla mahkemenin asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu yönündeki kabulü yerinde ise de ; davalı ile dava dışı … Hizmet ve İşletmecilik A.Ş. arasında muvazaalı asıl işveren-alt işverenlik ilişkisi kurulmasına rağmen, davacının geriye yönelik, bire bir yaptığı iş aynı olmayan davalı şirket işçilerinin aldığı ücretler üzerinden kendisine de ücret ve diğer haklar adı altında ödeme yapılması istemi yerinde olmadığından alacak taleplerinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulü hatalı olup karar bozulmalıdır.
O halde davalı vekilinin bu yönü amaçlayan temyiz itirazı kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davacıya yükletilmesine, 02.11.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.