YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/31265
KARAR NO : 2017/19168
KARAR TARİHİ : 28.11.2017
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA :Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili; müvekkilinin, davalıya ait işyerinde 29/08/2007-12/08/2015 tarihleri arasında forklift elemanı olarak çalıştığını, davalı işverenin fesih gerekçesi olarak ileri sürdüğü hususların doğru olmadığını, asıl işten çıkartılma sebebinin sendikal nedenlere dayandığını ileri sürerek; müvekkilinin iş sözleşmesinin sendikal nedenler neticesinde fesih edildiğinin tespiti ile işe iadesine, müvekkilinin süresi içerisinde başvurmasına karşın davalı işverence işe başlatılmaması halinde 8 aylık brüt ücret tutarında işe başlatmama tazminatı ile 4 aylık brüt ücret tutarındaki boşta geçen süre ücret ve haklarının davalıdan tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B) Davalı Vekilinin Cevabının Özeti:
Davalı vekili; feshin geçerli nedene dayandığı savunarak; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Karar süresinde taraflarca temyiz edilmiştir.
E) Gerekçe:
Mahkemece yerinde gerekçelerle, feshin geçersizliğine karar verdiği anlaşılmaktadır.
Ancak her ne kadar mahkemece kararın gerekçesinde, “dava dilekçesinde sendikal talep yönünden bir talep olmadığı da görülmektedir” denilmiş ise de, davacı vekilince, dava dilekçesinde açıkça müvekkilinin iş sözleşmesinin sendikal nedenlerle feshedildiğinin ileri sürüldüğü ve bu hususun tespit edilmesini istediği görülmektedir.
Dava dilekçesi incelendiğinde; davalı işverenin … İş Sendikası ile toplu iş sözleşmesi imzaladığı, davacının söz konusu sendikanın … Şubesi disiplin kurulu üyesi aynı zamanda da sendika genel kurul delegesi olduğu, toplu iş sözleşmesi sırasında işçilerin hakları ile ilgili olarak yeterli çaba gösterilmediğinden işyerindeki işçilerin tepki gösterdiği, bunun üzerine … İş Sendikası tarafından … Şubesi’nin kapatıldığı, davacı dahil bir çok işçinin sendikadan istifa ederek … İş Sendikası’na üye olduğu, … İş Sendikası’ndan istifa eden işçilerin perderpey işten çıkarıldığı iddia edilmiştir.
Feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia etmesi durumunda, bu iddiasını ispatla yükümlüdür (m. 20/f.2). 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25/6 maddesi uyarınca da “İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiği iddiası ile açılacak davada, feshin nedenini ispat yükümlülüğü işverene aittir. Feshin işverenin ileri sürdüğü nedene dayanmadığını iddia eden işçi, feshin sendikal nedene dayandığını ispatla yükümlüdür”.
İşçinin feshin başka bir sebebe dayandığını iddia etmesi ve bunu ispatlaması, işverenin geçerli fesihle ispat yükünü ortadan kaldırmaz. (Dairemizin 01.12.2008 gün ve 2008/6294 Esas, 2008/32601 Karar sayılı ilamı).
Somut uyuşmazlıkta; davacının iş sözleşmesinin sendikal nedenlerle feshedildiği iddiası yokmuşcasına ve bu yönde herhangi bir da araştırma yapılmaksızın karar verilmiştir.
İspat yükünün davacı işçide olduğu da gözetilerek; dava dilekçesindeki iddilar araştırılmalı, … İş Sendikası’na müzekkere yazılarak, davalı işyerinde kaç üyesinin bulunduğunun, kaç üyesinin istifa ettiğinin, isim, üyelik ve istifa tarihleri ile bildirmesi istenmelidir. Ayrıca SGK’dan fesihten önceki ve sonraki 6 aylık süreler içerisinde davalı işyerinde çalışan işçilerin listesi getirtilerek, bilirkişi incelemesi yaptırılmalı ve … İş Sendikası’ndan istifa edip işyerinde çalışan işçiler olup olmadığı, … İş Sendikası’ndan istifa eden işçilerden kaçının işten çıkarıldığı ve işten çıkarılma tarihleri kronolojik olarak irdelenmeli ve dosyadaki bilgi ve belgelerle bir değerlendirmeye tabi tutularak feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı somut bir biçimde tespit edilmelidir.
Mahkemece yapılacak araştırma sonrasında feshin sendikal nedene dayandığının tespiti halinde ise taleple bağlılık ilkesi gereğince, 8 aylık brüt ücret tutarında olmak üzere ve süresinde işe başvurma şartına bağlı kalınarak, işe başlatmama tazminatı belirlenmelidir.
Eksik inceleme ve yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 28/11/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.