YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/13241
KARAR NO : 2017/15590
KARAR TARİHİ : 12.10.2017
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, silah tazminatı ile fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, hafta tatili ücreti, yemek ücreti, iaşe yardımı alacağı, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı isteminin özeti:
Davacı vekili, davacının iş akdini haklı nedenle feshettiğini, davacının fazla mesailerinin bazen yarım ödendiğini bazen hiç ödenmediğini, öğlen molası 1 saat iken davacının yemek arasının 5-10 dakika ile sınırlı tutulduğunu, başka mola da verilmediğini, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti, silah tazminatı, yemek, iaşe yardımı alacaklarını istemiştir.
B)Davalı cevabının özeti:
Davalı … Şirketi vekili, taleplerin zamanaşımına uğradığını, davacının feshinin haklı nedene dayanmadığını, davacının hafta içi 08:30-18:30 saatleri arasında 1 saat yemek ve ayrıca çay molaları ile çalıştığını, fazla mesai yapmadığını, istisnaen yapınca ödendiğini, yıllık izinlerini kullandığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı … Bankası vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, taleplerin zamanaşımına uğradığını, bordrolarında bir kısım yıllık izinlerin ödendiğini, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
C)Yerel Mahkeme kararının özeti:
Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davalı bankanın davacının çalıştığı … Şubesindeki iş yerinde yardımcı hizmetlerden güvenlik işlerinin alt işveren olarak davalı …den hizmet alımı yolu ile tedarik ettiği, 4857 sayılı İs Kanunu’nun 2/6-son hükmüne göre asıl işveren-alt işveren ilişkisinin kurulduğu, davalı banka işçilik alacaklarından asıl işveren, davalı şirket alt işveren olarak birlikte müteselsil olarak sorumlu oldukları, Mahkeme tarafından kabul gören bilirkişi … … ‘ın rapor ve ek raporuna göre 6.664,… TL kıdem tazminatı, 3.150,76 TL fazla mesai ücreti, 1.525,11 TL yıllık izin ücreti hesaplanmış ve fazla mesai alacağından %20 takdiri indirim yapıldığı, bayram ve genel tatil ücreti … iddiası tanık beyanı dahil delil ile ispatlanamadığından talebin reddine karar verildiği, davalı şirketin diğer projelerde çalışan güvenlik personeline silah tazminatı ödendiğini iddia etmiş ise de iddia ile ilglili olarak tanık beyanı dahil delil olmaması ve İş Kanunu’nda silah tazminatı adı altında düzenlenmiş bir alacak olmadığından, talebini ispat edemediğinden reddine karar verildiği, davacı ücreti tespit edilirken yemek ücreti eklenerek ücret tespit edildiği, tespit edilen ücretin içinde yemek ücreti de bulunmadığı, ayrıca hangi aydan ne kadar yemek ücreti ödenmediğine dair beyan bulunmadığı, iaşe yardımından ne kastedildiğinin açık olmadığı, yol ve yemek yardımı haricinde davacıya sosyal hak olarak iaşe veya başka bir ad altında yapılan ödeme bulunmadığından reddine karar verildiği, hafta tatilinde … olduğunu ispat yükü işçiye … yapılması halinde ücretinin ödendiğini ispat yükünün işverene ait olduğu, hafta tatili çalışması ile ilgili olarak taraf tanıkları, davacının haftada 5 gün ve çok nadiren cumartesi günleri çalıştığını beyan ettiği, bu beyanlardan da davacının haftada 1 veya 2 gün tatil yaptığının anlaşıldığı, hafta tatili … iddiası tanık beyanı dahil delil ile ispatlanamadığından talebin reddine karar verildiği gerekçesi ile kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti taleplerinin kabulüne, sair taleplerin reddine karar verilmiştir.
D)Temyiz:
Karar süresi içinde davalı … Şirketi vekili ve davalı … Banka vekili tarafından temyiz edilmiştir.
E)Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davacıya fazla mesai ücretinin ödenip ödenmediği ihtilaflıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla … ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla … yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla … alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla … ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla … yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, Ağustos ve Ekim/2012 ayı bordrolarının dosyada mevcut olmasına rağmen hükme esas bilirkişi raporunda bu bordrolardan bahsedilmemiştir. Sadece başka aylara ait 3 aylık bordrodan bahsedilmiştir. Bununla birlikte Ağustos ve Ekim /2012 ayı bordrolarının denk düştüğü dönem nedeni anlaşılamayan bir şekilde hükme esas bilirkişi raporunda yaklaşık 9 hafta eksik hesaplanmıştır.
Ağustos ve Ekim /2012 ayı bordrolarının denk düştüğü dönemin hükme esas bilirkişi raporunda neden yaklaşık 9 hafta eksik hesaplama yapıldığı açıklanarak, Ağustos ve Ekim /2012 ayı bordrolarının da fazla mesai ücreti bakımından sonuca etkisi denetime elverişli şekilde ortaya konmalıdır.
Ayrıca, dava dilekçesinde fazla mesailerin bazen yarım ödendiği, bazen hiç ödenmediği yönünde açıklama vardır. Davacı asıl bizzat celbedilip isticvab edilerek yapılan fazla mesai ücreti ödemeleri sorulup neticeye etkisi irdelenmelidir.
3-Yıllık izin ücreti bakımından, Ekim/2012 ayı bordrosunda 12 günlük yıllık izin tahakkuku bulunmakla birlikte davacının imzası yoktur.
Bordroda yıllık izin tahakkuku görünen hallerde neticeten ödenen aylık ücret miktarında farklılık olmayacağından, bir diğer deyişle davacının tüm ay çalışması veya ayın bir kısmını yıllık izin olarak kullanması halinde alacağı ücret aynı olacağından, bordroyu görmeksizin ücretini alması halinde bordrodaki tahakkukun yıllık izin olarak mı normal … olarak mı tahakkuk ettirildiğini anlama imkanı bulunmamaktadır.
Bu nedenle, davacı asıl bizzat celbedilerek bu bordroda belirtilen yıllık izni kullanıp kullanmadığı sorulmalı, davacı asılın cevabına göre bu bordro yıllık izin ücreti alacağına ya etkisiz sayılmalı ya da davacının kullandığını söylemesi halinde kullandığını kabul ettiği süre yıllık izin ücreti alacağından usulünce düşülmelidir.
4-Yıllık izin ücreti bakımından, bilirkişi raporunda Kasım/2012 bordrosunda ödenen 145,80 TL yıllık izin ücretinin brütünün 208,84 TL olduğunun bilirkişi raporunda belirtilmesine rağmen hesaplanan brüt yıllık izin ücretinden net 145,80 TL düşülmüştür.
Brüt alacaktan brüt ödemenin düşülmesi gerektiğinin düşünülmemesi hatalıdır.
F)Sonuç:
Temyiz olunan kararın yukarda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine, 12/10/2017 tarihinde oybirliği ile kabul edildi.