YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/11658
KARAR NO : 2017/8057
KARAR TARİHİ : 08.05.2017
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili; müvekkilinin davalı üst işveren …İçkiler San.ve Tic.A.Ş.nin emir ve talimat yetkisi altında son olarak taşeron … Temizlik Hiz.Tic.Ltd.Şti.nin sigortalısı olarak, davalı üst işverene ait içki üretim fabrikası iş yerinde 12/01/2012 tarihinden itibaren aralıksız olarak belirsiz süreli hizmet akdi ile çalışmakta iken, davalı işverenlerce iş akdine haklı ve yasal gerekçesi bulunmaksızın 22/09/2014 tarihinde tek taraflı olarak son verildiğini iddia ederek;, feshin geçersizliğinin tespitine ve davacının işine iadesine, mahkemece verilecek işe iade kararı kesinleşinceye kadar geçecek süre için 4 aylık süreye ilişkin ücret ve diğer hakları ile 8 aya kadar ücreti tutarında belirlenecek işe başlatmama tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı …. vekili davacının işvereninin diğer davalı şirket olup, müvekkili şirketin taraf sıfatına haiz olmadığından davanın husumet yokluğundan reddinin gerektiğini, davacının iş akdinin feshinde müvekkili şirketin hiç bir rolü ya da insiyatifi olmadığını, verilen hizmetin aksamaması şartıyla diğer davalı firmanın dilediği personeli çalıştırmakta serbest olduğunu, iş akdinin feshinde insiyatifi tümüyle diğer davalının kullandığını, davanın esasına girilmesi durumunda davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ……Temizlik Hizmet Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti. vekili davacı tarafın, müvekkili şirketin hizmet sözleşmesi yaptığı (taşeronu) bulunduğu diğer davalı ….’nin … İçki üretim projesinde, arıtma personeli olarak çalıştığını, son dönemlerde sık sık rapor alarak işlerin aksamasına neden olduğundan, performans düşüklüğü nedeniyle, iş akdinin feshinin 22.09.2014 tarihinde bizzat kendisine tebliğ edildiğini, davalı müvekkilinin, iş akdini haklı olarak feshetmesine rağmen, davacının mağdur olmaması açısından, işçilik alacak haklarının hepsini kendisine nakden ödendiğini savunarak, davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davalı işverenlik , davacının sık sık sağlık raporları alması üzerine performans düşüklüğü nedeni ile işten çıkartıldığı ileri sürülmüş ise de , 22/09/2014 tarihli davacının tüm alacaklarını alıp iş akdinin feshini kabul etmesi üzerine kendi isteği ile akdini feshedip davalı … şirketini ibra ettiği yönündeki beyanların hayatın olağan akışına uygun olmadığı, davacının ülkenin ekonomik ve sosyal koşulları kapsamında yeniden iş kurma şansının zorluğu , davalı tarafından davacıya karşılıklı fesih ile herhangi bir menfaat de yöneltmediği belirlenmekle iş akdinin işveren tarafından tek taraflı olarak sona erdirildiği kanaati edinilmiş, akdin feshinin en son çare olarak başvurulması zorunluluğu göz önünde bulundurulduğunda , davacının iş sözleşmesinin davalı alt işveren tarafından geçerli neden olmadan feshedildiği gerekçesi ile feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı, davalılar vekillerince temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
Mahkemece davacı işçinin iş akdinin geçerli nedenle feshedilmediğinin kabul edilmesi isabetli ise de davacı işçinin iş sözleşmesinin yeterliliğinden kaynaklanan nedenle feshedildiği, ancak fesihten önce savunmasının alınmadığı, işverence gerçekleştirilen , feshin salt bu nedenle 4857 sayılı İş Kanunu’nun 19/2 maddesi uyarınca geçerli nedene dayanmadığı anlaşıldığından mahkemenin yazılı gerekçesi isabetli değildir.
Mahkemece kararın gerekçesinde, feshin geçerli bir nedene dayandığının davalı işverence ispatlanamadığı belirtilerek talebin kabulü yönünde değerlendirme yapıldığı belirtilmekle birlikte, davacının hangi işverene işe iade edileceği açıklanmamış, gerekçeli kararın hüküm fıkrasında da davacının hangi davalı nezdinde işe iadesine karar verildiği belirtilmediği gibi davada birden çok davalı bulunmasına karşın işe iadenin mali sonuçlarından hangi davalının sorumlu olduğu da açıkça belirtilmemiştir.
Feshin geçersizliği ve işe iade davasının alt ve asıl işveren ilişkisinde, her iki işverene birlikte açılması halinde, davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü alt işverenindir. Asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin tarafı sıfatı bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden söz edilemez. Asıl işverenin işe iade kararı sonrası işçinin işe başlamak için başvurması ve alt işverenin işe almamasından kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ile dört aya kadar boşta geçen süre ücretinden İş Kanununun 2/6. maddesi gereği alt işverenle birlikte sorumluluğu vardır.
Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin, hüküm kısmında işe iadeden ve işe iadenin mali sonuçlarından ve yargılama giderinden hangi davalı/davalıların sorumlu olduğunun açık ve net bir şekilde belirtilmemesi HMK.nun 297/2. maddesine aykırı olup hatalıdır.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Davalı … Hiz.Tic.Ltd.Şti tarafından gerçekleştirilen feshin geçersizliğine ve davacının adı geçen işverenin işyerine işe iadesine,
3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı alt işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının her iki davalının birlikte sorumlu olmak kaydı ile davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmesine,
4. Davacı işçinin işe iadesi için davalı alt işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin gerektiğine,
5. Kararı sadece davalılar temyiz ettiğinden ilk karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.500,00 TL. vekâlet ücreti ile 418.00 TL. yargılama gideri ve 50.40 TL. davacı tarafından peşin ödenen harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6. Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
7. Dosyada kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,
Kesin olarak 08/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.