YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/16075
KARAR NO : 2017/10891
KARAR TARİHİ : 19.06.2017
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı işyerinde 04.04.2014-15.08.2015 tarihleri arasında çalıştığını, müvekkilinin iş akdinin 4857 sayılı Yasanın 25/II maddesinin (h) ve (e) bendleri gereğince feshedildiğini, feshin gerçeği yansıtmadığını, müvekkilinin davalı işyerinde çalıştığı dönemde işverenle herhangi bir sorun yaşamadığını, feshin sendikal nedenle yapıldığını, işyerinde örgütlenmeye çalışan Tek Gıda İş Sendikası’nın faaliyetlerini öğrenen davalı işverenin sendikanın örgütlenmemesi için elinden geleni yaptığını, bir takım işçileri sendikadan istifaya zorladığını, bir takım işçileri ise işten çıkardığını, bunlardan birininde davacı olduğunu iddia ederek, feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine, feshin geçersizliğine karar verildiğinde davacının süresi içerisinde başvurması durumunda işe başlatılmaması halinde işverenin ödemesi gereken tazminatın 1 yıllık brüt ücret tutarında belirlenmesine, ayrıca boşta geçen 4 aylık süreye ilişkin ücret ve diğer sosyal haklarının ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının iş akdinin işine gerekli özeni göstermemesi, devamlı rapor alması, verilen işleri yapmamakta ısrar etmesi, işçileri işverene karşı kışkırtması nedeni ile 4857 sayılı Yasanın 25/II maddesinin (e) ve (h) bendleri gereğince feshedildiğini, davacının işten çıkarılmasının sendikal faaliyetlerle ilgisinin olmadığını, davacının sendikal nedenle fesih olgusunu ispatlaması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin feshinin haklı yada geçerli nedene dayanmadığı ancak sendikal nedene dayandığının da kanıtlanamadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz. Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (12.12.2013 gün ve 2013/8422 Esas, 2013/33052 Karar sayılı ilamımız). Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davacının iş sözleşmesinin feshinin haklı veya geçerli nedene dayandığı kanıtlanmadığından feshin geçersizliğine karar verilmesi yerindedir. Ancak davacı iş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğini iddia etmiştir. Davacının sendikal fesih iddiasına ilişkin olarak, … 2. İş Mahkemesi’nin 2015/779 E., 2016/326 K. sayılı dosyasında dinlenen davalı tanığı …’un “…daha doğrusu beni Tek Gıda İş Sendikasına davacı, … ve arkadaşları davet etti. Diğerlerinin isimlerini hatırlamıyorum. Davacı bazen tek başına bazen de arkadaşlarıyla birlikte çalışanları sendikaya davet eder, buna ilişkin konuşma yapardı.” şeklindeki beyanı karşısında, davacının sendikal faaliyette bulunduğu, iş arkadaşlarıyla birlikte işçileri sendikaya davet ettiği, davacının iş sözleşmesinin feshinin sendikal nedene dayandığı anlaşıldığından, hatalı değerlendirmeyle fesihte sendikal nedenin kabul edilmemesi bozmayı gerektirmiştir.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1.Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,
3.Davacının başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın tazminat miktarının sendikal fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 1 yıllık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4.Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5.Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
6.Davacının yaptığı 274.50 TL. yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7.Davacı vekille temsil edildiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.980,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
8.Taraflarca yatırılıp da kullanılmayan gider avansı varsa ilgililere iadesine,
9.Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,
Kesin olarak 19.06.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.