YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/15291
KARAR NO : 2022/17832
KARAR TARİHİ : 26.12.2022
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Fethiye 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükme karşı davalı …. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davalı …. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen kararın süresi içinde davalı …. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili; davacıların desteği …’nün sevk ve idaresindeki motosiklet ile davalı …’ın yönetiminde ve davalı … nezdinde … poliçesi olan aracın karıştığı çift taraflı kazada davacıların desteği Hülya’nın vefat ettiğini, kazada motosikletin hasar gördüğünü belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL motosiklete ilişkin maddi zararın davalılardan faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline (davalı … şirketi yönünden poliçe limitiyle sorumlu olmak kaydıyla), davacı … için 10.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sorumlu olmak kaydıyla), davacılardan … lehine 100.000,00 TL manevi, davacılar …, …, … ve … lehine ayrı ayrı 20.000,00’er TL manevi tazminatın ise faizi ile birlikte davalı …’dan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile motosiklet bedeline ilişkin taleplerini 2.300,00 TL’ye, davacı … için destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin taleplerini 134.677,57 TL’ye yükseltmiştir.
Davalılar ayrı ayrı davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesince; maddi tazminat davasının kabulü ile; 2.300,00 TL motosiklet hasar bedelinin davalı .. yönünden dava tarihi olan 18/08/2016 tarihinden itibaren, diğer davalı … yönünden olay tarihi olan 09/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı … ‘ye verilmesine (Davalı … nin poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına), davacı … için 134.677,57 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı …. yönünden dava tarihi olan 18/08/2016 tarihinden itibaren, diğer davalı … yönünden olay tarihi olan 09/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı …’a verilmesine (Davalı ….’nin poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına) manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacılardan … için 30.000,00 TL, … için 10.000,00 TL,… için 10.000,00 TL, …, … ve … için 5.000,00’er TL olmak üzere toplam 65.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 09/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı …’dan tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.
Hükme karşı davalı …. vekili istinaf talebinde bulunmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesince; davalı … şirketi vekilinin aktüer bilirkişi raporuna karşı süresi içinde sunduğu itiraz dilekçesinde aktüer hesaplamaya dair itirazda bulunmadığı, bu durumun davacı … lehine usuli kazanılmış hak teşkil ettiği, davalı … şirketi vekilinin davaya konu motosiklette kaza nedeniyle oluşan ve bilirkişi heyeti tarafından belirlenen 2.300,00 TL hasar bedelini Hak Sahiplerince Aranmayan Paralar Hakkındaki Yönetmelik Hükümleri gereğince 30.06.2016 tarihinde Güvence Hesabı’na ödediğini kanıtlayamadığı, motosiklette oluşan hasardan zorunlu trafik poliçesi hükümleri uyarınca poliçe teminat limiti dahilinde sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı … vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davalı …. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, davacı …’ın yaşadığı yer ve sosyal çevresine göre üniversite eğitimi alacağı kabul edilerek 22 yaşına kadar destekten yoksun kalma tazminatı hesap edilmesinde, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı … vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Dairemizce kabul görmüş pay esasına göre; çocuksuz durumda desteklikte, desteğin gelirini eşi ile ortak paylaşacağı varsayımına dayalı olarak, gelirden desteğin %50 ve eşin %50 pay alacağı kabul edilmektedir. Çocukların eş ile birlikte destek payı alacağı durumda ise desteğin gelirden eşi ile birlikte ikişer pay alırken çocuklara birer pay verileceği yine eş, çocuklar ile ana babanın pay alacağı durumlarda desteğe 2 pay eşe 2 pay çocukların her birine 1 pay ana ve babaya birer pay ayrılarak böylece gelirin tamamının dağıtılacağı esasına dayalıdır. Çocukların sayısı arttıkça hem desteğe ayrılan pay hem de eş ve çocuklar ile ana ve babaya ayrılacak paylar düşecektir. Çocukların destekten çıkması ile birlikte destekten çıkan çocuğun payları destek, eş ve diğer çocuklara dağıtılacak anne ve babaya verilmeyecektir. Böylece geriye kalan eş ve çocukların payları ile desteğin payı artacaktır. Bu pay esası Türk aile sistemine uygun düşmektedir. Çünkü Türk aile sisteminde desteğin geliri aile bireyleri tarafından birlikte paylaşılmakta, aile bireyleri arttıkça gelirden alınacak pay düşmekte, aile bireyi azaldıkça da gelirden alınacak pay yükselmektedir. Ana ve babadan birinin destekten çıkması ile payı diğerine aktarılacak, ana ve baba ile çocukların tamamının destekten çıkması durumunda ise yine çocuksuz eş gibi desteğe 2 pay eşe 2 pay esasına göre %50 desteğe %50 eşe pay verilerek varsayımsal olarak gelir paylaştırılacaktır.
Mahkemece hükme esas alınan 02/05/2018 tarihli aktüer bilirkişi raporunda, müteveffanın destek tazminatı hesabı yapılırken; desteğin anne ve babasına pay ayrılmadığı, desteğin tüm gelirini çocuğu davacı … ile paylaşacağı varsayımı ile hesaplama yapıldığı, davalı …. vekilinin süresinde rapora itiraz ettiği görülmektedir. Dosya kapsamına göre desteğin kaza tarihinde anne ve babası hayatta olup, desteğin gelirinden anne ve babasına destek payı ayrılmadan yapılan hesaplama eksik ve hatalı olmuştur.
Şu durumda mahkemece; kaza tarihinde desteğin anne ve babasının hayatta olduğu dikkate alınmak suretiyle Dairemiz’in yerleşik uygulamaları ile belirlenen ve yukarıda ifade olunan destek payları esas alınmak suretiyle, davacı çocuk …’ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatı miktarlarının belirlenmesi için aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, destek paylarının hatalı belirlendiği rapordaki hesaplamanın kabulü doğru görülmemiştir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı … vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle; davalı …. vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK 373/1. maddesi gereğince kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının HMK 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ….’ye geri verilmesine 26.12.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.