YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/8250
KARAR NO : 2023/8575
KARAR TARİHİ : 21.09.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/460 E., 2023/950 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 62. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/179 E., 2022/224 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın fer’i müdahil kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer’i müdahil kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, davacının 28.08.1997 tarihinde işe giriş bildirgesi verilerek…Üniversitesinde öğretim görevlisi olarak işe başladığını ve 30.06.2021 tarihine kadar kesintisiz çalıştığını ve oturma izni aldığını, davacının emekli olup olamayacağını kurumdan sorması emekliliğe hak kazandığının kendisine bildirildiğini, davacının 22.06.2022 tarihinde yaşlılık aylığı için kuruma başvurması üzerine talebinin 7000 gün prim şartının gerçekleşmemesi üzerine talebinin reddedildiğini, gerekçe olarak da 28.06.2006 tarihi öncesi hastalık sigortasına tabi tutulması nedeni ile çalışmalarının dikkate alınmadığını, kurum işleminin yerinde olmadığını ve davacının hak kaybına uğradığını belirterek davacının 29.08.1997-28.03.2006 tarihleri arasında çalışmalarının uzun vadeli sigorta sigorta kollarına tabi olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle, tespiti talep edilen dönemde davacının Üniversite Fen Fakültesi Kimya bölümünde öğretim görevli olarak görev yaptığını, davacının 29.08.1997 tarihi itibari ile sigorta girişinin yapıldığını, davacının isteğinin olmaması nedeni ile kısa vadeli sigorta primlerinin yatırıldığını, davacının talebinden sonra uzun vadeli sigorta primlerinin ödendiğini, üniversitenin bir hatasının bulunmadığını, işe giriş bildirgesinin yazılı başvuru yerine geçmesinin mümkün olmadığını, kurum işleminin yerinde olduğunu, açılan davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Fer’i Müdahil SGK vekili cevap dilekçesi verme süre uzatım dilekçesinde özetle, kurum işleminin mevzuata uygun olduğunu ve açılan davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, gelen yazı cevapları ve tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde, 506 sayılı Kanun’un 3/II-A maddesini değiştiren 4958 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği 06.08.2003 tarihine kadar olan dönemde, yabancıların uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmaları için yazılı istek arandığı, davacının 29.08.1997 tarihinde işe girdiğini belirten işe giriş bildirgesinin süresinde Kuruma intikal ettirildiği ve bildirgede kısa vadeli sigorta kollarına tabi olmayı içeren bir kayıt bulunmadığı, bu şekilde verilen işe giriş bildirgesinin 31.05.2000 tarihinden önceki dönem bakımından yabancı uyruklu sigortalılar için 506 sayılı Kanun’un 3/II-A maddesinde öngörülen yazılı istek yerine geçeceği kabul edilmiş ve istek tarihini takip eden ay başından başlanacağı da dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulü ile davacının davalı …’ ne ait işyerinde 01.09.1997-28.03.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine” karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer’i müdahil kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Fer’i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında “Dava; davacının davalı üniversitede öğretim üyesi olarak çalıştığı 29.08.1997-28.03.2006 tarih aralığındaki çalışmalarının tüm sigorta kollarına tabi olduğunun tespiti istemidir.
506 sayılı Kanunu’nun 3/II-A maddesini değiştiren 4958 sayılı Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 06.08.2003 tarihine kadar olan dönemde, yabancıların uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmaları için yazılı istek arandığı, davacının 29.08.1997 tarihinde işe girdiğini belirten işe giriş bildirgesinin süresinde Kuruma intikal ettirildiği ve bildirgede kısa vadeli sigorta kollarına tabi olmayı içeren bir kayıt bulunmadığı, bu şekilde verilen işe giriş bildirgesinin yabancı uyruklu sigortalılar için 506 sayılı Kanunu’nun 3/II-A maddesinde öngörülen yazılı istek yerine geçeceği kabul edilerek, davacı adına kısa vadeli sigorta kollardan prim yatırılan 01.09.1997-2000/2.döneme kadar ve uzun vadeli sigorta kolundan prim yatırılmasına rağmen Kurum’ca dikkate alınmayan 2000/2.dönem-28.03.2006 arası, davacının 506 sayılı Kanun kapsamında uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalışmış sayılmasına ilişkin Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, fer’i müdahil Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b.1 inci maddesi uyarınca esastan reddine” karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer’i müdahil kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Fer’i müdahil kurum vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci ve 506 sayılı Kanun’un 3/II-a maddeleri.
3. Değerlendirme
Eldeki davada, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; hizmet tespitine konu dönemde davacının 2000 yılı 2. dönemden itibaren (90 gün) çalışmalarının uzun vadeli sigorta kolları üzerinden bildirimleri başladığı halde bu dönemi ve sonrasını kapsayacak şekilde ve mükerrer olarak 28.03.2006 tarihine kadar tespit kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
İlk Derece Mahkemesi hükmünün 1 numaralı bendinde yer alan “Davacının davalı …’ne ait işyerinde 01.09.1997-28.03.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine,” ibareleri silinerek yerine; “Davacının davalı …’ ne ait işyerinde 01.09.1997-30.05.2000 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine,” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
21.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.